आंतरराष्ट्रीय नाणेनिधी (IMF) ने जागतिक आर्थिक आव्हानांमुळे भारतासाठी FY27 या आर्थिक वर्षाकरिता GDP वाढीचा अंदाज **6.4%** पर्यंत कमी केला आहे. मात्र, IMF च्या मते भारत अजूनही प्रमुख अर्थव्यवस्थांमध्ये सर्वाधिक वेगाने वाढणारी अर्थव्यवस्था राहील, तसेच देशांतर्गत मागणीमुळे FY28 साठी वाढीचा अंदाज **6.7%** पर्यंत सुधारला आहे.
IMF चा भारतासाठी नवा अंदाज
आंतरराष्ट्रीय नाणेनिधी (IMF) ने भारतीय अर्थव्यवस्थेसाठी आर्थिक वर्ष 2026-27 करीता GDP वाढीचा अंदाज 6.4% इतका व्यक्त केला आहे. एप्रिलमध्ये जाहीर केलेल्या 6.5% च्या अंदाजापेक्षा हा थोडा कमी आहे. तरीही, IMF च्या अहवालानुसार, भारत जगातील सर्वाधिक वेगाने वाढणाऱ्या प्रमुख अर्थव्यवस्थांपैकी एक राहील. ही वाढ प्रामुख्याने देशांतर्गत ताकदीवर, विशेषतः देशांतर्गत मागणीवर अवलंबून असेल.
देशांतर्गत मागणीचा आधार
भारताची आर्थिक वाढ खाजगी उपभोग (Private Consumption) आणि सेवा क्षेत्रावर (Services Sector) मोठ्या प्रमाणात अवलंबून असेल. हे दोन स्तंभ सध्याच्या आव्हानात्मक आंतरराष्ट्रीय वातावरणात भारतासाठी आधारस्तंभ ठरत आहेत. मध्य पूर्वेतील भू-राजकीय तणाव आणि कच्च्या तेलाच्या वाढत्या-घटत्या किमती यांसारख्या जागतिक समस्या असूनही, भारताची अंतर्गत मागणी टिकून राहण्याची अपेक्षा आहे. IMF च्या मते, आंतरराष्ट्रीय व्यापार कमी होत असला तरी, भारताची देशांतर्गत मागणी विकासाचा वेग कायम ठेवण्यास पुरेशी लवचिक आहे.
IMF आणि RBI च्या अंदाजात फरक
IMF च्या या नवीन अंदाजानंतर, भारतीय रिझर्व्ह बँकेने (RBI) जूनमध्ये केलेल्या धोरणात्मक आढाव्यात FY27 साठी वाढीचा अंदाज 6.6% केला होता, जो पूर्वीच्या 6.9% पेक्षा कमी आहे. पुरवठा साखळीतील व्यत्यय, कृषी क्षेत्रावर हवामानाचा परिणाम आणि वाढत्या ऊर्जा खर्चामुळे येणारा आर्थिक दबाव यांसारख्या जोखमींबद्दल RBI ने चिंता व्यक्त केली आहे. RBI च्या अंदाजानुसार, FY27 च्या पहिल्या तिमाहीत 6.6% वाढ अपेक्षित आहे, जी दुसऱ्या तिमाहीत किंचित कमी होऊन वर्षाच्या चौथ्या तिमाहीत 6.8% पर्यंत पोहोचेल.
जागतिक परिस्थिती आणि पुढील वाटचाल
जागतिक स्तरावर, IMF ला 2026 मध्ये 3.0% आणि 2027 मध्ये 3.4% च्या आसपास जागतिक अर्थव्यवस्थेत संथ वाढ अपेक्षित आहे. यात मध्य पूर्वेतील संघर्ष आणि त्याचा ऊर्जा किमतींवर होणारा परिणाम हे घटक प्रमुख आहेत. तथापि, कृत्रिम बुद्धिमत्तेचा (Artificial Intelligence) अवलंब उत्पादकता आणि मागणी वाढवू शकतो, असेही अहवालात म्हटले आहे. FY27 साठी भारताचा नजीकचा अंदाज किंचित कमी केला असला तरी, IMF ने पुढील वर्षासाठी (FY28) आपला अंदाज वाढवून 6.7% केला आहे. गुंतवणूकदार आता सरकारच्या आगामी तिमाही GDP अहवालांवर लक्ष ठेवतील, जेणेकरून देशांतर्गत मागणी या सुधारित वाढीच्या अंदाजांशी जुळते का हे कळेल.