भारतीय रुपया बुधवारी अमेरिकन डॉलरच्या तुलनेत किंचित **0.1%** वाढून **₹96.49** वर पोहोचला. रिझर्व्ह बँकेच्या (RBI) हस्तक्षेपामुळे रुपयाला स्थैर्य मिळत असले तरी, क्रूड ऑइलच्या किमती **$100** प्रति बॅरल जवळ पोहोचल्याने रुपयावर दबाव कायम आहे.
Detailed Coverage
रुपयाला थोडा दिलासा, पण दबाव कायम
गुरुवारी भारतीय रुपया अमेरिकन डॉलरच्या तुलनेत 0.1% मजबूत होऊन ₹96.49 या पातळीवर उघडला. मागील बंद भावाच्या तुलनेत ही किरकोळ वाढ असली तरी, आंतरराष्ट्रीय बाजारात क्रूड ऑइलच्या किमती $100 प्रति बॅरलकडे वाटचाल करत असल्याने रुपयावरचे संकट टळलेले नाही. वाढलेल्या तेलाच्या किमती भारतासाठी चिंतेचा विषय आहेत, कारण देश मोठ्या प्रमाणात ऊर्जा आयात करतो. यामुळे रुपयाला सतत मागणी असलेल्या डॉलरची गरज वाढते आणि चालू खात्यातील तूट (Current Account Deficit) वाढते.
कच्च्या तेलाच्या वाढत्या किमतींचा परिणाम
भू-राजकीय तणाव आणि लाल समुद्रातील जहाजांच्या मार्गातील सुरक्षा चिंता यामुळे ब्रेंट क्रूडच्या किमती सहा आठवड्यांच्या उच्चांकावर पोहोचल्या आहेत. भारताला आपल्या तेल गरजेपैकी मोठा हिस्सा आयात करावा लागत असल्याने, आंतरराष्ट्रीय बाजारात तेलाचे दर वाढल्यास आयातीसाठी डॉलरचा मोठ्या प्रमाणात खर्च वाढतो. यामुळे भारतीय बाजारात येणारी परकीय गुंतवणूक आणि रोखे बाजारातील (Debt Market) सकारात्मकताही कमी होऊ शकते.
RBI चा हस्तक्षेप आणि परकीय चलन धोरण
भारतीय रिझर्व्ह बँकेने (RBI) परकीय चलन बाजारात (Forex Market) सक्रिय राहून रुपयातील अस्थिरता कमी करण्याचे प्रयत्न सुरू ठेवले आहेत. मे महिन्यात आरबीआयने परकीय चलनात $6.1 अब्ज विकले, तर एप्रिलमध्ये $8.9 अब्जची विक्री करून रुपयाला आधार दिला होता. हे हस्तक्षेप बाजारात स्थिरता राखण्यासाठी आणि मोठ्या चढ-उतारांना रोखण्यासाठी केले जातात. मात्र, सध्याच्या जागतिक ऊर्जा दरांच्या परिस्थितीत त्यांचा प्रभाव तपासला जात आहे.
बाजाराचा व्यापक दृष्टिकोन
रुपयावरील दबावामुळे परकीय गुंतवणुकीत काहीशी नरमाई दिसत आहे. वर्षाच्या सुरुवातीला इक्विटीतून परकीय गुंतवणूक बाहेर जात होती, परंतु अलीकडील काळात विविध केंद्रीय बँक आणि धोरणात्मक उपायांमुळे भारतीय रोखे आणि इक्विटी बाजारात परकीय गुंतवणूकदारांचा रस पुन्हा वाढला आहे. भारताचा परकीय चलन साठा (Forex Reserves) अजूनही चांगल्या पातळीवर आहे, ज्यामुळे केंद्रीय बँकेकडे सुमारे 10 महिन्यांच्या आयातीसाठी पुरेसा निधी उपलब्ध आहे. हा साठा बाजारातील मोठ्या चढ-उतारांपासून संरक्षण देतो.
घरगुती बाजारात, शेअर बाजारात गुरुवारी सकाळी सावध चित्र दिसून आले. बीएसई सेन्सेक्स 0.31% खाली व्यवहार करत होता, तर निफ्टी50 24,000 च्या खाली घसरला होता. बाजारातील सहभागी आता क्रूड ऑइलच्या किमती आणि आरबीआयच्या चलन बाजारातील धोरणांवर लक्ष ठेवून आहेत. हे घटक नजीकच्या काळात रुपया ₹96.50–₹96.70 च्या मर्यादेत राहील की नाही हे ठरवतील.