నేషనల్ స్టాక్ ఎక్స్ఛేంజ్ (NSE) 2026 సెప్టెంబర్ లో IPOకి సిద్ధమవుతోంది. ఈ క్రమంలో, తమ షేర్లను తమ ప్లాట్ ఫామ్ పైనే 'ట్రేడింగ్ కు అనుమతి' (Permitted to Trade) కేటగిరీలో ట్రేడ్ చేసేలా ఓ వ్యూహాన్ని NSE పరిశీలిస్తోంది. అయితే, ఇది సెబీ (SEBI) పరిశీలనలో ఉంది. దీనికి కారణం.. స్వయంగా తమ ప్లాట్ ఫామ్ పైనే ట్రేడ్ చేసుకోవడంలో ఉండే కాన్ఫ్లిక్ట్ ఆఫ్ ఇంటరెస్ట్ (Conflict of Interest) సమస్యలు.
NSE IPO - భారీ ప్లానింగ్!
దేశీయ స్టాక్ మార్కెట్లలో అగ్రగామిగా ఉన్న నేషనల్ స్టాక్ ఎక్స్ఛేంజ్ (NSE) తన ప్రతిష్టాత్మకమైన ఇనిషియల్ పబ్లిక్ ఆఫరింగ్ (IPO) కోసం సిద్ధమవుతోంది. ఇది 2026 సెప్టెంబర్ రెండో అర్ధ భాగంలో మార్కెట్లోకి రానుందని అంచనా. సెక్యూరిటీస్ అండ్ ఎక్స్ఛేంజ్ బోర్డ్ ఆఫ్ ఇండియా (SEBI) నుంచి 'నో-అబ్జెక్షన్ సర్టిఫికేట్' కూడా ఇప్పటికే NSEకి చేరింది. ఈ IPO, ఆఫర్ ఫర్ సేల్ (OFS) పద్ధతిలో ఉంటుంది. దీని ద్వారా 14.89 కోట్ల షేర్లను అమ్మకానికి పెట్టనున్నారు. మార్కెట్ అంచనాల ప్రకారం, NSE విలువ సుమారు ₹5.2 లక్షల కోట్లు నుంచి ₹5.3 లక్షల కోట్ల మధ్య ఉండొచ్చని భావిస్తున్నారు.
ద్వంద్వ వేదిక వ్యూహం (Dual-Venue Strategy)
లిస్టింగ్ ప్రక్రియలో భాగంగా, NSE ఒక వినూత్నమైన వ్యూహాన్ని ప్రతిపాదిస్తోంది. తమ పోటీదారు అయిన బాంబే స్టాక్ ఎక్స్ఛేంజ్ (BSE)లో అధికారికంగా లిస్ట్ అవ్వడంతో పాటు, తమ సొంత NSE ప్లాట్ ఫామ్ పైన కూడా 'ట్రేడింగ్ కు అనుమతి' (Permitted to Trade) కేటగిరీలో షేర్లను ట్రేడ్ చేసేలా చూడాలని భావిస్తోంది. ఈ 'Permitted to Trade' హోదా ఉంటే, NSEలో అధికారికంగా లిస్ట్ అవ్వకపోయినా, ఇన్వెస్టర్లు NSE ప్లాట్ ఫామ్ పైనే ఈ షేర్లను కొనుగోలు చేయవచ్చు.
నియంత్రణ సంస్థల సవాల్
అయితే, ఈ ప్రతిపాదనలో అతి పెద్ద సవాలు రెగ్యులేటరీ ఫ్రేమ్ వర్క్ (Regulatory Framework). NSE ఒక సెల్ఫ్-రెగ్యులేటరీ ఆర్గనైజేషన్ (SRO) గా వ్యవహరిస్తోంది. కాబట్టి, తమ ప్లాట్ ఫామ్ పైనే తమ షేర్లను ట్రేడ్ చేసుకోవడానికి అనుమతిస్తే, అది కాన్ఫ్లిక్ట్ ఆఫ్ ఇంటరెస్ట్ (Conflict of Interest) కు దారి తీస్తుందని నిబంధనలు చెబుతున్నాయి. సాధారణంగా, భారతదేశంలో స్టాక్ ఎక్స్ఛేంజీలు తమను తాము నిష్పాక్షికంగా పర్యవేక్షించుకునేలా చూసేందుకు, సెల్ఫ్-లిస్టింగ్ ను నిషేధిస్తారు. NSE ఈ ప్లాన్ ను ముందుకు తీసుకెళ్లాలంటే, SEBI నుంచి ప్రత్యేక అనుమతి పొందాలి. అంతేకాకుండా, ఈ గవర్నెన్స్ సమస్యలను పరిష్కరించడానికి కొత్త ఇండిపెండెంట్ మానిటరింగ్ ఫ్రేమ్ వర్క్ ను కూడా అమలు చేయాల్సి ఉంటుంది.
లిక్విడిటీ పెంచే ప్రయత్నం
ఈ 'Permitted to Trade' హోదాను కోరుకోవడానికి ప్రధాన కారణం.. NSE షేర్లకు లిక్విడిటీ (Liquidity) పెంచడం, మరియు ముఖ్యంగా నిఫ్టీ (Nifty) వంటి బెంచ్ మార్క్ ఇండెక్స్ లలో చేరేందుకు అర్హత సాధించడం. 2019లో NSE తన ఇండెక్స్ ఎలిజిబిలిటీ రూల్స్ ను సవరించి, ఈ కేటగిరీలోని సెక్యూరిటీలను కూడా చేర్చేందుకు వీలు కల్పించింది. ప్రస్తుతం, NSEలో అధికారికంగా లిస్ట్ అవ్వని దాదాపు 250 కంపెనీలు (ఉదాహరణకు Elantas Beck India, Goodyear India, Novartis India వంటివి) ఈ 'Permitted to Trade' స్టేటస్ లో ట్రేడ్ అవుతున్నాయి.
తుది ఆమోదం కీలకం
ఈ ద్వంద్వ-వేదిక వ్యూహానికి తుది ఆమోదం పొందడం NSEకి అతి పెద్ద అడ్డంకిగా మారింది. గతంలో రెగ్యులేటర్ తో ఉన్న కొన్ని కేసులను NSE విజయవంతంగా పరిష్కరించుకున్నప్పటికీ, ఈ సెల్ఫ్-ట్రేడింగ్ అభ్యర్థన చాలా ప్రత్యేకమైనది. కాబట్టి, SEBI దీనిపై జాగ్రత్తగా పరిశీలించనుంది. చివరి ప్రాస్పెక్టస్, SEBI స్పందనను మార్కెట్ పార్టిసిపెంట్స్, ఇన్వెస్టర్లు ఆసక్తిగా గమనిస్తున్నారు. ఇవి NSE తమ వ్యూహాన్ని ముందుకు తీసుకెళ్లగలదా, లేక కేవలం BSEకే పరిమితం అవ్వాల్సి వస్తుందా అనేది నిర్ణయిస్తాయి.