సెక్యూరిటీస్ మార్కెట్ కోడ్ లో కీలక మార్పులు ప్రతిపాదిస్తూ పార్లమెంటరీ కమిటీ నివేదిక ఇచ్చింది. SEBI ఎన్ఫోర్స్మెంట్ చర్యలకు చట్టపరమైన స్పష్టత తీసుకురావడమే దీని ముఖ్య ఉద్దేశ్యం. విచారణ (Investigation) మరియు పరిష్కార (Adjudication) విభాగాలను వేరు చేయడం, విచారణ కాలాన్ని **ఒక సంవత్సరం** వరకు పొడిగించడం వంటివి ఈ ప్రతిపాదనల్లో ఉన్నాయి. ఈ మార్పులతో పారదర్శకత పెరిగి, లీగల్ వివాదాలు తగ్గుతాయని భావిస్తున్నారు.
సెక్యూరిటీస్ అండ్ ఎక్స్ఛేంజ్ బోర్డ్ ఆఫ్ ఇండియా (SEBI) ఎన్ఫోర్స్మెంట్ కార్యకలాపాలను మరింత పటిష్టంగా, పారదర్శకంగా మార్చడానికి ఉద్దేశించిన కొత్త సెక్యూరిటీస్ మార్కెట్ కోడ్ పై పార్లమెంటరీ స్టాండింగ్ కమిటీ కీలక సిఫార్సులు చేసింది. రెగ్యులేటర్ అధికారాలను సమతుల్యం చేస్తూ, ప్రక్రియల న్యాయబద్ధత, చట్టపరమైన జవాబుదారీతనాన్ని పెంచేలా ఈ మార్పులు ఉండనున్నాయి.
విచారణ, పరిష్కార విభాగాల విభజన
SEBI యొక్క విచారణ విభాగం, పరిష్కార విభాగాన్ని వేరు చేయాలని కమిటీ గట్టిగా సిఫార్సు చేసింది. ప్రస్తుతం ఈ రెండు విభాగాల మధ్య ఉండే సత్సంబంధాలు కొన్నిసార్లు కేసుల నిష్పాక్షికతపై సందేహాలకు తావిస్తున్నాయని కమిటీ అభిప్రాయపడింది. ఈ విభజనతో, విచారణ నుంచి తుది ఉత్తర్వుల వరకు జరిగే ప్రక్రియ మరింత నిర్మాణాత్మకంగా, స్వతంత్రంగా మారుతుందని భావిస్తున్నారు.
విచారణ కాలపరిమితి పొడిగింపు
ఆధునిక ఆర్థిక మార్కెట్ల సంక్లిష్టతను దృష్టిలో ఉంచుకుని, కమిటీ ప్రస్తుత 180 రోజుల విచారణ కాలాన్ని ఒక సంవత్సరం వరకు పొడిగించాలని సూచించింది. దీనివల్ల దర్యాప్తు అధికారులకు సమగ్ర ఆధారాలు సేకరించడానికి తగిన సమయం లభిస్తుంది. అనవసరమైన జాప్యాన్ని నివారించడానికి, ప్రతి పొడిగింపునకు స్పష్టమైన కారణాలను నమోదు చేయాలనే నిబంధనలను చేర్చారు. అలాగే, రెగ్యులేషన్ల ద్వారా SEBI కొత్త క్రిమినల్ నేరాలను సృష్టించడాన్ని నిలిపివేయాలని కూడా సూచించింది.
చట్టపరమైన స్థిరత్వం పెంపు
రెగ్యులేటర్ ఎదుర్కొంటున్న న్యాయపరమైన సవాళ్లను తగ్గించేందుకు, చట్టవిరుద్ధంగా ఆర్జించిన లాభాలను లెక్కించేందుకు స్పష్టమైన ప్రమాణాలను, ఎనిమిది సంవత్సరాల తర్వాత కేసులను తిరిగి తెరవడానికి నిర్దిష్ట పరిమితులను ప్రతిపాదించారు. ఈ సంస్కరణలు మార్కెట్ సంస్థలకు మరింత నిశ్చింతను అందిస్తాయని భావిస్తున్నారు. మధ్యంతర ఉత్తర్వులు, ఇన్వెస్టర్ల ఫిర్యాదుల ప్రక్రియలపై కూడా అదనపు రక్షణలు కల్పించాలని సూచించారు.
ఈ సంస్కరణలు SEBI చర్యల చట్టబద్ధతను బలోపేతం చేసినప్పటికీ, కొన్ని అంశాలు భవిష్యత్తులో కూడా న్యాయ వివాదాలకు దారితీయవచ్చని తెలుస్తోంది. ముఖ్యంగా, మోసాల కేసులలో డిపాజిటరీల పాత్ర, అడ్జుడికేటింగ్ అధికారులచే విధించిన పెనాల్టీలను సవరించే రెగ్యులేటర్ అధికారం వంటివి వివాదాస్పదంగా మారవచ్చు. ఈ కొత్త అధికారాలు, సెక్యూరిటీస్ అప్పిలేట్ ట్రిబ్యునల్ అధికార పరిధి మధ్య స్పష్టత లేకపోతే, అధికార పరిధి వివాదాలు తలెత్తే అవకాశం ఉంది. ఇన్వెస్టర్లకు ఇది మరింత ఊహించదగిన రెగ్యులేటరీ వాతావరణాన్ని సూచిస్తున్నప్పటికీ, ఈ చర్యల ప్రభావం అంతిమ చట్టపరమైన భాష, అమలుపై ఆధారపడి ఉంటుంది.