अमेरिकेतील ३०-वर्षीय ट्रेझरी यील्ड **५.३%** च्या पुढे गेले असून, २००७ नंतरची ही सर्वोच्च पातळी आहे. एआय (AI) क्षेत्रातील गुंतवणुकीमुळे बाजार सध्या सावरलेला दिसत असला तरी, **$४० ट्रिलियन** पेक्षा जास्त कर्ज आणि वाढत्या भू-राजकीय तणावामुळे गुंतवणूकदारांनी सावध राहणे गरजेचे आहे.
सामान्यतः जेव्हा बॉन्ड यील्ड वाढते, तेव्हा शेअर बाजारात घसरण पाहायला मिळते. कारण जास्त व्याजदरामुळे सरकारी रोखे (Government Bonds) हे शेअर्सपेक्षा सुरक्षित गुंतवणूक पर्याय ठरतात. मात्र, सध्याची अमेरिकेतील स्थिती या जुन्या नियमाला छेद देत आहे.
ऑगस्ट २०२६ च्या अखेरीस, अमेरिकेचे ३०-वर्षीय ट्रेझरी यील्ड ५.३% च्या वर पोहोचले आहे. ऐतिहासिकदृष्ट्या, अशी वाढ मंदीचे संकेत मानले जातात. परंतु, यावेळी परिस्थिती वेगळी आहे. तंत्रज्ञान कंपन्या एआय (AI) डेटा सेंटर्स आणि डिजिटल इन्फ्रास्ट्रक्चरसाठी मोठ्या प्रमाणावर कर्ज घेत आहेत. हे कर्ज केवळ तूट भरून काढण्यासाठी नसून भविष्यातील वाढीसाठी (Productive Spending) असल्याने शेअर बाजाराने आतापर्यंत आश्चर्यकारक लवचिकता दाखवली आहे.
बाजारापुढील आव्हाने
सध्याची सकारात्मकता असली तरी, धोके दुर्लक्षित करून चालणार नाहीत. अमेरिकेचे राष्ट्रीय कर्ज $४० ट्रिलियन पार झाले आहे. तसेच, इराणमधील युद्धामुळे निर्माण झालेली अस्थिरता तेलाच्या किमती वाढवू शकते. जर तेलाच्या किमती वाढल्या, तर महागाई (Inflation) पुन्हा डोके वर काढेल आणि बॉन्ड यील्ड आणखी वाढून शेअर बाजारासाठी अडचणी निर्माण करू शकतात.
गुंतवणूकदारांनी काय लक्ष ठेवावे?
बाजारातील तज्ज्ञांच्या मते, १०-वर्षीय ट्रेझरी यील्ड जर ५% च्या जवळ पोहोचले, तर S&P 500 मध्ये १५% ते २०% पर्यंत मोठी करेक्शन येऊ शकते. वाढत्या व्याजामुळे कंपन्यांचा खर्च वाढणे हे सध्याचे मोठे आव्हान आहे. त्यामुळे, आगामी काळात एआय क्षेत्रातील गुंतवणुकीचा वेग आणि फेडरल रिझर्व्हची महागाईबाबतची भूमिका यावर गुंतवणूकदारांचे बारीक लक्ष असणे आवश्यक आहे.