मध्य आणि पूर्व भारतातून मान्सून माघारी फिरण्याचा वेग मंदावला आहे. या मोसमात सरासरीच्या केवळ **८७%** पाऊस झाल्याने शेती आणि महागाईवर परिणाम होण्याची शक्यता आहे.
नैऋत्य मान्सूनचा परतीचा प्रवास मध्य आणि पूर्व भारताच्या काही भागांत तात्पुरता थांबला आहे. अधिकृतपणे पावसाळा ३० सप्टेंबरला संपला असला तरी, अनेक भागांतून मान्सूनची माघार अजूनही सुरू आहे. आता हवामानाचा मुख्य कल 'ईशान्य मान्सून'च्या (Northeast Monsoon) आगमनाकडे वळत आहे.
अर्थव्यवस्थेवर काय होणार परिणाम?
यावर्षी पावसाचे प्रमाण ८७% च्या एलपीए (LPA) वर राहिल्याने देशात पावसाची तूट निर्माण झाली आहे. याचा थेट फटका ग्रामीण भागातील मागणीवर आणि शेती उत्पादनावर बसू शकतो. विशेषतः कडधान्ये, तेलबिया आणि भरड धान्यांच्या पिकांवर या पावसाच्या कमतरतेचा दबाव वाढू शकतो, ज्यामुळे भविष्यात महागाई वाढण्याची भीती व्यक्त केली जात आहे.
जलाशयांची स्थिती आणि आव्हाने
दक्षिण द्वीपकल्पात पावसाची गरज अजूनही कायम आहे. जलाशयातील पाणीसाठा हे आगामी हिवाळी पिकांसाठी आणि वीज निर्मितीसाठी अत्यंत महत्त्वाचे आहे. आता सर्व लक्ष ईशान्य मान्सूनवर केंद्रित झाले आहे, जो तामिळनाडू, आंध्र प्रदेश आणि केरळसारख्या किनारपट्टीच्या राज्यांत दिलासा देऊ शकतो.
IMD ची भूमिका
भारतीय हवामान विभाग (IMD) सध्या वाऱ्यांच्या बदलत्या दिशेवर लक्ष ठेवून आहे. दक्षिण-पश्चिम वारे आता ईशान्येकडे सरकत आहेत, जे मान्सूनच्या पुढील टप्प्याचे संकेत देत आहेत. आगामी काही आठवडे शेती आणि पाणी साठवणुकीसाठी अत्यंत महत्त्वाचे ठरणार आहेत.