भारतीय शेअर बाजारात मोठी घसरण! भू-राजकीय तणाव आणि तेलाच्या दरात उसळी ठरले कारण

पश्चिम आशियातील शांतता चर्चेतील अडथळे, विशेषतः अमेरिका आणि इराणमधील तणावामुळे होर्मुझ सामुद्रधुनी धोक्यात आल्याने ब्रेंट क्रूडचे दर $111 प्रति बॅरलच्या वर गेले आहेत. या वाढत्या ऊर्जा खर्चामुळे भारतासारख्या आयात-अवलंबित अर्थव्यवस्थेवर थेट परिणाम झाला आहे, ज्यामुळे महागाई वाढण्याची भीती आहे आणि गुंतवणूकदारांचा सेंटिमेंट बिघडला आहे. याचा परिणाम म्हणून, आर्थिक (Financial), आयटी (IT) आणि ऑटो (Auto) क्षेत्रांवर सर्वाधिक दबाव दिसून आला. Nifty बँक इंडेक्स 1.54% तर IT इंडेक्स 0.7% कोसळला.

या घसरणीच्या दरम्यान, बाजारातील इतर भागांनी मात्र लवचिकता दाखवली. Nifty मिड-कॅप इंडेक्स 0.28% आणि Nifty स्मॉल-कॅप इंडेक्स 0.42% वाढले. हे दर्शवते की जागतिक अनिश्चितता आणि परदेशी गुंतवणूकदारांच्या सेंटिमेंटवर दबाव असतानाही, देशांतर्गत गुंतवणूकदार लहान कंपन्यांमध्ये संधी शोधत आहेत.

क्षेत्रीय पातळीवर (Sectorally), ऊर्जा (Energy) इंडेक्स 1.22% आणि तेल व वायू (Oil & Gas) इंडेक्स 1.5% वाढले, ज्यामुळे त्यांना कच्च्या तेलाच्या वाढलेल्या दरांचा फायदा झाला. मेटल इंडेक्सनेही 0.5% ची वाढ नोंदवली.

ऐतिहासिकदृष्ट्या, एप्रिल महिना Nifty 50 साठी सकारात्मक राहिला आहे, सरासरी 3% चा परतावा देतो. परंतु, सध्याची भू-राजकीय परिस्थिती या ट्रेंडला आव्हान देत आहे. परदेशी पोर्टफोलिओ गुंतवणूकदार (FPIs) मात्र आक्रमकपणे विक्री करत आहेत. एप्रिलच्या पहिल्या ११ दिवसांत त्यांनी अंदाजे ₹48,905 कोटी काढले असून, या वर्षात आतापर्यंत FPIs ची एकूण विक्री सुमारे ₹1.8 लाख कोटी वर पोहोचली आहे. याउलट, देशांतर्गत संस्थात्मक गुंतवणूकदार (DIIs) सातत्याने खरेदी करत आहेत, ज्यामुळे बाजारात एक महत्त्वाचा आधार मिळत आहे.

बाजारासमोरील प्रमुख धोके म्हणजे पश्चिम आशियातील भू-राजकीय तणाव, FPIs चा सततचा आउटफ्लो आणि कमकुवत होत चाललेला भारतीय रुपया. रुपया अमेरिकन डॉलरच्या तुलनेत 0.2% घसरून 94.37 वर उघडला, ज्यामुळे गुंतवणूकदारांचे परतावे कमी होतात आणि आयात खर्च वाढतो. विश्लेषकांच्या मते, Nifty साठी 23,800-23,850 ही तात्काळ सपोर्ट लेव्हल आहे, जी तुटल्यास आणखी घसरण दिसू शकते. Sensex चा P/E रेशो 21.2 आहे, जो वाढत्या बाह्य दबावापुढे कमी संरक्षण देऊ शकतो.

बाजाराचा पुढील कल (Market Outlook) भू-राजकीय घडामोडी आणि तेलाच्या किमतींवर अवलंबून राहील, त्यामुळे अस्थिरता अपेक्षित आहे. तांत्रिकदृष्ट्या, Nifty 24,200-24,250 च्या पातळीवर प्रतिकार (Resistance) अनुभवत आहे. काही तज्ञांच्या मते, बाजारातील घसरण आता बऱ्याच अंशी पूर्ण झाली असावी आणि पश्चिम आशियातील तणाव निवळल्यास एप्रिल सिरीजमध्ये सुधारणा दिसू शकते. तथापि, वाढलेल्या कच्च्या तेलाच्या किमती आणि FPIs ची सततची विक्री यामुळे सध्याचा सावध दृष्टिकोन कायम आहे.