भारताच्या परकीय चलन साठ्यात (Forex Reserves) तब्बल **9.9 अब्ज डॉलर्सची** वाढ झाली आहे. 14 ऑगस्ट 2026 रोजी संपलेल्या आठवड्यात हा साठा **₹716.907 अब्ज डॉलर्सवर** पोहोचला आहे. सलग तिसऱ्या आठवड्यात झालेली ही वाढ RBI च्या धोरणात्मक उपायांमुळे शक्य झाली असून, देशाची आर्थिक स्थिती अधिक मजबूत झाली आहे.
परकीय चलन साठ्यात मोठी वाढ
14 ऑगस्ट 2026 रोजी संपलेल्या आठवड्यात भारताच्या परकीय चलन साठ्यात (Forex Reserves) 9.905 अब्ज डॉलर्सची लक्षणीय वाढ नोंदवण्यात आली. यामुळे एकूण साठा ₹716.907 अब्ज डॉलर्सवर पोहोचला आहे. हा सलग तिसरा आठवडा आहे जेव्हा साठ्यात वाढ झाली आहे. याआधीच्या आठवड्यात 14.136 अब्ज डॉलर्सची वाढ झाली होती. या वाढीमुळे देश आता ₹728.494 अब्ज डॉलर्स या विक्रमी उच्चांकाच्या जवळ पोहोचला आहे, जो 27 फेब्रुवारी 2026 रोजी नोंदवला गेला होता.
वाढीची कारणे काय?
या वाढीमागे परकीय चलन मालमत्तेत (Foreign Currency Assets) झालेली 7.225 अब्ज डॉलर्सची वाढ हे मुख्य कारण आहे, जी आता ₹581.851 अब्ज डॉलर्सवर पोहोचली आहे. युरो, पौंड आणि येन यांसारख्या अमेरिकन डॉलरव्यतिरिक्त इतर चलनांतील बदलांचा परिणाम यात दिसून येतो. तसेच, सोन्याच्या साठ्यातही 2.679 अब्ज डॉलर्सची वाढ झाली असून, तो आता ₹111.417 अब्ज डॉलर्सवर पोहोचला आहे.
RBI आणि सरकारचे प्रयत्न
रिझर्व्ह बँक ऑफ इंडिया (RBI) आणि केंद्र सरकारने अर्थव्यवस्थेतील तरलता (Liquidity) सुधारण्यासाठी केलेले प्रयत्न या वाढीमागे आहेत. फॉरेन करन्सी नॉन-रेसिडेंट (FCNR) खाते योजना आणि सवलतीच्या स्वॅप व्यवस्था यांसारख्या उपायांमुळे परकीय भांडवल आकर्षित होण्यास मदत झाली आहे. या धोरणात्मक पावलांमुळे परकीय चलन साठा भरण्यास मदत झाली आहे, जो पूर्वी जागतिक बाजारातील परिस्थितीमुळे दबावाखाली होता.
अर्थव्यवस्थेसाठी महत्त्व
परकीय चलन साठ्याची मजबूत स्थिती अर्थव्यवस्थेसाठी एक महत्त्वपूर्ण आर्थिक कवच म्हणून काम करते. यामुळे RBI ला चलन बाजारात हस्तक्षेप करण्याची आणि रुपयाच्या मूल्यातील तीव्र चढ-उतार नियंत्रित करण्याची क्षमता मिळते. मजबूत परकीय चलन साठा देशांना जागतिक आर्थिक धक्के, अचानक भांडवल बाहेर जाणे किंवा भू-राजकीय अस्थिरता यांसारख्या परिस्थितीत अधिक सुरक्षित ठेवतो.
पुढील वाटचाल
बाजारातील गुंतवणूकदार आणि विश्लेषक या साठ्याच्या आकड्यांवर लक्ष ठेवून असतात. सध्याचा कल सकारात्मक असला तरी, जागतिक व्याजदर, अमेरिकन डॉलरची मजबूती आणि जागतिक बाजारातील स्थिरता यावर भविष्यातील वाढ अवलंबून राहील. फेब्रुवारी 2026 च्या विक्रमी उच्चांकाकडे वाटचाल कायम राहते का, हे पाहणे महत्त्वाचे ठरेल.