भारतात खाजगी क्षेत्रात भांडवली खर्चाचा (Capex) वेग प्रचंड वाढला असून कॉर्पोरेट क्रेडिटमध्ये **१८.१ टक्क्यांची** वाढ नोंदवण्यात आली आहे. मशिनींची वाढती आयात आणि इलेक्ट्रॉनिक्स-सेमीकंडक्टर क्षेत्रातील मागणी यामुळे उद्योगांच्या विस्ताराला मोठी चालना मिळत आहे.
भारताच्या अर्थव्यवस्थेत आता एक मोठे स्थित्यंतर पाहायला मिळत आहे. कंपन्यांनी कर्जफेडीच्या टप्प्यातून बाहेर पडत आता थेट क्षमता विस्तारावर (Capacity Expansion) भर दिला आहे. बँकेच्या ताज्या आकडेवारीनुसार, कॉर्पोरेट क्रेडिटमध्ये १८.१ टक्क्यांची वार्षिक वाढ झाली आहे. विशेष म्हणजे ऑगस्ट महिन्यात मोठ्या प्रकल्पांसाठीच्या कर्ज घेण्यात २१.६ टक्क्यांची तर सूक्ष्म, लघु आणि मध्यम उद्योगांच्या (MSME) कर्ज वितरणात २५.५ टक्क्यांची वाढ झाली आहे.
मशिनींची वाढती आयात
उद्योगांच्या या विस्ताराचा पुरावा त्यांच्या आयातीतून मिळत आहे. ऑगस्टअखेरच्या १२ महिन्यांत भांडवली वस्तूंची (Capital Goods) आयात ६६ अब्ज डॉलर्सवर पोहोचली आहे, जी २०२१ च्या आर्थिक वर्षात केवळ २९ अब्ज डॉलर्स होती. जीडीपीच्या तुलनेत 'ग्रॉस फिक्स्ड कॅपिटल फॉरमेशन' आता ३२.४ टक्क्यांवर पोहोचले असून, हे अर्थव्यवस्थेच्या भविष्यातील उत्पादकतेसाठी महत्त्वाचे लक्षण आहे.
प्रमुख क्षेत्रांवर लक्ष
सध्या ६ महत्त्वाच्या क्षेत्रांमध्ये गुंतवणुकीचा ओघ सर्वाधिक आहे: स्पेस (Space), सेमीकंडक्टर (Semiconductors), सोलर मॅन्युफॅक्चरिंग (Solar Manufacturing), डेटा सेंटर्स (Data Centers), इलेक्ट्रॉनिक्स आणि एरोस्पेस (Aerospace). सरकारी प्रोत्साहन आणि वाढत्या मागणीमुळे या क्षेत्रांचा विकास दर २०२७-२८ पर्यंत ११ ते १२ टक्क्यांच्या दरम्यान राहण्याचा अंदाज विश्लेषकांनी व्यक्त केला आहे.
मॅक्रो इंडिकेटर्सची स्थिती
केवळ कर्जच नाही, तर इतर आकडेवारीही अर्थव्यवस्थेची मजबुती दर्शवते. एप्रिल ते ऑगस्ट या काळात वीज मागणीत ९.४ टक्क्यांची वाढ झाली आहे, तर जीएसटी संकलनात ऑगस्टमध्ये १४.८ टक्क्यांनी वाढ झाली आहे. तसेच, रिअल इस्टेट क्षेत्रातही प्रमुख ७ शहरांमध्ये विक्रीमध्ये ७ टक्क्यांची वाढ दिसून आली आहे.
गुंतवणूकदारांसाठी महत्त्वाचे
ही तेजी शाश्वत राहण्यासाठी गुंतवणुकीचे रूपांतर नफ्यात होणे गरजेचे आहे. कंपनीच्या परिचालन खर्चात वाढ होत असताना नफ्याचे प्रमाण (Profit Margins) कशा प्रकारे राखले जाते, हे पाहणे गुंतवणूकदारांसाठी महत्त्वाचे ठरेल. प्रकल्पांची पूर्णता आणि त्यातून मिळणारे उत्पन्न हेच भविष्यातील शेअर बाजारातील तेजीचे मुख्य इंजिन असेल.