बाजाराला मोठा 'टेस्ट'! जानेवारीचा जॉब्स रिपोर्ट ठरवणार दिशा
जानेवारी महिन्याचा हा रोजगाराचा अहवाल (Jobs Report) नुकताच प्रसिद्ध झाला असून, तो बाजाराच्या सध्याच्या गतीसाठी अत्यंत महत्त्वाचा ठरणार आहे. गुंतवणूकदार या आकडेवारीकडे बारकाईने पाहत आहेत. जेपी मॉर्गन (JPMorgan) च्या विश्लेषकांनी बाजाराच्या संभाव्य प्रतिक्रियेचे अनेक अंदाज (scenarios) मांडले आहेत. यातून रोजगाराचा डेटा, महागाईची चिंता आणि फेडरल रिझर्व्हचे (Federal Reserve) व्याजदर धोरण कसे बदलू शकते, हे समजण्यास मदत होईल.
रोजगाराचा अहवाल काय सांगतो?
या अहवालानुसार, अमेरिकेतील बेरोजगारीचा दर 4.4% वर स्थिर राहिला. मात्र, जानेवारीमध्ये 70,000 नवीन नोकऱ्यांची निर्मिती झाली, जी काही अर्थतज्ज्ञांच्या अंदाजापेक्षा कमी आहे. जेपी मॉर्गनचे मुख्य अर्थतज्ज्ञ मायकल फेरोली यांनी 60,000 ते 90,000 नोकऱ्यांची निर्मिती अपेक्षित धरली होती, ज्याला 'गोल्डीलॉक्स' (Goldilocks) परिस्थिती म्हटले होते. ही आकडेवारी दर्शवते की अर्थव्यवस्था थंड होत आहे, पण मंदीचा धोका लगेच नाही. महत्त्वाचे म्हणजे, या अहवालात वार्षिक बेंचमार्क रिव्हिजन्समध्ये (benchmark revisions) जुना डेटा 8,50,000 नोकऱ्यांपर्यंत कमी होण्याची शक्यता आहे, ज्यामुळे चित्र अधिक गुंतागुंतीचे झाले आहे.
जेपी मॉर्गनचे संभाव्य अंदाज (Scenarios)
जेपी मॉर्गनच्या ट्रेडिंग डेस्कने बाजारावर होणाऱ्या परिणामांचे पाच संभाव्य अंदाज (scenarios) दिले आहेत. जर हा रिपोर्ट 'जास्तच गरम' (too hot) ठरला, म्हणजे 1,10,000 पेक्षा जास्त नोकऱ्या तयार झाल्या, तर S&P 500 मध्ये 0.5% ते 1% ची घसरण होऊ शकते. कारण, फेडरल रिझर्व्ह व्याजदर कपातीला उशीर करेल, अशी भीती असेल. याउलट, 60,000 ते 90,000 नोकऱ्या तयार होण्याचा 'गोल्डीलॉक्स' (Goldilocks) अंदाज 40% शक्यतेसह शेअर बाजाराला 0.25% ते 0.75% पर्यंत वाढवू शकतो, कारण ही आकडेवारी अर्थव्यवस्थेची संतुलित स्थिती दर्शवते. जर नोकऱ्यांची संख्या 30,000 ते 60,000 दरम्यान राहिली (ज्याची शक्यता 30% आहे), तर बाजारात काहीशी अस्थिरता दिसू शकते. आणि जर 30,000 पेक्षा कमी नोकऱ्या तयार झाल्या, तर आर्थिक मंदीची चिंता वाढू शकते आणि फेडरल रिझर्व्ह व्याजदर कपातीला आणखी उशीर करेल.
मागील वर्षांचा अनुभव आणि सेक्टरमधील बदल
मागील वर्षांमध्येही जॉब्स रिपोर्टचा बाजारावर संमिश्र परिणाम दिसून आला आहे. जानेवारी 2025 मध्ये, एका अनपेक्षितपणे मजबूत जॉब्स रिपोर्टमुळे बाजारात घसरण झाली होती, कारण गुंतवणूकदारांना व्याजदर कपातीस उशीर होण्याची चिंता होती. मात्र, सध्याची बाजारपेठ अधिक लवचिक दिसत आहे. जानेवारी 2026 मध्ये S&P 500 मध्ये 1.37% ची वाढ झाली. विशेष म्हणजे, ही तेजी केवळ मोठ्या टेक्नॉलॉजी कंपन्यांपुरती मर्यादित नव्हती, तर एनर्जी सेक्टर 14.2% आणि मटेरियल सेक्टर 8.6% नी वाढले, तर फायनान्शियल सेक्टर 2.4% नी घसरले. या सेक्टरमधील बदल दर्शवतात की गुंतवणूकदारांच्या आवडीनिवडी बदलत आहेत.
बाजारासमोरील धोके
सध्या बाजारात तेजी दिसत असली तरी, काही धोके अजूनही कायम आहेत. जानेवारीचा जॉब्स रिपोर्ट जरी लगेच संकट दर्शवत नसला तरी, तो काही छुपे तणाव उघड करतो. एक चिंता अशी आहे की, जर रोजगाराचे आकडे मजबूत राहिले, तर महागाई वाढण्याची भीती वाढेल आणि फेडरल रिझर्व्ह व्याजदर कपातीस उशीर करेल. याउलट, जर आकडेवारी कमजोर आली, तर ती आर्थिक मंदीचे संकेत देऊ शकते. काही विश्लेषकांच्या मते, आगामी काळात टॅरिफ इफेक्ट्स (tariff effects), मोठ्या वित्तीय तुटी (fiscal deficits) आणि स्थलांतर धोरणांमधील बदलांमुळे लेबर मार्केट कडक होऊन महागाई 4% च्या वर जाऊ शकते. जेपी मॉर्गनने देखील सांगितले आहे की, व्यापारी अनिश्चितता आणि कडक स्थलांतर धोरणांमुळे 2026 च्या सुरुवातीला नोकरी बाजारात मंदावस्था येऊ शकते आणि बेरोजगारीचा दर 4.5% पर्यंत पोहोचू शकतो.
पुढील वाटचाल
पुढील काळात, फेडरल रिझर्व्ह आपले सध्याचे व्याजदर कायम ठेवण्याची शक्यता आहे. महागाई अजूनही एक चिंतेचा विषय असल्याने, फेडरल रिझर्व्ह व्याजदर कपातीबाबत धीर धरेल, असे मानले जात आहे. जेपी मॉर्गन चेस (JPMorgan Chase) च्या शेअर्ससाठी विश्लेषकांनी सरासरी $304 ते $345 पर्यंतचे टार्गेट प्राईस (target price) दिले आहेत आणि बरेच जण 'आउटपरफॉर्म' (Outperform) रेटिंग देत आहेत. मात्र, बाजाराचे लक्ष येणाऱ्या महागाईच्या आकडेवारीवर आणि लेबर मार्केटमधील पुढील बदलांवर असेल, जे फेडरल रिझर्व्हच्या पुढील धोरणात्मक निर्णयांना दिशा देतील. अनेक जणांच्या अंदाजानुसार, जूनपर्यंत व्याजदरात कपात होऊ शकते.