AI च्या भीतीने IT सेक्टरवर मोठी मात
भारतीय शेअर बाजारात शुक्रवारी मोठी घसरण दिसून आली. BSE सेन्सेक्स (Sensex) तब्बल 866 अंकांनी तर NSE निफ्टी (Nifty) 282 अंकांनी घसरला. या घसरणीचे मुख्य कारण म्हणजे आर्टिफिशियल इंटेलिजन्स (AI) मुळे IT कंपन्यांच्या व्यवसायावर होणाऱ्या परिणामांची भीती. जागतिक बाजारात तंत्रज्ञान क्षेत्रातील शेअरमध्ये आलेल्या घसरणीचे पडसाद भारतातही उमटले. Nifty IT निर्देशांक 5% पेक्षा जास्त कोसळला. फेब्रुवारी महिन्याच्या सुरुवातीलाच भारतीय IT कंपन्यांचे मार्केट कॅप (Market Cap) $22.5 बिलियन पेक्षा जास्त कमी झाले. AI मुळे कंपन्यांचे काम स्वस्त होईल आणि मार्जिन कमी होतील, ही चिंता गुंतवणूकदारांना सतावत आहे. TCS चा P/E रेशो (P/E Ratio) सुमारे 21.32 आणि Infosys चा सुमारे 19.47 आहे, तरीही या शेअर्सवर दबाव दिसत आहे. Nifty50 मधील IT सेक्टरचे वेटेज (Weightage) 10.8% वरून घसरून 9.2% झाले आहे. IT सेक्टरमध्ये यापूर्वीही फेब्रुवारी 2025 मध्ये 12.53% ची घसरण झाली होती, पण AI मुळे आता ती एक मोठी संरचनात्मक (Structural) समस्या मानली जात आहे.
ऑटो सेक्टरची दमदार कामगिरी
याउलट, भारतीय ऑटोमोबाईल (Automobile) सेक्टरने तिसऱ्या तिमाहीत (Q3 FY2025-26) उत्कृष्ट कामगिरी केली आहे. प्रवासी वाहनांच्या (Passenger Vehicles) विक्रीत वर्ष-दर-वर्ष (YoY) 20.6% ची वाढ झाली, जी कोणत्याही तिसऱ्या तिमाहीतील सर्वोत्तम कामगिरी आहे. कॅलेंडर वर्ष 2025 मध्ये विक्रमी 4.49 दशलक्ष युनिट्सची विक्री झाली. दुचाकी वाहनांच्या (Two-wheeler) विक्रीतही 16.9% ची वाढ नोंदवली गेली, जी वर्षासाठी 20 दशलक्ष युनिट्सच्या पुढे गेली. महिंद्रा अँड महिंद्रा (Mahindra & Mahindra) सारख्या कंपन्यांनी Q3 FY26 मध्ये कन्सॉलिडेटेड प्रॉफिट आफ्टर टॅक्स (PAT) मध्ये 47% वाढ आणि रेव्हेन्यूमध्ये 26% वाढ नोंदवली. M&M चा कन्सॉलिडेटेड रेव्हेन्यू ₹30,370 कोटी राहिला, जो 30% अधिक आहे. GST दर कपात, आयकर सवलत आणि सुलभ फायनान्सिंगमुळे मागणीत वाढ झाली आहे. विश्लेषकांच्या मते, ऑटो सेक्टरमध्ये मजबूत कमाईची (Earnings) अपेक्षा आहे आणि बहुतेक कंपन्यांना Q3 मध्ये दोन अंकी नेट प्रॉफिट ग्रोथ (Net Profit Growth) अपेक्षित आहे.
अर्थव्यवस्था आणि व्हॅल्युएशनचे चित्र
एकूण बाजारातील वातावरण सावध आहे, कारण जागतिक आर्थिक घटकांचा (Macroeconomic Factors) परिणाम दिसून येत आहे. अमेरिकेतील मजबूत नोकरीच्या आकडेवारीमुळे (US Job Growth) फेडरल रिझर्व्हकडून (Federal Reserve) व्याजदर कपातीची (Rate Cut) अपेक्षा कमी झाली आहे. मार्च 2026 पर्यंत व्याजदर कपातीची शक्यता कमी असून, 2026 च्या मध्यापर्यंत व्याजदर 'उच्च आणि दीर्घकाळ' (Higher for longer) राहण्याची शक्यता आहे. यामुळे जोखीम असलेल्या मालमत्तांवर (Risk Assets) दबाव कायम आहे. सध्या Nifty 50 चा P/E रेशो सुमारे 22.6 आणि सेन्सेक्सचा सुमारे 23.0 आहे, जे ऐतिहासिकदृष्ट्या खूप जास्त नसले तरी, सध्याच्या अनिश्चिततेमुळे सावधगिरी बाळगणे आवश्यक आहे.
पुढील वाटचाल आणि बाजाराचे अंदाज
IT सेक्टरसाठी मुख्य चिंतेचा विषय AI चा वेगवान विकास आहे, ज्यामुळे सेवा वितरण मॉडेल बदलू शकतात आणि मार्जिन कमी होऊ शकते. जागतिक ग्राहक IT खर्चाबाबत अधिक सावध होत आहेत, ज्यामुळे नजीकच्या काळात वाढीबाबत चिंता आहे. दुसरीकडे, ऑटो सेक्टर मजबूत कमाई आणि वाढीच्या (Growth Prospects) शक्यतेमुळे टिकून राहण्याची अपेक्षा आहे. विश्लेषकांच्या मते, बाजारातील ही अस्थिरता (Volatility) निवडक संधी निर्माण करू शकते. IT शेअर्सबाबत अधिक स्पष्टता येईपर्यंत गुंतवणूकदारांनी 'थांबा आणि पहा' (Wait-and-watch) धोरण अवलंबल्यास, तर ऑटो आणि इतर मजबूत सेक्टरमधील कंपन्यांमध्ये (Growth Stocks) गुंतवणूक करणे फायदेशीर ठरू शकते.