ISRO चे खाजगीकरण होणार असल्याच्या सर्व अफवांना पूर्णविराम मिळाला आहे. ही संस्था केवळ संशोधनावर लक्ष केंद्रित करणार असून, रॉकेट असेंब्लीसारखी महत्त्वाची कामे आता Hindustan Aeronautics Limited आणि Larsen & Toubro सारख्या खाजगी कंपन्यांकडे सोपवली जात आहेत.
भारतीय अंतराळ संशोधन संस्था (ISRO) आता पूर्णपणे संशोधनावर लक्ष केंद्रित करणार असून, खाजगीकरणाच्या सर्व चर्चांना पूर्णविराम दिला आहे. नुकत्याच झालेल्या चर्चेनंतर कर्मचाऱ्यांच्या संघटनांनी उपस्थित केलेल्या शंकांचे निरसन करताना, ISRO ने स्पष्ट केले की, संस्था सरकारीच राहणार असून तिचे काम देशाच्या संरक्षणात्मक मोहिमा आणि अंतराळ संशोधनापुरते मर्यादित असेल.
व्यवसायाचे नवे मॉडेल
IN-SPACe चे चेअरमन पवन गोयंका यांच्या विधानानंतर बाजारात खाजगीकरणाच्या चर्चांना उधाण आले होते. मात्र, प्रत्यक्षात हे एक धोरणात्मक स्थित्यंतर आहे. आता ISRO केवळ डिझाईन आणि अत्याधुनिक संशोधनावर लक्ष केंद्रित करेल, तर रॉकेट बनवण्यासारखी 'मॅच्युअर' कामे खाजगी क्षेत्राकडे दिली जातील.
मोठे आर्थिक व्यवहार
सप्टेंबर २०२५ मध्ये ISRO ने Small Satellite Launch Vehicle (SSLV) तंत्रज्ञान Hindustan Aeronautics Limited (HAL) कडे ₹५११ कोटींच्या करारानुसार हस्तांतरित केले. याशिवाय, Polar Satellite Launch Vehicle (PSLV) च्या निर्मितीसाठी आता HAL आणि Larsen & Toubro यांचा समावेश असलेला कन्सोर्टियम काम करत आहे.
गुंतवणुकीचा दृष्टीकोन
२०३३ पर्यंत भारताची अंतराळ अर्थव्यवस्था $४४ अब्ज पर्यंत नेण्याचे सरकारचे उद्दिष्ट आहे. मात्र, या प्रक्रियेत तांत्रिक कौशल्ये हस्तांतरित करणे हे एक मोठे आव्हान आहे. मार्च २०२७ मध्ये खाजगी कंपनीने तयार केलेले पहिले PSLV प्रक्षेपित करण्याचे लक्ष्य आहे. या मोहिमेच्या यशावर आणि वेळेवर होणाऱ्या अंमलबजावणीवर गुंतवणूकदारांचे बारीक लक्ष असणे गरजेचे आहे.
