2026 BRICS సదస్సులో భాగంగా జరిగిన Modi-Xi భేటీ తర్వాత భారత్, చైనాల మధ్య సరిహద్దు వివాదంపై భిన్నాభిప్రాయాలు వ్యక్తమవుతున్నాయి. దేశాల మధ్య ద్వైపాక్షిక వాణిజ్యం **$155.6 బిలియన్ల** స్థాయికి చేరినప్పటికీ, **$100 బిలియన్లకు** పైగా ఉన్న వాణిజ్య లోటు ఇన్వెస్టర్లకు ఒక పెద్ద సవాలుగా మారింది.
2026, సెప్టెంబర్ 12న న్యూఢిల్లీలో జరిగిన 18వ BRICS సదస్సు సందర్భంగా ప్రధానమంత్రి నరేంద్ర మోదీ, చైనా అధ్యక్షుడు షీ జిన్పింగ్ సమావేశమయ్యారు. ఈ భేటీ తర్వాత దౌత్యపరమైన సంబంధాలు స్థిరపడతాయని ఆశించినప్పటికీ, సరిహద్దుల సాధారణీకరణ (Border Normalization) అంశంపై ఇరు దేశాల మధ్య వ్యూహాత్మక అంతరం స్పష్టంగా కనిపిస్తోంది.
భారతదేశం తన వాదనను బలంగా వినిపిస్తోంది: 'Line of Actual Control' (LAC) వద్ద శాంతి నెలకొంటేనే ద్వైపాక్షిక సంబంధాల్లో ముందుకు వెళ్తామని భారత్ స్పష్టం చేస్తోంది. మరోవైపు చైనా, సరిహద్దు వివాదాలతో సంబంధం లేకుండా ఆర్థికంగా, దౌత్యపరంగా కలిసి పనిచేయాలని (Compartmentalized approach) కోరుతోంది. ఈ వైఖరి భారత్ మార్కెట్లలో వెంటనే పెద్ద కదలికలను తీసుకురాకపోయినా, దీర్ఘకాలికంగా ఇది ఒక కీలకమైన 'వ్యూహాత్మక వేరియబుల్'గా మారింది.
ఇన్వెస్టర్లకు ఉన్న రిస్క్ ఏంటి?
2025లో ఇరు దేశాల మధ్య వాణిజ్యం రికార్డు స్థాయి $155.6 బిలియన్లకు చేరుకుంది. అయితే ఇందులో భారత్కు $100 బిలియన్ల కంటే ఎక్కువ వాణిజ్య లోటు (Trade Deficit) ఉండటం ఆందోళన కలిగించే విషయం. ముఖ్యంగా:
- ఎలక్ట్రానిక్స్ తయారీ: కీలకమైన విడిభాగాల కోసం చైనాపై ఆధారపడటం.
- ఫార్మాస్యూటికల్స్: APIs (Active Pharmaceutical Ingredients) సరఫరాలో చైనా పాత్ర.
- క్రిటికల్ మినరల్స్: పారిశ్రామిక అవసరాల కోసం దిగుమతులపై ఉన్న డిపెండెన్సీ.
ఒకవేళ దౌత్యపరమైన ఉద్రిక్తతలు పెరిగితే, సప్లై చైన్ సమస్యలు తలెత్తే అవకాశం ఉంది. అలాగే, ప్రభుత్వం 'Make in India' ప్రోత్సాహకాలకు, దిగుమతుల నియంత్రణకు మధ్య సమతుల్యతను ఎలా పాటిస్తుందో చూడాలి. BSE లేదా NSE లో వెంటనే భారీ రియాక్షన్లు లేకపోయినా, రాబోయే రోజుల్లో ప్రభుత్వం తీసుకునే టారిఫ్ నిర్ణయాలు లేదా ఎఫ్.డి.ఐ (FDI) పాలసీలలో మార్పులు గమనించడం అత్యంత ముఖ్యం.