तेलाच्या किमती आणि महागाईचा संबंध
आंतरराष्ट्रीय बाजारात कच्च्या तेलाच्या वाढत्या किमतींचा थेट परिणाम भारतीय अर्थव्यवस्थेवर होत आहे. जेव्हा ब्रेंट क्रूड $97 च्या पातळीवर पोहोचते, तेव्हा आयातीचे बिल वाढते आणि त्याचा थेट परिणाम देशांतर्गत महागाईवर होतो. बॉण्ड मार्केटमध्ये यामुळे जोखीम वाढली असून, ट्रेडर आता जास्त परतावा (term premium) मागत आहेत. मध्य पूर्वेतील वाढत्या तणावामुळे आधीच्या शांत बॉण्ड मार्केटमध्ये आता चिंता वाढली आहे, ज्यामुळे चालू खात्यातील तुटीची (current account deficit) चिंता पुन्हा समोर आली आहे.
RBI च्या धोरणाचा गोंधळ
5 जून रोजी होणाऱ्या RBI च्या पतधोरण समितीच्या बैठकीबद्दल बाजारात संमिश्र प्रतिक्रिया आहेत. अनेकांना वाटते की व्याजदर 5.25% वर स्थिर राहतील, पण काही तज्ञांच्या मते, RBI अचानक व्याजदर वाढवू शकते. रुपयावरील दबाव कमी करण्यासाठी आणि जागतिक बाजारातील अस्थिरतेचा सामना करण्यासाठी हा एक रणनीतिक उपाय असू शकतो. जर गव्हर्नर शक्तिकांत दास आणि पतधोरण समितीने अधिक कठोर भूमिका घेतली, तर याचा फटका बॉण्ड मार्केटला बसू शकतो आणि कमी व्याजदराचा काळ संपल्याचे संकेत मिळू शकतात.
बॉण्ड मार्केटसमोरील धोके
सध्या भारतीय सरकारी बॉण्ड्स दुहेरी धोक्यात आहेत. एकीकडे तेलाच्या किमतींमधील अस्थिरता आहे, तर दुसरीकडे कोअर इन्फ्लेशन (core inflation) कमी होण्याचे नाव घेत नाहीये, ज्यामुळे RBI चे धोरणात्मक निर्णय घेणे कठीण झाले आहे. अमेरिकेतील वाढत्या व्याजदरांमुळे (US Treasury yields) भारतीय बॉण्ड्स कमी आकर्षक वाटत आहेत. जर तेलाच्या किमती याच पातळीवर राहिल्या, तर चालू आर्थिक वर्षासाठीचे सरकारचे वित्तीय तूटचे लक्ष्य (fiscal deficit targets) क्रेडिट रेटिंग एजन्सींच्या नजरेत येऊ शकते. तसेच, रुपयातील घसरण बॉण्ड पोर्टफोलिओसाठी धोकादायक ठरू शकते.
भविष्यातील दिशा
पुढील काळात बाजाराची दिशा RBI कडून येणाऱ्या नवीन महागाई अंदाजांवर अवलंबून असेल. जर FY27 साठीचे अंदाज वाढीव राहिले, तर १० वर्षांच्या बॉण्ड यील्ड्स 7.10% पर्यंत वाढण्याची शक्यता आहे. याउलट, जर RBI ने विकासाला पाठिंबा देणारी भूमिका घेतली, तर बॉण्ड मार्केटमध्ये तेजी येऊ शकते. मात्र, तेलाच्या किमती वाढत राहिल्यास ही तेजी टिकणे कठीण आहे.
