Zerodha चे CEO Nithin Kamath यांनी भारतीय शेअर बाजारातील एका विचित्र विरोधाभासावर प्रकाश टाकला आहे. एका बाजूला Nifty 50 आपल्या उच्चांकावरून **14.3%** नी खाली घसरला आहे, तर दुसरीकडे **67%** हून अधिक नवीन IPO इश्यू प्राईसच्या वर व्यवहार करत आहेत.
भारतीय शेअर बाजारात सध्या एक दुर्मिळ चित्र पाहायला मिळत आहे. एकीकडे प्रस्थापित कंपन्यांच्या शेअर्सवर दबाव असताना, दुसरीकडे प्रायमरी मार्केट म्हणजेच IPO मध्ये मोठी तेजी दिसून येत आहे. गुंतवणूकदारांसाठी ही स्थिती गोंधळात टाकणारी आहे.
आकडेवारी काय सांगते?
ऑक्टोबर 2025 ते सप्टेंबर 2026 या कालावधीत लिस्ट झालेल्या 67.2% कंपन्या सध्या त्यांच्या इश्यू प्राईसच्या वर ट्रेड करत आहेत. या कंपन्यांनी गुंतवणूकदारांना 24.7% चा मेडियन रिटर्न दिला आहे. याचा अर्थ असा की, जेव्हा जुन्या शेअर्समधून पैसा बाहेर पडत आहे, तेव्हा तोच पैसा नवीन लिस्ट होणाऱ्या कंपन्यांकडे वळत आहे.
Nifty ची स्थिती आणि RBI चा दणका
दुसरीकडे, सेकंडरी मार्केट मात्र दबावात आहे. 7 ऑक्टोबर 2026 रोजी Nifty 50 हा 22,603 अंकांवर स्थिरावला, जो त्याच्या 26,373.20 च्या ऑल-टाईम हायपासून सुमारे 14.3% नी खाली आहे. भूराजकीय अस्थिरता आणि कच्च्या तेलाच्या वाढत्या किमती याचा मोठा फटका बाजाराला बसला आहे.
यातच भर म्हणून RBI ने रेपो रेटमध्ये 25 बेसिस पॉईंट्सची वाढ करून तो 5.5% केला आहे. व्याजाचे दर वाढल्यामुळे कंपन्यांचा कर्ज घेण्याचा खर्च वाढला असून, लिक्विडिटीवरही मर्यादा येत आहेत. यामुळे जुन्या आणि प्रस्थापित कंपन्यांच्या व्हॅल्युएशनवर गुंतवणूकदार पुनर्विचार करत आहेत.
भविष्यात काय?
हा 'डिव्हर्जन्स' (Divergence) किती काळ टिकेल, हा सर्वात मोठा प्रश्न आहे. जर सेकंडरी मार्केटची घसरण सुरूच राहिली, तर त्याचा परिणाम शेवटी IPO च्या मागणीवरही होऊ शकतो. गुंतवणूकदारांनी आता Nifty च्या स्थिरतेवर आणि RBI च्या पुढील धोरणांवर बारीक लक्ष ठेवणे आवश्यक आहे.
