స్టాక్ మార్కెట్ ఆపరేషన్లను సరళతరం చేసేందుకు SEBI కీలక నిర్ణయం తీసుకుంది. ఇకపై షేర్ బైబ్యాక్స్ (Buybacks), ఆఫర్ ఫర్ సేల్ (OFS)లను క్లియరింగ్ ఇంటర్ఆపరేబిలిటీ ఫ్రేమ్వర్క్లోకి తీసుకురావాలని ప్లాన్ చేస్తోంది. దీనివల్ల బ్రోకర్లకు ఖర్చులు తగ్గడంతో పాటు మూలధన సామర్థ్యం పెరగనుంది.
మార్కెట్ రెగ్యులేటర్ SEBI కార్పొరేట్ యాక్షన్లకు సంబంధించిన ప్రాసెసింగ్లో పెద్ద మార్పులకు శ్రీకారం చుట్టింది. ముఖ్యంగా బైబ్యాక్, టెండర్ ఆఫర్లు మరియు ఆఫర్ ఫర్ సేల్ (OFS)లను క్లియరింగ్ ఇంటర్ఆపరేబిలిటీ ఫ్రేమ్వర్క్లో చేర్చనున్నట్లు సెబీ చైర్పర్సన్ తుహిన్ కాంత పాండే వెల్లడించారు. ఈ మార్పు నవంబర్ 2026 చివరి నాటికి అమలులోకి రానుంది.\n\n### బ్రోకర్లపై తగ్గే భారం\nప్రస్తుతం స్టాక్ బ్రోకర్లు వివిధ ఎక్స్ఛేంజీలలో ట్రేడింగ్ కోసం వేర్వేరు క్లియరింగ్ ఏర్పాట్లను నిర్వహించాల్సి వస్తోంది. అంటే, Bombay Stock Exchange (BSE) మరియు National Stock Exchange (NSE) లలో విడివిడిగా మార్జిన్లు కట్టడం, డిపాజిట్లు ఉంచడం వంటి పనుల వల్ల ఆపరేషనల్ ఖర్చులు విపరీతంగా పెరిగిపోతున్నాయి. దీనివల్ల పెద్ద మొత్తంలో క్యాపిటల్ బ్లాక్ అవుతోంది.\n\n### క్లియరింగ్ ఇంటర్ఆపరేబిలిటీ అంటే ఏమిటి?\n2019 నుంచి సాధారణ ట్రేడెడ్ ఉత్పత్తులకు ఈ ఫ్రేమ్వర్క్ అందుబాటులో ఉంది. ఇది ఒక ఎక్స్ఛేంజ్లో జరిగిన ట్రేడ్ను మరొక క్లియరింగ్ కార్పొరేషన్ ద్వారా క్లియర్ చేసుకునే వీలు కల్పిస్తుంది. అయితే, ఇంతకాలం బైబ్యాక్, OFS వంటి టెండర్-బేస్డ్ కార్యకలాపాలు దీనికి దూరంగా ఉన్నాయి. ఇప్పుడు వీటిని కూడా చేర్చడం ద్వారా 'క్రాస్-ఎక్స్ఛేంజ్ నెట్టింగ్' సాధ్యమవుతుంది. ఫలితంగా బ్రోకర్లు తమ ఆబ్లిగేషన్లను కన్సాలిడేట్ చేసుకోవచ్చు.\n\n### సెటిల్మెంట్ సేఫ్టీకి ప్రాధాన్యత\nఈ మార్పు కేవలం సామర్థ్యాన్ని పెంచడమే కాకుండా, మార్కెట్ సెటిల్మెంట్ భద్రతను కూడా పరిగణనలోకి తీసుకుంటుంది. మార్కెట్ పార్టిసిపెంట్స్ తమ ఇంటర్నల్ సిస్టమ్స్ను 2026 నవంబర్ డెడ్లైన్ లోపు అప్డేట్ చేసుకోవాల్సి ఉంటుంది. రిస్క్ మేనేజ్మెంట్ ప్రమాణాలను ఏమాత్రం తగ్గించకుండా, ప్రక్రియను మరింత సరళతరం చేయడమే ఈ నిర్ణయం వెనుక ఉన్న అసలు లక్ష్యం.
