इंधन दरवाढीच्या अफवा फेटाळल्या
देशात पेट्रोल आणि डिझेलच्या किमती वाढणार नाहीत, हे केंद्र सरकारने स्पष्ट केले आहे. जगभरातील भू-राजकीय तणावामुळे आंतरराष्ट्रीय बाजारात ब्रेंट क्रूडचे दर $115 प्रति बॅरलच्या वर गेले आहेत, जे २०२२ च्या मध्यापासूनचे सर्वोच्च स्तर आहेत. या पार्श्वभूमीवर देशांतर्गत इंधन दरात वाढ होण्याच्या अफवा पसरवल्या जात होत्या, मात्र सरकारने त्या फेटाळल्या आहेत.
जागतिक बाजारात तेलाचे भाव का वाढले?
अमेरिका, इस्रायल आणि इराणमधील वाढत्या तणावामुळे तेल पुरवठ्याच्या स्थिरतेवर प्रश्नचिन्ह निर्माण झाले आहे. जगातील सुमारे 20-30% तेलाचा पुरवठा होणाऱ्या हॉर्मुझच्या सामुद्रधुनीसारख्या महत्त्वाच्या मार्गांवर याचा परिणाम होण्याची शक्यता आहे. यामुळेच क्रूड ऑइलच्या दरात सलग सात दिवसांपासून वाढ सुरू आहे.
निवडणुकांच्या काळात पसरल्या अफवा
विशेषतः पश्चिम बंगालमध्ये सुरु असलेल्या विधानसभा निवडणुकांच्या पार्श्वभूमीवर, पेट्रोलसाठी ₹10 आणि डिझेलसाठी ₹12.5 ने दरवाढ होणार असल्याच्या खोट्या बातम्या सोशल मीडियावर वेगाने पसरल्या होत्या. भारत सरकारच्या प्रेस इन्फॉर्मेशन ब्युरो (PIB) ने या बातम्यांना 'फेक' (FAKE) ठरवले असून, नागरिकांना अधिकृत स्त्रोतांवर विश्वास ठेवण्याचे आवाहन केले आहे.
भारताच्या अर्थव्यवस्थेवर काय परिणाम?
भारतासारख्या तेल आयात करणाऱ्या देशांसाठी वाढते आंतरराष्ट्रीय दर डोकेदुखी ठरत आहेत. यामुळे आयात खर्च वाढतो, वाहतूक, उत्पादन आणि ग्राहक वस्तूंमध्ये महागाई वाढते, ज्यामुळे चालू खात्यातील तूट (Current Account Deficit) वाढू शकते. तसेच रुपयाचे अवमूल्यन झाल्यास आर्थिक स्थैर्यावरही परिणाम होतो.
भविष्यात दरवाढ टाळणे कठीण?
सध्या दरवाढ टाळणे राजकीयदृष्ट्या सोयीचे असले, तरी भविष्यात दरवाढ करणे आवश्यक ठरल्यास ती अधिक मोठी आणि धक्कादायक असू शकते. तसेच, सरकारवरील सबसिडीचा बोजा वाढू शकतो. हॉर्मुझसारख्या महत्त्वाच्या मार्गाजवळील भू-राजकीय धोके पाहता, तेल बाजारपेठेत अस्थिरता राहण्याची शक्यता आहे, ज्यामुळे ऊर्जा सुरक्षा आणि आर्थिक स्थैर्य राखणे हे भारतासाठी एक आव्हान ठरू शकते.
