IMF रिपोर्ट: जागतिक अर्थव्यवस्थेला AI चा आधार, **३%** ग्रोथ कायम

जागतिक अर्थव्यवस्थेला सध्या आर्टिफिशिअल इंटेलिजन्स (AI) इन्फ्रास्ट्रक्चरमधील गुंतवणुकीचा मोठा आधार मिळत आहे. बँकॉकमध्ये पार पडलेल्या IMF-World Bank च्या वार्षिक बैठकीत व्यवस्थापकीय संचालक क्रिस्टालिना जॉर्जिव्हा यांनी स्पष्ट केले की, हा गुंतवणुकीचा ओघ ऊर्जा पुरवठ्यातील अडथळ्यांना संतुलित करण्यासाठी अत्यंत आवश्यक ठरत आहे.\n\n### AI चा अर्थव्यवस्थेला सुरक्षा कवच\n\nजगभरात भूराजकीय तणावामुळे ऊर्जा संकट निर्माण झाले असून त्याचा औद्योगिक उत्पादनावर परिणाम झाला आहे. अशा कठीण काळात AI क्षेत्रातील गुंतवणुकीने एक 'डिफेंसिव्ह लेयर' म्हणून काम केले आहे. प्रगत अर्थव्यवस्थांमध्ये या गुंतवणुकीमुळे ०.५% ते १.०% पर्यंत वाढ अपेक्षित आहे, तर आशियातील उदयोन्मुख अर्थव्यवस्थांना (विशेषतः हार्डवेअर निर्यातदार) ०.२% ते ०.८% पर्यंत फायदा होऊ शकतो.\n\nथायलंडसारख्या देशांसाठी, AI उपकरणांची वाढती मागणी ही औद्योगिक क्षमता वाढवण्याची मोठी संधी ठरली आहे. हे गुंतवणूक लक्ष केंद्रित केल्याने जागतिक मंदीचा फटका बसण्यापासून बचाव झाला आहे.\n\n### गुंतवणुकीतील जोखीम आणि धोके\n\nसध्याची तेजी जरी उत्साहवर्धक वाटत असली, तरी काही गंभीर धोके गुंतवणूकदारांनी लक्षात घेणे गरजेचे आहे. ही वाढ प्रामुख्याने 'हायपरस्केलर्स' मानल्या जाणाऱ्या मोठ्या टेक कंपन्यांच्या कर्ज-आधारित (Debt-financed) खर्चावर अवलंबून आहे. जर या कंपन्यांचा नफा अपेक्षेप्रमाणे आला नाही किंवा आर्थिक परिस्थिती कडक झाली, तर बाजारात मोठी अस्थिरता निर्माण होऊ शकते.\n\nतसेच, AI मधील गुंतवणूक काही ठराविक इन्फ्रास्ट्रक्चर आणि हार्डवेअर कंपन्यांकडे केंद्रित आहे. यामुळे बाजारात एकाधिकारशाहीचा धोका असून, जर या कंपन्यांच्या उत्सवात घट झाली, तर त्याचा फटका संपूर्ण जागतिक अर्थव्यवस्थेला बसू शकतो. आता सर्वांचे लक्ष या कंपन्यांच्या आगामी तिमाही निकालांवर आणि त्यांच्या उत्पादकतेवर (Productivity) असेल.