Israel मध्ये सध्या संसदीय निवडणुकांचे वारे वाहत आहेत. अशा स्थितीत गुंतवणूकदारांचे लक्ष देशाच्या आर्थिक स्थितीवर, विशेषतः **७०%** कर्ज-ते-जीडीपी प्रमाण आणि वाढत्या संरक्षण खर्चावर केंद्रित झाले आहे.
निवडणुकीचे आर्थिक समीकरण
Israel मध्ये १२२ सदस्यीय 'Knesset' (संसद) साठी होणाऱ्या निवडणुका देशाच्या आर्थिक भविष्यासाठी अत्यंत महत्त्वाच्या आहेत. राजकीय अस्थिरता आणि युद्धाच्या छायेखालील या निवडणुकीनंतर नवीन सरकारसमोर देशाच्या अर्थव्यवस्थेला शिस्त लावण्याचे मोठे आव्हान असणार आहे.
बाजारातील हालचाली
Tel Aviv Stock Exchange ने २०२३ च्या अखेरीपासून १३०% ची जबरदस्त वाढ नोंदवली आहे. याचे मुख्य कारण म्हणजे तेथील टेक सेक्टरची मजबूती आणि संरक्षण व सायबरसुरक्षा क्षेत्रातील निर्यातीला असलेली आंतरराष्ट्रीय मागणी. मात्र, या तेजीनंतरही आर्थिक आकडेवारी चिंतेत टाकणारी आहे. देशाचा संरक्षण खर्च जीडीपीच्या ८% वर पोहोचला असून, बजेट तुटीचे (Budget Deficit) प्रमाण ४.५% च्या आसपास आहे.
कर्जाचा वाढता डोंगर
गुंतवणूकदारांची सर्वात मोठी चिंता म्हणजे देशावरील वाढते सार्वजनिक कर्ज, जे आता जीडीपीच्या जवळपास ७०% झाले आहे. नवीन सरकारला आर्थिक शिस्त पाळणे आणि सार्वजनिक खर्च व्यवस्थापित करणे या दोन टोकाच्या गोष्टींचा समतोल साधावा लागणार आहे.
राजकीय अस्थिरतेचा धोका
Israel मधील प्रमाणशीर प्रतिनिधित्व पद्धतीमुळे (Proportional representation) कोणत्याही एका पक्षाला स्पष्ट बहुमत मिळणे कठीण असते. त्यामुळे आघाडी सरकार (Coalition) स्थापन करण्यासाठी लहान किंवा टोकाच्या विचारसरणीच्या पक्षांवर अवलंबून राहावे लागते. या राजकीय सौदेबाजीमुळे न्यायिक सुधारणा आणि लष्करी धोरणांबाबत अनिश्चितता कायम असून, पुढील काही आठवड्यांत होणाऱ्या युती वाटाघाटी आणि बजेटवरील अधिकृत निवेदने बाजाराची दिशा ठरवणारी असतील.
