భారతదేశంలోని యువతరం (Gen Z) ఇప్పుడు సాంప్రదాయ పర్యటనల కంటే మ్యూజిక్ ఫెస్టివల్స్కే అధిక ప్రాధాన్యత ఇస్తున్నారని Zostel నివేదిక వెల్లడించింది. దీనితో మ్యూజిక్ ఫెస్టివల్స్ కు సంబంధించిన బుకింగ్స్ లో 4 నుంచి 5 రెట్లు పెరుగుదల కనిపించింది. ఒంటరిగా ప్రయాణాలు మొదలుపెట్టేవారు, తర్వాత గ్రూపులుగా మారి, కొన్ని నెలల ముందే ఈవెంట్స్ కోసం టికెట్లు బుక్ చేసుకుంటున్నారు.
యువత్రాలో ప్రయాణ వైఖరిలో మార్పు!
భారతదేశంలోని యువతరం (Gen Z) ప్రయాణాల్లో పెద్ద మార్పు కనిపిస్తోంది. విహారయాత్రల కోసం సాంప్రదాయ పర్యాటక స్థలాలకు బదులుగా, మ్యూజిక్ ఫెస్టివల్స్ నే ఇప్పుడు ఎంచుకుంటున్నారు. బ్యాక్ప్యాకర్ హాస్టల్ చైన్ Zostel విడుదల చేసిన "The Sound of the Route" అనే అధ్యయనం ప్రకారం, దాదాపు 33% మంది Gen Z ప్రయాణికులు మ్యూజిక్ ఫెస్టివల్స్ నే తమ పర్యటనలకు ప్రధాన కారణంగా చేసుకుంటున్నారు.
ఈ ప్రాధాన్యత మార్పు వల్ల, గత ఏడాదితో పోలిస్తే ఈవెంట్స్-ఆధారిత ట్రిప్స్ లో 4 నుంచి 5 రెట్లు పెరుగుదల నమోదైంది.
Zo Trips లో ఫెస్టివల్స్ వాటా?
Zostel యొక్క ప్రత్యేక ట్రావెల్ విభాగం అయిన Zo Trips ద్వారా అందించే ప్రయాణ అనుభవాలలో, ప్రస్తుతం 30% వాటా మ్యూజిక్ ఫెస్టివల్స్ కే దక్కుతోంది. ఈ ఫెస్టివల్ ప్రయాణికుల్లో ఎక్కువ మంది యువతే ఉండటం గమనార్హం. 55% మంది 21 నుంచి 28 ఏళ్ల మధ్య వయస్సు వారైతే, మరో 30% మంది 28 నుంచి 34 ఏళ్ల మధ్య వయస్సు వారున్నారు. 34 ఏళ్లు పైబడిన వారు కేవలం 15% మాత్రమే ఉన్నారు.
ఒంటరి ప్రయాణం నుంచి సామాజిక బృందాలుగా!
ఇక్కడ గమనించాల్సిన మరో ఆసక్తికరమైన విషయం ఏంటంటే, దాదాపు 80% మంది వినియోగదారులు మొదట్లో ఒంటరిగా (solo travelers) తమ ఫెస్టివల్ ట్రిప్స్ బుక్ చేసుకుంటున్నారు. అయితే, హాస్టల్ వద్దకు, ఫెస్టివల్ వేదిక వద్దకు చేరుకున్నాక, వీరు కొత్త స్నేహితులను సంపాదించుకుని సామాజిక బృందాలుగా ఏర్పడుతున్నారు. ఈ సామాజిక అనుబంధమే Zostel యొక్క కమ్యూనిటీ-ఆధారిత వ్యాపార నమూనాకు ప్రధాన చోదక శక్తిగా నిలుస్తోంది.
ప్రాంతీయ ఫెస్టివల్స్ లో రికార్డ్ బుకింగ్స్!
కొన్ని నిర్దిష్ట ప్రాంతీయ ఫెస్టివల్స్ కు విపరీతమైన ఆదరణ లభిస్తోంది. అరుణాచల్ ప్రదేశ్ లోని జిరో ఫెస్టివల్ (Ziro Festival) ఈ ప్లాట్ఫాం పై టాప్ పెర్ఫార్మర్ గా నిలిచింది. గత ఏడాదితో పోలిస్తే ఈసారి బుకింగ్స్ లో 7 నుంచి 8 రెట్లు వృద్ధి నమోదైంది. అలాగే, మేఘాలయలోని చెర్రీ బ్లోసమ్ ఫెస్టివల్ (Cherry Blossom Festival) లో 2026 సీజన్ కు బుకింగ్స్ కనీసం 3 రెట్లు పెరుగుతాయని అంచనా.
ముందుస్తు ప్రణాళిక, ఎక్కువ రోజుల బస!
ప్రయాణికులు ఈ అనుభవాల కోసం ముందుగానే ప్రణాళిక చేసుకుంటున్నారని బుకింగ్ ప్రవర్తన సూచిస్తోంది. సగటున, ప్రయాణికులు తమ ఫెస్టివల్ ప్రయాణాలకు 45 నుంచి 60 రోజుల ముందే కన్ఫర్మేషన్ ఇస్తున్నారు. అధిక డిమాండ్ ఉన్న నిచ్ ఫెస్టివల్స్ కోసం అయితే, టికెట్లు దక్కించుకోవడానికి 6 నుంచి 7 నెలల ముందే బుకింగ్స్ జరుగుతున్నాయి. చాలా మంది ప్రయాణికులు ఈ ప్రాంతాల్లో 5 నుంచి 8 రాత్రులు బస చేస్తున్నారు. స్థానిక ట్రెక్కింగ్, కేఫ్ లు సందర్శించడం వంటి కార్యకలాపాలను కూడా తమ పర్యటనలో భాగంగా చేసుకుంటున్నారు.
అనుభవపూర్వక పర్యాటకం - స్థానిక ఆర్థిక వ్యవస్థకు ఊతం!
ఈ ట్రెండ్, అనుభవపూర్వక పర్యాటకం (experiential tourism) వైపు మారుతున్నారని సూచిస్తోంది. మ్యూజిక్ ఫెస్టివల్స్, ఒక ప్రాంతంలో ఎక్కువ రోజులు బస చేయడానికి ఒక కారణంగా మారుతున్నాయి. ప్రయాణికులు ఒక వారమంతా ఒకే ప్రాంతంలో గడపడం వల్ల, హోంస్టేలు, స్థానిక డ్రైవర్లు, టూర్ గైడ్స్ వంటి స్థానిక వ్యాపారాలకు నిలకడైన ఆదాయం లభిస్తోంది. రాబోయే సీజన్లలో కూడా ఈ మ్యూజిక్ ఫెస్టివల్స్ యువతను ఎంతగా ఆకట్టుకుంటాయనే దానిపైనే ఈ వ్యాపార నమూనా విజయం ఆధారపడి ఉంటుంది.