रुपया मजबूत! डॉलरच्या तुलनेत **१२** पैशांची उसळी, **$२०.७२ अब्ज** डॉलर्सचा मोठा ओघ

Detailed Coverage

रुपयामध्ये सुधारणा

आंतरबँक परकीय चलन बाजारात आज भारतीय रुपयाने पुन्हा एकदा कमाल केली. डॉलरच्या तुलनेत रुपया १२ पैशांनी मजबूत होऊन ९६.२४ वर बंद झाला. रुपया ९६.४१ वर उघडला होता आणि दिवसभरात ९६.१३ ते ९६.४२ च्या दरम्यान राहिला. कालच्या ६ पैशांच्या घसरणीनंतर आजची ही वाढ लक्षणीय आहे.

RBI च्या धोरणांचा परिणाम

या सुधारणेमागे भारतीय रिझर्व्ह बँकेने (RBI) आणलेल्या लिक्विडिटी (Liquidity) उपायांमुळे वाढलेला भांडवली ओघ (Capital Inflows) कारणीभूत आहे. ८ जून रोजी स्वॅप फॅसिलिटी सुरू झाल्यापासून, देशात आतापर्यंत एकूण $२०.७२ अब्ज डॉलर्सचा परकीय चलन ओघ आला आहे. या ओघामुळे देशांतर्गत चलनाला आधार मिळाला आहे, जे जागतिक आर्थिक अनिश्चितता आणि देशांतर्गत शेअर बाजारातील बदलत्या सेंटीमेंटमुळे दबावाखाली होते.

कोणत्या माध्यमातून आला पैसा?

१७ जुलै पर्यंत, फॉरेन करन्सी नॉन-रेसिडेंट (FCNR) ठेवींनी एकूण $१७.४०६ अब्ज डॉलर्सचा वाटा उचलला आहे. याशिवाय, ओव्हरसीज फॉरेन करन्सी बॉरोइंग्ज (OFCBs) द्वारे $१.९७ अब्ज डॉलर्स आणि एक्सटर्नल कमर्शियल बॉरोइंग्ज (ECBs) द्वारे $१.३४२ अब्ज डॉलर्स आकर्षित झाले आहेत. हे भांडवली प्रवाह देशाच्या पेमेंट बॅलन्सला (Balance of Payments) मजबूत करण्यासाठी आणि RBI ला चलन अस्थिरता व्यवस्थापित करण्यासाठी अधिक लवचिकता प्रदान करण्यासाठी महत्त्वपूर्ण आहेत.

बाजारातील आव्हाने कायम

जरी या इनफ्लोमुळे रुपयाला आधार मिळाला असला तरी, बाजारातील एकूण परिस्थिती आव्हानात्मक आहे. देशांतर्गत शेअर बाजारात, सेंसेक्स २३८.४१ अंकांनी घसरून ७७,४७०.११ वर बंद झाला, तर निफ्टी ५०.८० अंकांनी घसरून २४,१८७.७० वर आला. एक्सचेंज डेटानुसार, फॉरेन इन्स्टिट्यूशनल इन्व्हेस्टर्स (FIIs) सोमवारी भारतीय इक्विटीमध्ये निव्वळ विक्री करणारे ठरले, त्यांनी ₹१,१२१.०४ कोटी किमतीचे शेअर्स विकले.

डॉलर इंडेक्स आणि तेलाचे संकट

बाह्य घटक चलनावर परिणाम करत आहेत. डॉलर इंडेक्समध्ये ०.०३% ची किरकोळ घट होऊन तो १००.९१ वर स्थिरावला. मात्र, ऊर्जेच्या किमती रुपयासाठी चिंतेचा विषय आहेत, कारण ब्रेंट क्रूड फ्युचर्स ०.२५% ने वाढून $८९.४४ प्रति बॅरलवर पोहोचले. मध्य पूर्वेतील भू-राजकीय तणाव, विशेषतः अमेरिका आणि इराणमधील संघर्ष, तसेच हुथी नाकेबंदीमुळे पुरवठा साखळीत व्यत्यय हे तेलाच्या पुरवठ्यासाठी सततचे धोके आहेत. वाढलेल्या तेलाच्या किमतींमुळे भारताची आयात किंमत वाढते, ज्यामुळे रुपयावर दबाव येऊ शकतो.

पुढील दिशा

पुढे, गुंतवणूकदार आणि बाजारातील सहभागी हे परकीय चलन इनफ्लोची टिकाऊपणा आणि ऊर्जा किंमतीतील अस्थिरतेमुळे निर्माण होणारा चलनवाढीचा दबाव संतुलित करताना RBI लिक्विडिटीचे व्यवस्थापन कसे करते यावर लक्ष ठेवतील. जागतिक तेलाच्या किमतींची हालचाल आणि भारतीय इक्विटीमधील FIIs ची सातत्यपूर्ण उपस्थिती हे रुपयाच्या भविष्यातील ट्रेंडसाठी मुख्य घटक असतील.