जपानच्या बाजारपेठेत मोठी अस्थिरता निर्माण झाली असून येनचे मूल्य डॉलरच्या तुलनेत **160** च्या पातळीवर स्थिरावले आहे. सरकारी धोरणे आणि स्पष्ट संवादाचा अभाव यामुळे जागतिक गुंतवणूकदार चिंतेत आहेत.
जपानच्या आर्थिक बाजारपेठेत सध्या कमालीची खळबळ उडाली आहे. याचे मुख्य कारण म्हणजे टोकियोकडून आर्थिक धोरणांबाबत पुरेशी स्पष्टता नसणे. जपानी येन डॉलरच्या तुलनेत 160 च्या आसपास व्यापार करत असल्याने, पंतप्रधान साने ताकाइची (Sanae Takaichi) यांचे सरकार वाढता खर्च आणि आर्थिक स्थिरता यांचा मेळ कसा घालते, याकडे संपूर्ण जगाचे लक्ष लागले आहे.
तणावाचे मुख्य कारण
जपानी सरकारचे घरगुती स्तरावरील संवाद आणि जागतिक गुंतवणूकदारांच्या अपेक्षा यामध्ये मोठी दरी निर्माण झाली आहे. सरकारने आगामी आर्थिक वर्षासाठी 8.9 ट्रिलियन येन (सुमारे 56 अब्ज डॉलर्स) इतका विक्रमी संरक्षण खर्च प्रस्तावित केला आहे. यासोबतच खाद्यपदार्थांवरील कर कपातीचे आश्वासन दिल्यामुळे, या खर्चाची भरपाई कशी होणार, असा प्रश्न विदेशी गुंतवणूकदारांना पडला आहे.
विदेशी गुंतवणूकदारांचा वाढता सहभाग
पूर्वी जपानचे सरकारी बॉण्ड्स केवळ देशांतर्गत संस्थांकडेच असायचे, मात्र आता परिस्थिती बदलली आहे. Bank of Japan ने आपली जुनी बॉण्ड खरेदीची धोरणे बदलल्यामुळे, आज 10-वर्षीय सरकारी बॉण्ड्समध्ये विदेशी गुंतवणूकदारांचा मोठा वाटा आहे. धोरणात्मक संदिग्धतेमुळे बाजारात भीतीचे वातावरण असून, यामुळे बॉण्ड यील्डमध्ये (Bond Yields) मोठे चढ-उतार पाहायला मिळत आहेत.
जागतिक अर्थव्यवस्थेवर परिणाम
येनचे घसरते मूल्य आणि वाढते बॉण्ड यील्ड यामुळे 'कॅरी ट्रेड' (Carry Trade) करणाऱ्या जागतिक गुंतवणूकदारांच्या चिंतेत भर पडली आहे. जर जपानला आपली अर्थव्यवस्था वाचवण्यासाठी U.S. Treasuries सारखे परकीय साठे विकून हस्तक्षेप करावा लागला, तर त्याचा फटका उदयोन्मुख अर्थव्यवस्थांसह जागतिक लिक्विडिटीला बसू शकतो.