చైనా ప్రభుత్వం బౌద్ధ మత సంస్థలను తన ఆధీనంలోకి తీసుకునేలా 'సినీసైజేషన్' (Sinicisation) అనే కొత్త విధానాన్ని అమలు చేస్తోంది. దీని ద్వారా మతపరమైన సంస్థల స్వయంప్రతిపత్తిని తగ్గించి, వాటిని ప్రభుత్వ పరిపాలనా పరిధిలోకి మారుస్తోంది.
చైనా ప్రభుత్వం అనుసరిస్తున్న 'సినీసైజేషన్' విధానం మతపరమైన సంస్థలను నేరుగా ప్రభుత్వ నియంత్రణలోకి తెచ్చేలా ఉంది. గతంలో ఉన్న మత స్వేచ్ఛకు భిన్నంగా, ఇప్పుడు ఈ సంస్థలను ప్రభుత్వ మౌలిక సదుపాయాల్లో భాగంగా మార్చే ప్రక్రియ వేగవంతమైంది. దీని ద్వారా మతపరమైన కార్యకలాపాలన్నీ అధికార కమ్యూనిస్ట్ పార్టీ ప్రాధాన్యతలకు లోబడి ఉండేలా చర్యలు తీసుకుంటున్నారు.
సంస్థల రూపాంతరం
చాలా బౌద్ధ దేవాలయాలను కేవలం పర్యాటక ప్రాంతాలుగా లేదా వారసత్వ కట్టడాలుగా మార్చి, వాటికి ఉన్న స్వతంత్ర ప్రతిపత్తిని నిర్వీర్యం చేస్తున్నారు. అక్కడ పనిచేసే మత పెద్దలు, ఆధ్యాత్మిక నాయకులు కూడా పార్టీకి విధేయత చూపాల్సిందేనని నిబంధనలు విధించారు. దీనివల్ల ఆధ్యాత్మికత కంటే రాజకీయ పరిపాలనకే ప్రాధాన్యత పెరుగుతోంది.
టిబెట్ ప్రాంతంలో పరిస్థితి
ఈ ప్రభావం ముఖ్యంగా టిబెట్ ప్రాంతంలో ఎక్కువగా కనిపిస్తోంది. లామాల పునర్జన్మల నమోదు ప్రక్రియను ప్రభుత్వం తన చేతుల్లోకి తీసుకుంది. ముఖ్యంగా 'పంచెన్ లామా' వ్యవహారంలో ప్రభుత్వ జోక్యం, సాంప్రదాయ మతపరమైన గుర్తింపులకు, ప్రభుత్వం ఆమోదించిన అధికారానికి మధ్య తీవ్ర అంతరాన్ని సృష్టిస్తోంది.
అంతర్జాతీయ వ్యూహం
ఒకవైపు స్వదేశంలో నియంత్రణలు పెంచుతూనే, మరోవైపు అంతర్జాతీయంగా చైనా తనను తాను బౌద్ధ సంస్కృతికి ప్రధాన సంరక్షకురాలిగా ప్రదర్శించుకుంటోంది. 'హెరిటేజ్ డిప్లొమసీ' పేరుతో ఆసియా దేశాల్లో తన ప్రభావాన్ని పెంచుకోవడమే దీని వెనుక ఉన్న అసలు వ్యూహం. ఈ పరిణామాలు ఆ ప్రాంత భౌగోళిక రాజకీయాల్లో మరియు సామాజిక స్థిరత్వంలో కీలక మార్పులకు సూచికగా నిలుస్తున్నాయి.
