सप्टेंबर २०२६ मध्ये भारताचा सर्व्हिस ट्रेड सरप्लस **१०%** नी घसरून **१६.९ अब्ज डॉलर्सवर** आला आहे. वाढत्या आयातीमुळे हा आकडा कमी झाला असून, देशाच्या परकीय चलन गंगाजळीवर याचा काय परिणाम होईल, याकडे गुंतवणूकदारांचे लक्ष लागले आहे.
व्यापारातील बदलती समीकरणे\n\nसप्टेंबर २०२६ मध्ये भारताच्या सेवा क्षेत्रातील व्यापार सरप्लसमध्ये १०% ची घसरण पाहायला मिळाली आहे. याचे मुख्य कारण म्हणजे निर्यातीपेक्षा आयातीचा वेग वाढला आहे. या काळात सेवा क्षेत्रातील एकूण निर्यात ०.९% नी घटून ३६ अब्ज डॉलर्सवर आली आहे, तर दुसरीकडे परदेशी सेवांच्या मागणीत वाढ झाल्यामुळे आयात ८.९% नी वाढून जवळपास १९ अब्ज डॉलर्सवर पोहोचली आहे.\n\n### अर्थव्यवस्थेवर काय परिणाम?\n\nआयटी (IT), फायनान्शिअल सर्व्हिसेस आणि कन्सल्टन्सी यांसारख्या सेवा क्षेत्रांनी नेहमीच भारताच्या अर्थव्यवस्थेला एक भक्कम आधार दिला आहे. तेल आणि इलेक्ट्रॉनिक्ससारख्या वस्तूंच्या आयातीमुळे निर्माण होणारा व्यापार तूट (Trade Deficit) भरून काढण्यासाठी हा सरप्लस अत्यंत महत्त्वाचा असतो. मात्र, सरप्लस कमी झाल्यामुळे भारताच्या परकीय चलन कमाईवर दबाव वाढण्याची शक्यता आहे.\n\n### सहा महिन्यांचा आढावा\n\nएप्रिल ते सप्टेंबर २०२६ या सहा महिन्यांचा विचार केल्यास, भारताचा एकूण नेट सर्व्हिस सरप्लस ४% नी वाढून १०३ अब्ज डॉलर्सवर आहे. या कालावधीत सरासरी मासिक सरप्लस १७.१ अब्ज डॉलर्स राहिला आहे, जो मागील वर्षीच्या १६.५ अब्ज डॉलर्सच्या सरासरीपेक्षा चांगला आहे. त्यामुळे सप्टेंबरची घसरण ही तात्पुरती आहे की सेवेच्या निर्यातीत येणाऱ्या मंदीची सुरुवात, हे आगामी महिन्यांच्या आकडेवारीवरून स्पष्ट होईल.
