भारतीय रुपयाने मंगळवारी डॉलरच्या तुलनेत **94.95** चा दोन महिन्यांचा उच्चांक गाठला आहे. देशाचा फॉरेक्स रिझर्व्ह विक्रमी **$729.3 बिलियन** वर पोहोचला असून, RBI च्या विशेष FCNR(B) स्वॅप सुविधेमुळे बाजाराला मोठी स्थिरता मिळाली आहे.
भारतीय रुपयाने मंगळवारी अमेरिकन डॉलरच्या तुलनेत 94.95 चा टप्पा गाठला असून, गेल्या दोन महिन्यांतील ही सर्वोच्च पातळी आहे. देशाच्या परकीय चलन साठ्याने $729.3 बिलियन चा ऐतिहासिक आकडा स्पर्श केला आहे, जो देशाच्या आर्थिक बळकटीचे दर्शन घडवतो. ही स्थिरता मुख्यत्वे रिझर्व्ह बँक ऑफ इंडियाने (RBI) राबवलेल्या तीन महिन्यांच्या धोरणात्मक धोरणांमुळे शक्य झाली आहे.
FCNR(B) स्वॅपचा मोठा वाटा
या तेजीमागे RBI ची 'फॉरेन करन्सी नॉन-रेसिडेंट (बँक)' डिपॉझिट्ससाठीची सवलत योजना प्रमुख ठरली आहे. ऑगस्ट अखेरपर्यंत या सुविधेमुळे सुमारे $65.4 बिलियन चा ओघ भारतात आला. एकूण $72.8 बिलियन च्या परकीय चलन आवकमुळे सिस्टममध्ये डॉलरचा पुरवठा वाढला, ज्यामुळे रुपयावरील दबावाचे रूपांतर मजबुतीत झाले.
रुपयापुढील आव्हाने
विक्रमी रिझर्व्ह असूनही, जागतिक स्तरावरील काही घटक रुपयावर दबाव आणू शकतात. ब्रेंट क्रूड ऑईलच्या किमती $91 प्रति बॅरल च्या वर गेल्या आहेत. भारताच्या इंधन आयातीचा खर्च मोठा असल्याने, तेलाच्या वाढत्या किमती डॉलरची मागणी वाढवतात. याव्यतिरिक्त, पश्चिम आशियातील भू-राजकीय तणाव आणि अमेरिकन फेडरल रिझर्व्हच्या धोरणांवर जगभरातील गुंतवणूकदारांचे लक्ष लागले आहे.
आता RBI ची विशेष स्वॅप खिडकी (जे 8 जून ते 31 ऑगस्ट 2026 दरम्यान कार्यान्वित होती) बंद झाल्यामुळे, रुपयाची पुढील वाटचाल ही देशाच्या ट्रेड बॅलन्स आणि परकीय थेट गुंतवणुकीवर (FDI) अवलंबून असेल. भारतीय अर्थव्यवस्था 7.8% दराने वाढत असल्याने, परकीय गुंतवणूक कायम राहील का, याकडे आता मार्केट तज्ज्ञांचे लक्ष लागले आहे.