नेपाळमध्ये महापुराचा हाहाकार; १२ जलविद्युत प्रकल्पांचे नुकसान, ४३० मेगावॅट वीज निर्मिती ठप्प

तिबेटमध्ये झालेल्या ४.४ रिश्टर स्केलच्या भूकंपानंतर ग्लेशियर फुटल्याने नेपाळमध्ये आलेल्या भीषण पुरामुळे मोठी जीवित आणि वित्तहानी झाली आहे. यात दुर्दैवाने ९५ जणांचा मृत्यू झाला असून, मृतांमध्ये १३३ भारतीय नागरिकांचाही समावेश आहे. या नैसर्गिक आपत्तीने नेपाळच्या पायाभूत सुविधांचे कंबरडे मोडले आहे.

ऊर्जा क्षेत्रावर गंभीर परिणाम

या पुरामुळे रसुवागढी, संजेन आणि अप्पर त्रिशुली ३ए सारख्या महत्त्वाच्या प्रकल्पांसह एकूण १२ जलविद्युत प्रकल्पांचे प्रचंड नुकसान झाले आहे. यामुळे देशाच्या ग्रिडमधून सुमारे ४३० मेगावॅट वीज निर्मिती कमी झाली आहे. रस्ते आणि पूल उद्ध्वस्त झाल्याने या प्रकल्पांच्या दुरुस्तीसाठी अवजड यंत्रसामग्री पोहोचवणे हे प्रशासनासमोर मोठे आव्हान आहे.

शेअर बाजारात घसरण

या भीषण परिस्थितीचा थेट परिणाम नेपाळच्या शेअर बाजारावर झाला आहे. २६ ऑगस्ट रोजी, NEPSE हायड्रोपॉवर इंडेक्समध्ये २.८४% ची मोठी घसरण पाहायला मिळाली. गुंतवणूकदारांमध्ये प्रकल्पांच्या विलंबामुळे होणारे नुकसान आणि वाढत्या विम्याच्या खर्चाबाबत चिंतेचे वातावरण आहे. कंपन्यांच्या बॅलन्स शीटवर याचा मोठा ताण येण्याची शक्यता वर्तवण्यात येत आहे.

भारतासाठी धोक्याची सूचना

या पुराचा फटका सीमावर्ती भारतीय राज्यांनाही बसू शकतो. गंडक नदीच्या वाढत्या पाणी पातळीमुळे बिहार आणि उत्तर प्रदेशमध्ये सतर्कतेचा इशारा देण्यात आला आहे. भारत सरकारने तातडीने वैद्यकीय आणि मानवतावादी मदत कार्याला सुरुवात केली असून, पुरवठा साखळी आणि लॉजिस्टिकवर लक्ष केंद्रित केले आहे.