भारतीय शेअर बाजारातून विदेशी संस्थात्मक गुंतवणूकदारांनी (FPIs) आपला पैसा काढून घेण्याचा सपाटा लावला आहे. मात्र, तज्ज्ञांच्या मते हे केवळ एआय (AI) क्षेत्रातील कमतरतेमुळे नसून, आशियाई बाजारपेठांमधून **$190 बिलियन**पेक्षा जास्त भांडवल बाहेर पडल्याने निर्माण झालेली एक मोठी जागतिक प्रवृत्ती आहे.
भारतीय बाजारातून विदेशी गुंतवणूकदारांनी काढलेला पैसा सध्या चर्चेचा विषय ठरला आहे. ही विक्री केवळ भारतापुरती मर्यादित नसून, संपूर्ण आशियाई बाजारपेठांमध्ये $190 बिलियनची मोठी घसरण पाहायला मिळाली आहे. कोरिया आणि तैवानसारख्या देशांमध्ये, जिथे तंत्रज्ञान आणि एआय (AI) क्षेत्राचा दबदबा आहे, तिथेही भारतापेक्षा जास्त विक्री झाली आहे. याचाच अर्थ, भू-राजकीय अस्थिरता, व्याजदरातील चढ-उतार आणि जागतिक व्यापार तणाव हीच या घसरणीची मुख्य कारणे आहेत.
लार्ज-कॅप कंपन्यांकडून वाढती नाराजी
बाजारातील जुन्या दिग्गजांच्या मालकी रचनेत मोठा बदल झाला आहे. मार्च 2022 मध्ये टॉप १० कंपन्यांमध्ये विदेशी गुंतवणूकदारांचा हिस्सा 40.9% होता, जो मार्च 2026 पर्यंत घसरून 21.3% वर आला आहे. Reliance Industries, HDFC Bank आणि Infosys सारख्या कंपन्यांकडे गुंतवणूकदारांचे दुर्लक्ष होण्याचे मुख्य कारण म्हणजे त्यांची स्थिर कामगिरी. अनेक संस्थात्मक गुंतवणूकदारांना वाटते की, या कंपन्यांनी नवनवीन तंत्रज्ञानात गुंतवणूक करण्यापेक्षा केवळ डिव्हिडंड वाटण्यावर जास्त भर दिला आहे.
इन्फ्रास्ट्रक्चरमध्ये संधीचा शोध
गुंतवणूकदार भारतीय बाजार पूर्णपणे सोडत नसून, आता आपला पैसा इन्फ्रास्ट्रक्चर क्षेत्राकडे वळवत आहेत. एआय क्रांतीसाठी आवश्यक असलेली वीज निर्मिती, ट्रान्समिशन, इलेक्ट्रिकल स्विचगियर आणि इंडस्ट्रियल कूलिंग सोल्यूशन्स देणाऱ्या कंपन्यांमध्ये आता रस वाढला आहे. डिजिटल विस्तारासाठी लागणाऱ्या 'पिक्स अँड शव्हल्स' (Picks and Shovels) म्हणजेच पायाभूत सुविधांमध्ये गुंतवणूक करणे आता अधिक फायदेशीर वाटू लागले आहे.
गुंतवणूकदारांसाठी महत्त्वाचे सल्ले
आता गुंतवणूकदारांनी दोन गोष्टींकडे लक्ष देणे गरजेचे आहे. पहिली, पारंपारिक लार्ज-कॅप कंपन्यांनी पुन्हा एकदा आपल्या भांडवली खर्चात आणि नाविन्यपूर्ण तंत्रज्ञानात वाढ करून कामगिरी सुधारली आहे का? दुसरी, ज्या इन्फ्रास्ट्रक्चर कंपन्यांमध्ये पैसा वळवला जात आहे, त्यांची ऑर्डर बुक आणि प्रत्यक्ष काम करण्याची गती कशी आहे, याची वेळोवेळी तपासणी करणे गरजेचे आहे.