దేశంలోని ప్రముఖ గిగ్ ప్లాట్ఫారమ్లు తమ డెలివరీ పార్ట్నర్ల కోసం ఇన్-యాప్ ఇన్కమ్ టాక్స్ ఫైలింగ్ సదుపాయాన్ని అందుబాటులోకి తెచ్చాయి. దీని ద్వారా డెలివరీ ఏజెంట్లు తమ TDS రీఫండ్లను సులభంగా క్లెయిమ్ చేసుకోవచ్చు. Zomato, Swiggy, మరియు Zepto వంటి సంస్థలు ఈ సర్వీస్ను పార్ట్నర్ల రిటెన్షన్ కోసం ఒక వ్యూహాత్మక ఆయుధంగా వాడుతున్నాయి.
గిగ్ ఎకానమీ కంపెనీలు ఇప్పుడు డెలివరీ యాప్లలోనే ఇన్-కమ్ టాక్స్ ఫైలింగ్ సదుపాయాన్ని కల్పిస్తున్నాయి. సాధారణంగా డెలివరీ పార్ట్నర్ల ఆదాయంపై 1% TDS కట్ అవుతుంది. చాలా మంది పార్ట్నర్ల ఆదాయం పన్ను పరిధిలో ఉండదు కాబట్టి, ఈ TDS రీఫండ్ వారికి అదనపు ఆదాయంగా మారుతుంది. ఈ సదుపాయం వారి ఆర్థిక రికార్డులను పటిష్టం చేయడమే కాకుండా, క్రెడిట్ మరియు లోన్ పొందేందుకు సహకరిస్తుంది.
గణాంకాల గమనార్హం
ClearTax నివేదిక ప్రకారం, గిగ్ వర్కర్ల టాక్స్ ఫైలింగ్స్ 2023-24 లో 2.5 లక్షల నుండి 2026-27 నాటికి సుమారు 11 లక్షలకు పెరిగాయి. ప్రధాన సంస్థల పెర్ఫార్మెన్స్ ఇలా ఉంది:
- Zomato & Blinkit: 2.1 లక్షల మంది పార్ట్నర్లు టాక్స్ ఫైల్ చేయగా, ₹33.6 కోట్ల రీఫండ్ క్లెయిమ్ చేశారు.
- Swiggy: 50,000 కంటే ఎక్కువ మంది పార్ట్నర్లు ₹6.5 కోట్ల మేర రీఫండ్ క్లెయిమ్ చేశారు.
- Zepto: 30,895 ఫైలింగ్స్తో ₹4.9 కోట్లకు పైగా క్లెయిమ్స్ నమోదయ్యాయి.
- Meesho (Valmo): 10,000 పార్ట్నర్లు సుమారు ₹2 కోట్ల క్లెయిమ్స్ ప్రాసెస్ చేశారు.
సంస్థల వ్యూహాత్మక అడుగు
గిగ్ రంగంలో డెలివరీ సిబ్బంది ఒక కంపెనీని వదిలి మరో కంపెనీకి మారడం (High Turnover) పెద్ద సమస్య. ఇప్పుడు టాక్స్ ఫైలింగ్ వంటి వాల్యూ-యాడెడ్ సర్వీసెస్ అందించడం ద్వారా, పార్ట్నర్లు సంస్థకు కట్టుబడి ఉండేలా ప్లాట్ఫారమ్లు చేస్తున్నాయి. ఇది కేవలం పన్నులకే పరిమితం కాకుండా, భవిష్యత్తులో హెల్త్ ఇన్సూరెన్స్ లేదా మైక్రో-క్రెడిట్ సౌకర్యాలను కూడా అందించే దిశగా అడుగులు పడుతున్నాయి. ఈ ఫార్మలైజేషన్ ప్రక్రియ డెలివరీ వర్కర్లను మెయిన్స్ట్రీమ్ ఫైనాన్షియల్ వ్యవస్థలోకి తీసుకురావడానికి ఎంతో దోహదపడుతుంది.