युकेने स्वयंचलित ड्रोनचा वापर करून अमेरिकन बनावटीचे टॉर्पेडो यशस्वीपणे डागले आहे. AUKUS करारांतर्गत झालेली ही चाचणी जागतिक संरक्षण क्षेत्रात मानवरहित तंत्रज्ञानाचे महत्त्व अधोरेखित करणारी ठरली आहे.
युनायटेड किंगडमने लष्करी तंत्रज्ञानात एक मोठी झेप घेतली आहे. १२ मीटर लांबीच्या 'एक्सकॅलिबर' (Excalibur) नावाच्या स्वयंचलित सागरी ड्रोनवरून अमेरिकन बनावटीचे हेवीवेट टॉर्पेडो डागण्यात आले. मानवरहित यंत्रणेतून अशा प्रकारचा हल्ला करण्याची ही पहिलीच वेळ आहे. ही कामगिरी AUKUS भागीदारीचा एक महत्त्वाचा भाग आहे, ज्यामध्ये ब्रिटन, अमेरिका आणि ऑस्ट्रेलिया पुढील पिढीच्या पाणबुडी तंत्रज्ञानावर भर देत आहेत.
ऑटोनॉमस डिफेन्स ट्रेंड्सचा प्रभाव
जागतिक संरक्षण क्षेत्रात आता मानवरहित सागरी मोहिमांकडे (Unmanned maritime operations) कल वाढला आहे. यामुळे सैनिकांचा धोका कमी होऊन पाळत ठेवणे आणि हल्ल्याची क्षमता सुधारण्यास मदत होणार आहे. भारतीय बाजारपेठेतही 'मेक इन इंडिया' अंतर्गत ड्रोन आणि सागरी संरक्षण प्रणाली तयार करणाऱ्या कंपन्यांसाठी ही एक मोठी संधी असू शकते. विशेषतः मरीन इंजिनिअरिंग आणि इलेक्ट्रॉनिक्स क्षेत्रात काम करणाऱ्या कंपन्यांना भविष्यात मोठे कंत्राट मिळण्याची शक्यता आहे.
एआय (AI) आणि धोरणात्मक भागीदारी
पंतप्रधान अँडी बर्नहॅम आणि राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांच्यातील चर्चांमधून एआय आणि सुरक्षा यंत्रणांना अधिक बळकट करण्याचा मानस स्पष्ट झाला आहे. सरकार आता एआय-आधारित सॉफ्टवेअर, सायबर सिक्युरिटी आणि रोबोटिक्सवर मोठी गुंतवणूक करत आहे, ज्याकडे गुंतवणूकदार बारकाईने लक्ष ठेवून आहेत.
भविष्यातील संधी
येत्या काळात युकेकडे G20 चे अध्यक्षपद येणार आहे. मँचेस्टरमध्ये होणारी G20 लीडर्स समिट आणि जागतिक मुत्सद्देगिरीचे इतर कार्यक्रम संरक्षण क्षेत्रातील बजेट आणि सरकारी खरेदीवर मोठा प्रभाव टाकू शकतात. गुंतवणूकदारांसाठी आता महत्त्वाचे हे असेल की, ही संशोधने आणि धोरणात्मक करार प्रत्यक्ष व्यावसायिक कंत्राटांमध्ये कधी रुपांतरित होतात.
