रुपयावर दबाव! डॉलरच्या तुलनेत घसरला, परकीय चलन साठ्यात मोठी घट

भारतीय रुपया आज डॉलरच्या तुलनेत **10** पैशांनी घसरला असून **95.28** वर पोहोचला आहे. देशाच्या परकीय चलन साठ्यात नुकत्याच झालेल्या **$5.65** अब्ज डॉलरच्या घसरणीमुळे आणि जागतिक भू-राजकीय तणावामुळे रुपयावर दबाव दिसून येत आहे.

रुपयाची घसरण कायम

सोमवारी सकाळी भारतीय रुपया डॉलरसमोर 10 पैशांनी कमजोर झाला. रुपया 95.28 या पातळीवर खुला झाला. देशांतर्गत शेअर बाजारात तेजी आणि आंतरराष्ट्रीय बाजारात कच्च्या तेलाच्या किमतीत झालेली घट यांसारखे घटक सहसा रुपयाला आधार देतात, परंतु आज रुपयाची घसरण सुरूच राहिली.

परकीय चलन साठ्यात मोठी घट

भारतीय रिझर्व्ह बँकेच्या (RBI) अहवालानुसार, 26 जून रोजी संपलेल्या आठवड्यात भारताची परकीय चलन गंगाजळी $5.654 अब्जने घसरून $666.933 अब्ज झाली आहे. चलन बाजारातील अस्थिरता नियंत्रित करण्यासाठी RBI अनेकदा हस्तक्षेप करते. मात्र, आता RBI साठा पुन्हा वाढवण्यावर लक्ष केंद्रित करेल की नाही, यावर रुपयाची नजीकच्या काळातील वाढ अवलंबून असेल, असे बाजारातील तज्ज्ञांचे मत आहे.

जागतिक बाजारातील घटक

जागतिक स्तरावर डॉलर मजबूत स्थितीत आहे. डॉलर इंडेक्स 100.95 वर 0.10% नी वाढला आहे. विशेषतः अमेरिका-इराण संबंधांमधील तणावामुळे गुंतवणूकदारांमध्ये भीतीचे वातावरण आहे. अशा अनिश्चिततेमुळे जागतिक गुंतवणूकदार सुरक्षित पर्याय म्हणून डॉलरकडे वळतात, ज्यामुळे भारतीय रुपयासारख्या उदयोन्मुख बाजारपेठेतील चलनांवर दबाव येतो.

शेअर बाजारात तेजी, पण रुपया कमजोर

विशेष म्हणजे, रुपया कमकुवत होत असताना भारतीय शेअर बाजारात तेजी दिसून येत आहे. BSE सेन्सेक्स 281.40 अंकांनी वाढून 78,051.03 वर पोहोचला, तर NSE निफ्टी 74.60 अंकांनी वाढून 24,347.05 वर पोहोचला. मागील सत्रात परदेशी संस्थागत गुंतवणूकदारांनी (FIIs) ₹1,355.33 कोटींची निव्वळ खरेदी केली होती. तरीही, या भांडवली गुंतवणुकीचा फायदा रुपयाला झालेला नाही. डॉलरची वाढती मागणी स्थानिक बाजारातील गुंतवणुकीच्या भावनांवर मात करत असल्याचे दिसून येते.

गुंतवणूकदारांसाठी काय महत्त्वाचे?

रुपया कमकुवत झाल्यास आयात महाग होते. यामुळे तेल कंपन्या, ग्राहक इलेक्ट्रॉनिक्स उत्पादक आणि फार्मा कंपन्यांसारख्या डॉलरमध्ये कच्चा माल आयात करणाऱ्या कंपन्यांच्या नफ्यावर परिणाम होऊ शकतो. याउलट, माहिती तंत्रज्ञान (IT) सारख्या निर्यात-केंद्रित क्षेत्रांना याचा तात्पुरता फायदा होऊ शकतो. रुपयाची पुढील दिशा परदेशी गुंतवणुकीवर आणि जागतिक आर्थिक डेटावर अवलंबून असेल.