भारतीय शेअर बाजार कोसळला! पश्चिम आशियातील तणावामुळे तेलाचे दर वाढले, रुपया गडगडला

भू-राजकीय तणावाचे शेअर बाजारावर सावट

शुक्रवारी, 28 फेब्रुवारी 2026 रोजी, भारतीय शेअर बाजारात मोठी पडझड दिसून आली. BSE सेन्सेक्स 961.42 अंकांनी घसरून 81,287.19 वर बंद झाला, तर NSE निफ्टी 317.90 अंकांनी घसरून 25,178.65 वर स्थिरावला. या व्यापक विक्रीमुळे मिड-कॅप आणि स्मॉल-कॅप सेगमेंटवरही परिणाम झाला. या घसरणीचे मुख्य कारण पश्चिम आशियातील (West Asia) वाढलेला तणाव, विशेषतः इराण आणि इस्रायलमधील नवीन हल्ले हे होते. यामुळे प्रादेशिक अस्थिरतेची भीती वाढली आणि पुरवठा साखळीत व्यत्यय येण्याची शक्यता निर्माण झाली.

कच्च्या तेलाचे दर भडकले, रुपयाची घसरण

याचा थेट परिणाम कच्च्या तेलाच्या (Crude Oil) दरांवर झाला. ब्रेंट क्रूड फ्यूचर्स $82.37 प्रति बॅरलवर पोहोचले, जे जानेवारी 2025 नंतरचे सर्वोच्च स्तर आहे. भारताची 85-90% तेलाची आयात (Import) पश्चिम आशियातून होते, त्यामुळे या दरांच्या वाढीमुळे भारताच्या आयात बिलात वाढ होईल आणि चालू खात्यातील तूट (Current Account Deficit) वाढेल, तसेच महागाईला (Inflation) चालना मिळेल. हॉर्मुझ सामुद्रधुनी (Strait of Hormuz) या महत्त्वाच्या मार्गावरील घडामोडींमुळे चिंता वाढली.

बाजारातील अस्थिरतेचे मोजमाप करणारा इंडिया VIX (India VIX) जवळपास 4.92% वाढून 13.70 वर पोहोचला. त्याचबरोबर, भारतीय रुपया देखील अमेरिकन डॉलरच्या तुलनेत कमकुवत झाला आणि 91.75 च्या जवळ पोहोचला.

क्षेत्रांवर झालेला परिणाम

या भू-राजकीय धक्क्यामुळे काही कंपन्यांना फायदा झाला, तर काहींना फटका बसला. ONGC सारख्या अपस्ट्रीम तेल उत्पादक कंपन्यांच्या (Upstream Oil Producers) शेअर्समध्ये वाढ दिसून आली, कारण त्यांना तेलाच्या वाढलेल्या दरांचा फायदा झाला. मात्र, ऑटो (Auto), आयटी (IT) आणि पेंट्स (Paints) यांसारख्या क्षेत्रांवर मोठा दबाव आला.

पेंट्स कंपन्यांच्या शेअर्समध्ये घसरण झाली, कारण कच्च्या तेलाच्या वाढलेल्या किमती हा त्यांच्यासाठी प्रमुख इनपुट खर्च (Input Cost) आहे. उदाहरणार्थ, एशियन पेंट्स (Asian Paints) आणि बर्जर पेंट्स (Berger Paints) यांच्या शेअर्सवर विक्रीचा दबाव दिसून आला. बर्जर पेंट्सचा PE रेशो (PE Ratio) 53.23 होता, जो उद्योगाच्या सरासरी 50.9 पेक्षा जास्त आहे.

आयटी सेक्टर (IT Sector) आधीच AI आणि जागतिक मागणीतील (Global Demand) मंदीमुळे चिंतेत होता, पण आता जागतिक अनिश्चिततेमुळे या क्षेत्रातील शेअर्समध्ये मोठी घसरण झाली, जी गेल्या 17 वर्षांतील सर्वात मोठी मासिक घट ठरली.

विश्लेषकांचे मत आणि पुढील दिशा

विश्लेषकांच्या मते, भारत तेलासाठी मोठ्या प्रमाणावर आयात करत असल्याने पश्चिम आशियातील कोणत्याही घडामोडींचा अर्थव्यवस्थेवर थेट परिणाम होतो. जेफरीजच्या (Jefferies) अहवालानुसार, केवळ HAL आणि BEL सारखे काही शेअर्स वगळता, बहुतांश क्षेत्रांवर नकारात्मक परिणाम होण्याची शक्यता आहे. सध्या निफ्टी (Nifty) 22.0 च्या PE रेशोवर आहे, जो ऐतिहासिकदृष्ट्या जास्त नसला तरी मॅक्रोइकॉनॉमिक (Macroeconomic) अडथळ्यांसाठी संवेदनशील आहे.

गुंतवणूकदार आता पश्चिम आशियातील घडामोडींवर बारीक लक्ष ठेवून असतील. निफ्टीसाठी 24,600 हा एक महत्त्वाचा आधार (Support) स्तर मानला जात आहे. बाजारात सध्या अस्थिरता (Volatility) वाढली असून, पुढील काळात सकारात्मक बातमी येईपर्यंत गुंतवणूकदार सावध भूमिका घेण्याची शक्यता आहे.