न्यूयॉर्क फेडरल रिझर्व्हचे अध्यक्ष जॉन विल्यम्स यांनी स्पष्ट केले आहे की, महागाई कमी होण्याची अपेक्षा असली तरी, 2% लक्ष्य गाठण्यासाठी आवश्यक असल्यास व्याजदर (Interest Rates) वाढवण्यास फेडरल रिझर्व्ह तयार आहे. महागाई अजूनही लक्ष्यापेक्षा जास्त असल्याने, अमेरिकेच्या मौद्रिक धोरणाबाबत (Monetary Policy) अनिश्चितता कायम आहे, ज्याचा जागतिक आर्थिक बाजारांवर परिणाम होऊ शकतो.
महागाईचे आकडे आणि आर्थिक अंदाज
न्यूयॉर्क फेडरल रिझर्व्हचे अध्यक्ष जॉन विल्यम्स यांनी अमेरिकेच्या सेंट्रल बँकेच्या भूमिकेबद्दल माहिती दिली. त्यांनी सांगितले की, महागाई कमी होण्याची आशा असली तरी, 2% च्या लक्ष्याबाबत कोणतीही तडजोड केली जाणार नाही. विल्यम्स यांच्या मते, जर महागाई नियंत्रणात येताना दिसली नाही, तर फेडरल रिझर्व्ह व्याजदरात आणखी वाढ करण्यास सज्ज आहे.
विल्यम्स यांनी ऊर्जा किंमती (Energy Prices) आणि ट्रेड टॅरिफ्स (Trade Tariffs) यांसारख्या गोष्टी महागाई वाढण्यास कारणीभूत ठरल्याचे सांगितले. त्यांचा अंदाज आहे की, हे घटक कमी झाल्यावर आणि सप्लाय चेन (Supply Chain) सुरळीत झाल्यावर, पुढील वर्षाच्या मध्यापर्यंत महागाई कमी होईल. तरीही, अर्थव्यवस्थेची 2% लक्ष्याकडे वाटचाल स्पष्ट आहे की नाही, हे तपासण्यासाठी ते कोअर इन्फ्लेशन (Core Inflation) डेटावर लक्ष ठेवून आहेत. मध्य पूर्व संघर्षामुळे (Middle East conflict) ऊर्जेच्या किंमती आणि शिपिंग मार्गांवर होणारा परिणाम, महागाईच्या मार्गात अडथळे आणू शकतो.
फेडरल रिझर्व्हचे धोरण
फेडरल ओपन मार्केट कमिटीने (FOMC) नुकतेच व्याजदर 3.50% ते 3.75% च्या दरम्यान ठेवले आहे. विल्यम्स यांनी या निर्णयाचे स्वागत केले असून सध्याचे धोरण योग्य असल्याचे सांगितले. मात्र, या निर्णयावर सर्वानुमत नव्हते, कारण तीन अधिकाऱ्यांनी व्याजदर वाढवण्याच्या बाजूने मत मांडले होते. क्लीव्हलँड फेडच्या अध्यक्ष बेथ हॅमॅक यांनी चिंता व्यक्त केली आहे की, पाच वर्षांहून अधिक काळ महागाई लक्ष्यापेक्षा जास्त राहिल्यास धोका वाढू शकतो.
बाजारातील परिणाम आणि जागतिक संदर्भ
अमेरिकेच्या फेडरल रिझर्व्हचे धोरण भारतीय गुंतवणूकदारांसाठी महत्त्वाचे आहे, कारण त्याचा जागतिक रोकड प्रवाह (Global Liquidity) आणि भांडवली गुंतवणुकीवर (Capital Flows) परिणाम होतो. अमेरिकेत व्याजदर वाढल्यास डॉलर मजबूत होतो आणि भारतासारख्या विकसनशील बाजारातून भांडवल बाहेर जाऊ शकते, ज्यामुळे शेअर बाजारातील कंपन्यांच्या व्हॅल्युएशनवर (Valuation) आणि चलनावर (Currency) परिणाम होतो. सध्याचे मार्केट इंडिकेटर्स (Market Indicators) दर्शवतात की, गुंतवणूकदारांना वर्षअखेरपर्यंत व्याजदर वाढण्याची शक्यता दिसत आहे. आर्टिफिशियल इंटेलिजन्समध्ये (Artificial Intelligence) वाढलेली व्यवसाय गुंतवणूक हीदेखील मागणी-आधारित महागाई (Demand-side inflationary pressure) वाढवू शकते.