Ministry of Statistics and Programme Implementation (MoSPI) ने **2022-23** हे नवीन बेस इयर असलेली जीडीपी (GDP) मालिका जाहीर केली आहे. यामध्ये बांधकाम क्षेत्रात कॉर्पोरेट कंपन्यांचा सहभाग **दुप्पट** झाल्याचे दिसून येत आहे, तर सेवा क्षेत्रात आजही असंगठित क्षेत्राचे वर्चस्व कायम आहे.
बांधकाम क्षेत्रात वाढते औपचारिक स्वरूप (Formalization)
नवीन पद्धतीनुसार, बांधकाम क्षेत्रातील खाजगी कॉर्पोरेट कंपन्यांचे ग्रॉस व्हॅल्यू ॲडेड (GVA) तब्बल 111 टक्क्यांनी वाढून ₹7.46 लाख कोटी वर पोहोचले आहे. जुन्या 2011-12 च्या मालिकेच्या तुलनेत हा मोठा बदल आहे. आता या क्षेत्रातील एकूण मूल्यामध्ये मोठ्या कॉर्पोरेट कंपन्यांचा वाटा 35.3 टक्के झाला आहे. याचा अर्थ, बांधकामाचे काम अधिकृत आणि संघटित स्वरूपात होत आहे, ज्यामुळे टॅक्स कंप्लायन्स आणि बँकांकडून कर्ज मिळणे सुलभ झाले आहे.
सेवा क्षेत्राचे वेगळे चित्र
बांधकामाच्या उलट स्थिती सेवा क्षेत्रात दिसत आहे. हॉस्पिटॅलिटी क्षेत्रात (हॉटेल्स आणि रेस्टॉरंट्स) घरगुती किंवा असंगठित क्षेत्राचे योगदान 54.6 टक्क्यांवरून 60.6 टक्क्यांपर्यंत वाढले आहे. तसेच, रस्ते वाहतूक क्षेत्रात कॉर्पोरेट कंपन्यांचे योगदान 56 टक्क्यांहून अधिक कमी झाले आहे. याचा अर्थ, हे क्षेत्र अजूनही छोट्या आणि असंगठित व्यवसायांवर अवलंबून आहे, जे गुंतवणूकदारांसाठी ट्रॅक करणे कठीण असू शकते.
डेटाची व्याप्ती आणि मर्यादा
सरकारने या नवीन मालिकेसाठी MCA-21 प्लॅटफॉर्म आणि Periodic Labour Force Survey सारख्या आधुनिक साधनांचा वापर केला आहे. मात्र, काही क्षेत्रांसाठी आजही जुन्या डेटावर (उदा. 1997 आणि 2003 चा Livestock Census) अवलंबून राहावे लागत आहे, हे या आकडेवारीतील एक त्रुटी मानली जात आहे.
गुंतवणूकदारांसाठी सल्ला
ही आकडेवारी आर्थिक स्थितीचे अधिक स्पष्ट चित्र मांडते, परंतु प्रत्येक बदलाला 'ग्रोथ' मानण्याची चूक करू नका. कधीकधी हा बदल फक्त डेटा मोजण्याच्या पद्धतीमुळे दिसून येतो. गुंतवणूकदारांनी आकडेवारीतील केवळ वार्षिक वाढ न पाहता, कॉर्पोरेट फॉर्मलायझेशनचा दीर्घकालीन कल समजून घेणे आवश्यक आहे.