अमेरिकेतील दिग्गज कंपन्या Amazon आणि Walmart च्या अडचणी वाढल्या आहेत. त्यांच्या AI शॉपिंग असिस्टंट्सबद्दल दोन अमेरिकन सिनेटरनी FTC कडे चौकशीची मागणी केली असून, हे बोट्स 'मेड इन अमेरिका' उत्पादनांना डावलत असल्याचा गंभीर आरोप करण्यात आला आहे.
अमेरिकेतील दोन सिनेटर, टॅमी बाल्डविन आणि रिक स्कॉट यांनी फेडरल ट्रेड कमिशन (FTC) कडे एक अधिकृत याचिका दाखल केली आहे. यामध्ये Amazon च्या 'Alexa for Shopping' आणि Walmart च्या 'Sparky' या AI टूल्सवर गंभीर आरोप करण्यात आले आहेत. हे बोट्स ग्राहकांना हवी तशी माहिती देण्याऐवजी, सर्च रिझल्ट्समध्ये फेरफार करत असल्याचे या याचिकेत म्हटले आहे.
नक्की आरोप काय आहेत?
या तक्रारीचे मुख्य केंद्र दोन गोष्टींवर आहे:
१. हे AI सिस्टिम्स हेतुपुरस्सर अमेरिकेत बनवलेल्या उत्पादनांना (American-made products) सर्च रिझल्ट्समध्ये मागे टाकत आहेत.
२. उत्पादनांच्या लेबलवर असणारी 'मेड इन USA' ची माहिती पडताळण्यात या प्लॅटफॉर्म्सचे सिस्टिम फेल होत आहेत. विशेष म्हणजे, ही फसवणूक शोधून काढण्याचे तंत्रज्ञान उपलब्ध असूनही कंपन्या ते वापरत नसल्याचा दावा सिनेटरनी केला आहे.
रिटेल अल्गोरिदमवर काय परिणाम होईल?
आजवर रिटेल क्षेत्रातील चौकशा या प्रामुख्याने किंमत (Pricing) आणि मार्केट शेअरवर केंद्रित असायच्या. मात्र, आता नियामकांचे लक्ष AI च्या 'ब्लॅक बॉक्स' कडे गेले आहे. जर FTC ला या प्रकरणातील तथ्य आढळले, तर या कंपन्यांना त्यांच्या AI इंटरफेसमध्ये मोठे बदल करावे लागतील.
जागतिक गुंतवणूकदारांसाठी ही चिंतेची बाब आहे, कारण अमेरिकेतील अशा निर्णयांचा प्रभाव भारतासह इतर बाजारपेठांवरही पडू शकतो. कंपन्यांनी अद्याप यावर अधिकृत प्रतिक्रिया दिलेली नसली, तरी भविष्यात मोठ्या दंड किंवा कडक नियमावलीचा सामना करावा लागण्याची शक्यता नाकारता येत नाही.