जागतिक बाजारात कच्च्या तेलाच्या किमतीत झालेली वाढ आणि अमेरिकेतील वाढते व्याजदर यामुळे भारतीय सरकारी बाँडच्या यील्डमध्ये (Bond Yields) मोठी तेजी दिसून येत आहे. हे प्रमाण आता **७%** च्या जवळ पोहोचले आहे.
भारतीय सरकारी बाँड मार्केटमध्ये सध्या विक्रीचा दबाव (Sell-off) पाहायला मिळत आहे, ज्यामुळे यील्ड ७% च्या टप्प्याकडे वाटचाल करत आहेत. जेव्हा बाँडची यील्ड वाढते, तेव्हा जुन्या बाँड्सची किंमत कमी होते, कारण गुंतवणूकदार वाढत्या जोखमीच्या बदल्यात अधिक परताव्याची मागणी करत असतात.
कच्च्या तेलाचा फटका
सध्याच्या दबावाचे सर्वात मोठे कारण म्हणजे आंतरराष्ट्रीय बाजारात कच्च्या तेलाच्या (Brent Crude) किमतीत झालेली वाढ. मध्यपूर्वेतील तणावामुळे क्रूड ऑईल $९६ प्रति बॅरल पर्यंत पोहोचले आहे. भारत हा मोठ्या प्रमाणावर तेल आयात करणारा देश असल्याने, वाढत्या इंधन दरांमुळे देशांतर्गत महागाई वाढण्याची शक्यता आहे. महागाई वाढल्यास बाँड्सवरील मिळणारे फिक्स्ड उत्पन्न कमी आकर्षक ठरते, त्यामुळे गुंतवणूकदार बाँड्स विकण्याकडे झुकत आहेत.
जागतिक बाजारातील हालचाली
अमेरिकन ट्रेझरी यील्ड्सने तीन वर्षांतील उच्चांक गाठला आहे. यामुळे जागतिक गुंतवणूकदार इमर्जिंग मार्केट्सऐवजी अमेरिकन डेटला अधिक पसंती देत आहेत. याव्यतिरिक्त, अमेरिकन फेडरल रिझर्व्ह (US Federal Reserve) आगामी काळात व्याजदरात २५ बेसिस पॉईंट्सची वाढ करेल, अशी ६८% शक्यता बाजारात वर्तवली जात आहे. या अनिश्चिततेचा परिणाम जागतिक डेट मार्केटवर होत आहे.
RBI समोर काय आव्हान आहे?
आता गुंतवणूकदारांचे लक्ष रिझर्व्ह बँक ऑफ इंडियाच्या (RBI) भूमिकेकडे लागले आहे. महागाई नियंत्रणात ठेवण्यासाठी आणि बाजारपेठेतील लिक्विडिटी (Liquidity) व्यवस्थापित करण्यासाठी आरबीआय काय पावले उचलते, हे पाहणे महत्त्वाचे ठरेल. जोपर्यंत कच्च्या तेलाच्या किमती आणि जागतिक व्याजदरांमध्ये स्थिरता येत नाही, तोपर्यंत भारतीय बाँड मार्केटमध्ये सावधगिरीचे वातावरण कायम राहील.