जर्मनीमध्ये २०२६ च्या पहिल्या सहामाहीत ३,००० हून अधिक नवीन स्टार्टअप्स सुरू झाले आहेत. प्रामुख्याने आर्टिफिशियल इंटेलिजन्स (AI) मुळे ही ५२% वाढ दिसून आली आहे, तरीही अमेरिकेच्या तुलनेत जर्मनीमध्ये भांडवलाची मोठी तफावत कायम आहे.
जर्मनीच्या स्टार्टअप इकोसिस्टममध्ये मोठी उलथापालथ पाहायला मिळत आहे. २०२६ च्या पहिल्या सहामाहीत ३,०५३ नवीन कंपन्यांची नोंदणी झाली असून, मागील काळाच्या तुलनेत ही ५२% वाढ आहे. देशातील पारंपारिक औद्योगिक दिग्गज सध्या मरगळलेले असताना, तरुण उद्योजक मात्र AI आणि ऑटोमेशन तंत्रज्ञानावर भर देत आहेत.
ऑटोमेशन बनले आर्थिक आधार
जर्मनीच्या मॅन्युफॅक्चरिंग क्षेत्रासमोर मोठी आव्हाने आहेत. ऑगस्ट २०२६ मध्ये औद्योगिक ऑर्डर्स १०.६% नी घसरल्या आहेत, तर २०१९ ते २०२५ दरम्यान तब्बल ४ लाख नोकऱ्या गेल्या आहेत. या कठीण काळात नवीन स्टार्टअप्स जुन्या कंपन्यांना डिजिटल करण्यासाठी मदत करत आहेत. जवळपास एक तृतीयांश नवीन स्टार्टअप्स हे AI-इंटिग्रेटेड सॉफ्टवेअरवर लक्ष केंद्रित करत आहेत.
भांडवलाची मोठी कमतरता (The Capital Bottleneck)
जरी स्टार्टअप्सची संख्या वाढत असली तरी, निधी उभारणीच्या बाबतीत जर्मनी पिछाडीवर आहे. सप्टेंबर २०२६ पर्यंत जर्मन स्टार्टअप्सनी €८ अब्ज व्हेंचर कॅपिटल उभे केले. ही रक्कम मोठी वाटत असली तरी, अमेरिकेतील €३०८ अब्ज गुंतवणुकीच्या तुलनेत ती नगण्य आहे. या भांडवली कमतरतेमुळे अनेक कंपन्यांना आपला विस्तार करणे कठीण जात आहे. जर पुरेसा निधी मिळाला नाही, तर अनेक संस्थापक आपला व्यवसाय इतर देशांत हलवण्याचा (Brain Drain) धोका आहे.
गुंतवणूकदारांनी काय पाहावे?
जर्मन सरकारने नोकरशाहीचे अडथळे कमी करण्यासाठी १५२-सूत्री रणनीती जाहीर केली आहे. स्टार्टअप्स या सुरुवातीच्या टप्प्यातून बाहेर पडून मोठ्या स्केलवर यशस्वी होतात का आणि सरकारची ही रणनीती कितपत यशस्वी ठरते, याकडे आता गुंतवणूकदारांचे लक्ष लागले आहे.