Strait of Hormuz पुन्हा सुरू करण्याच्या इराणच्या प्रस्तावाला अमेरिकेने फेटाळले आहे. निर्बंध आणि अणु धोरणांवरून सुरू असलेल्या या डेडलॉकमुळे जागतिक ऑईल सप्लाय चेनवर धोका निर्माण झाला असून एनर्जी मार्केटमध्ये घबराट पसरली आहे.
तणाव का वाढत आहे?
तेहरान आणि वॉशिंग्टन यांच्यातील तणाव कमी होण्याची चिन्हे नाहीत. इराणचे परराष्ट्र मंत्री अब्बास अरागची यांनी कतारी मध्यस्थांमार्फत 'Strait of Hormuz' मधून वाहतूक पूर्ववत करण्यासाठी ७ दिवसांचा कालावधी आणि प्रादेशिक संघर्ष थांबवण्याचा प्रस्ताव दिला होता. मात्र, अमेरिकेने हा प्रस्ताव फेटाळून लावला आहे. अमेरिकन प्रशासनाच्या मते, इराण आपल्या अण्वस्त्र कार्यक्रमाबाबत ठोस हमी न देता निर्बंध शिथिल करण्याची मागणी करत आहे.
भारतीय बाजारावर होणारा परिणाम
'Strait of Hormuz' हा जगातील उर्जेचा एक मुख्य मार्ग आहे. जेव्हा या मार्गावर संकट येते, तेव्हा जागतिक कच्च्या तेलाच्या किमतीत मोठी अस्थिरता येते. भारत हा कच्च्या तेलाचा मोठा आयातदार देश असल्यामुळे, याचा थेट परिणाम आपल्या अर्थव्यवस्थेवर होतो. याचा फटका Indian Oil Corporation, BPCL आणि HPCL सारख्या सरकारी तेल कंपन्यांना बसू शकतो, कारण जागतिक किमतीतील चढ-उतार त्यांच्या नफ्यावर (Profit Margins) परिणाम करतात.
वाढती सुरक्षा चिंता
केवळ मुत्सद्दी चर्चाच नव्हे, तर जमिनीवरील परिस्थितीही गंभीर आहे. लाल समुद्रातील (Red Sea) शिपिंग मार्गांवर हुथी बंडाखोरांकडून होत असलेले हल्ले आणि साउदी अरेबियातील सरकारी संस्थांनी सुरक्षेसाठी 'रिमोट ऑपरेशन्स'कडे केलेले स्थलांतर, यामुळे बाजारात चिंतेचे वातावरण आहे. गुंतवणूकदारांनी आता अमेरिका आणि इराणच्या भूमिकेकडे तसेच ऑईल टँकरच्या सुरक्षिततेकडे लक्ष देणे गरजेचे आहे, कारण येणाऱ्या काळात बाजारातील अस्थिरता कायम राहण्याची शक्यता आहे.
