IIT-Madras मधील स्टार्टअप AstraYAN ने भारतीय नौदलाच्या नवीन कॉर्व्हेट्ससाठी प्रोपल्शन सिस्टिम इंटिग्रेशनचे कंत्राट पटकावले आहे. जागतिक दिग्गज कंपन्यांना मागे टाकत मिळवलेले हे कंत्राट **₹53,866.5 कोटी** च्या संरक्षण प्रकल्पाचा एक महत्त्वाचा भाग आहे.
भारतीय संरक्षण क्षेत्रात आत्मनिर्भरतेच्या दिशेने एक मोठे पाऊल पडले आहे. आयआयटी मद्रासमध्ये इनक्युबेट झालेल्या 'AstraYAN' या स्टार्टअपला भारतीय नौदलाच्या नेक्स्ट जनरेशन कॉर्व्हेट्ससाठी (NGC) प्रोपल्शन सिस्टिम इंटिग्रेशनचे कंत्राट मिळाले आहे. या शर्यतीत कंपनीने इटलीची Fincantieri आणि जर्मनीची RENK यांसारख्या बलाढ्य जागतिक कंपन्यांना मागे टाकले आहे.
प्रकल्पाचे स्वरूप आणि भागीदारी
हे कंत्राट संरक्षण मंत्रालयाच्या मोठ्या खरेदी कार्यक्रमाचा भाग आहे. या अंतर्गत Garden Reach Shipbuilders & Engineers (GRSE) ला पाच आणि Goa Shipyard Limited (GSL) ला तीन कॉर्व्हेट्स बांधण्याचे कंत्राट ₹53,866.5 कोटी रुपयांना देण्यात आले आहे. AstraYAN आता या जहाजांसाठी लागणारी जटिल 'कम्बाइन्ड डिझेल अँड गॅस टर्बाइन–क्रॉस-कनेक्ट' (CODAG) प्रोपल्शन सिस्टिम हाताळणार आहे.
गुंतवणूकदारांसाठी आणि क्षेत्रासाठी महत्त्व
संरक्षण क्षेत्रातील गुंतवणूकदारांसाठी ही घडामोडी GRSE आणि GSL च्या वेळेवर डिलिव्हरीच्या दृष्टीने अत्यंत महत्त्वाची आहे. प्रोपल्शन सिस्टिम ही नौदलाच्या जहाजांचा कणा असते, त्यामुळे या स्टार्टअपच्या कार्यक्षमतेवर प्रकल्पाचे यश अवलंबून असेल.
आव्हाने आणि जोखीम
AstraYAN ही २०२५ च्या सुरुवातीला स्थापन झालेली एक खाजगी कंपनी आहे. तिचा अनुभव मर्यादित असल्याने, नौदलाच्या कडक मानकांचे पालन करणे आणि वेळेवर काम पूर्ण करणे हे त्यांच्यासमोर मोठे आव्हान असेल. सध्या हे कंत्राट किंमत वाटाघाटीच्या (Price Negotiation) टप्प्यावर असून, पुढील महिन्यात अधिकृत करार होण्याची शक्यता आहे.