Tata Group ची उपकंपनी Agratas Energy Storage Solutions ने AESC Apollo Holding सोबत तंत्रज्ञान हस्तांतरणाचा करार केला आहे. या भागीदारीमुळे भारत आणि ब्रिटनमधील गिगाफॅक्टरीसाठी बॅटरी तंत्रज्ञान विकसित होण्यास मदत होणार आहे, मात्र प्रकल्पातील विलंब आणि कर्जाचे ओझे यामुळे आव्हाने कायम आहेत.
टाटा समूहाची बॅटरी निर्मिती शाखा, Agratas Energy Storage Solutions ने चीनच्या Envision Group च्या मालकीच्या AESC Apollo Holding सोबत एक महत्त्वाचा तंत्रज्ञान करार केला आहे. या करारामुळे Agratas ला इलेक्ट्रिक वाहनांसाठी (EV) अत्यंत आवश्यक असलेल्या दोन प्रकारच्या बॅटरी केमिस्ट्री, लिथियम आयर्न फॉस्फेट (LFP) आणि निकेल मॅंगनीज कोबाल्ट (NMC) निर्मितीचे तंत्रज्ञान मिळणार आहे. बॅटरीची किंमत, सुरक्षा आणि रेंज ठरवण्यात या तंत्रज्ञानाचा मोठा वाटा असतो.
भागीदारी आणि रणनीती
जरी Agratas ही थेट शेअर बाजारात लिस्टेड नसली, तरी टाटा इकोसिस्टममधील ही एक अत्यंत महत्त्वाची कंपनी आहे. AESC ची सध्या Agratas मध्ये १२% हिस्सेदारी आहे, ज्यामुळे या दोन्ही कंपन्यांमधील संबंध अधिक घट्ट झाले आहेत. भारत आणि युनायटेड किंगडममध्ये उभारल्या जात असलेल्या विशाल गिगाफॅक्टरीच्या निर्मितीला वेग देण्यासाठी हे पाऊल उचलण्यात आले आहे.
बांधकामातील अडचणी आणि आर्थिक आव्हाने
सध्या Agratas चा ब्रिटनमधील समरसेट येथे एक मोठा प्रकल्प सुरू आहे, जो टाटा मोटर्सच्या Jaguar Land Rover (JLR) साठी बॅटरी पुरवठादार म्हणून काम करेल. मात्र, कंत्राटदारांमधील बदल आणि इतर तांत्रिक अडचणींमुळे या प्रकल्पाला विलंब झाला आहे. आता उत्पादन सुरू करण्याचे लक्ष्य २०२६ वरून २०२७ च्या अखेरीपर्यंत ढकलण्यात आले आहे. कंपनीने या प्रकल्पासाठी १.१५ अब्ज पाउंडपेक्षा जास्त कर्ज घेतले असून, वेळेत उत्पादन सुरू करणे हे कर्ज फेडण्यासाठी अत्यंत महत्त्वाचे आहे.
भू-राजकीय जोखीम
चीनशी संबंधित कंपन्यांसोबतच्या तंत्रज्ञान देवाणघेवाणीवर भारतात सरकारची करडी नजर असते. जरी Agratas केवळ आयपी (Intellectual Property) ट्रान्सफर मॉडेलचा वापर करत असली, तरी बदलती नियमन धोरणे आणि भू-राजकीय तणाव या भविष्यातील आव्हाने ठरू शकतात. आता बाजाराचे लक्ष कंपनीच्या समरसेट प्रकल्पाच्या प्रगतीकडे आणि २०२७ च्या डेडलाईनकडे लागले आहे.