RBI ने अचानक हस्तक्षेप केल्यामुळे सोमवारी भारतीय रुपयाने डॉलरच्या तुलनेत **1%** ची जोरदार मुसंडी मारली आहे. रुपया **95.76** च्या पातळीवर पोहोचला असून, केंद्रीय बँकेने ऑईल कंपन्यांसाठी विशेष 'डॉलर विंडो' उघडली आहे.
रुपयाने सोमवारी 95.76 ते 95.81 च्या आसपास व्यापार करत बाजारात पुन्हा एकदा ताकद दाखवली आहे. या महिन्याच्या सुरुवातीला रुपया 96.96 च्या निचांकी पातळीवर गेला होता, पण RBI च्या तातडीच्या उपाययोजनांमुळे रुपयाला आधार मिळाला आहे. जरी आज रुपया 1% वधारला असला, तरी वर्षाच्या सुरुवातीपासून यात 6.6% ते 7% ची घसरण कायम आहे.
RBI चे मोठे पाऊल
बाजारातील डॉलरचा तुटवडा कमी करण्यासाठी RBI ने तीन प्रमुख सरकारी कंपन्या - Indian Oil Corporation, Bharat Petroleum, आणि Hindustan Petroleum - यांच्यासाठी विशेष डॉलर विंडो सुरू केली आहे. यामुळे या कंपन्यांना खुल्या बाजारातून डॉलर खरेदी करण्याची गरज पडणार नाही आणि रुपयावरील दबाव कमी होईल.
डेरिव्हेटिव्ह ट्रेडिंगवर कडक निर्बंध
सट्टेबाजीला लगाम घालण्यासाठी RBI ने नियम अधिक कडक केले आहेत:
- $2 दशलक्ष पेक्षा जास्त असलेल्या डेरिव्हेटिव्ह कॉन्ट्रॅक्ट्ससाठी आता 20% कॅश रिझर्व्ह अनिवार्य करण्यात आला आहे.
- ज्यांच्याकडे कोणतीही मूळ गुंतवणूक (Underlying exposure) नाही, अशा सट्टेबाजांसाठी मर्यादा $5 दशलक्ष पर्यंत खाली आणली आहे.
तज्ज्ञांच्या मते, हे उपाय तात्पुरते दिलासा देऊ शकतात, परंतु जागतिक स्तरावर क्रूड ऑईलच्या वाढत्या किमती आणि विदेशी गुंतवणुकीचा अभाव यामुळे रुपयावरील दबाव कायम राहण्याची शक्यता आहे. कंपन्यांना आता त्यांच्या हेजिंग स्ट्रॅटेजीमध्ये बदल करावा लागेल, कारण नवीन नियमांमुळे हेजिंगचा खर्च वाढू शकतो.