National Stock Exchange (NSE) చైర్మన్ శ్రీనివాస్ ఇన్జేటి ఒక కీలకమైన చర్చను తెరపైకి తెచ్చారు. స్టాక్ ఎక్స్ఛేంజీలు తమ సొంత ప్లాట్‌ఫారమ్‌లలోనే షేర్లను లిస్ట్ చేసుకోకూడదనే ప్రస్తుత నిబంధనపై ఆయన ప్రశ్నలు లేవనెత్తారు.
ప్రస్తుతం అమల్లో ఉన్న నిబంధనల ప్రకారం, స్టాక్ ఎక్స్ఛేంజీలు తమ షేర్లను వేరే ఎక్స్ఛేంజీలలో మాత్రమే లిస్ట్ చేసుకోవాలి (Cross-listing). అయితే, దీనిపై నేషనల్ స్టాక్ ఎక్స్ఛేంజ్ (NSE) చైర్మన్ శ్రీనివాస్ ఇన్జేటి పునరాలోచన అవసరమని అభిప్రాయపడ్డారు. ఇటీవల NSE తన షేర్లను బాంబే స్టాక్ ఎక్స్ఛేంజ్ (BSE)లో లిస్ట్ చేసి, దాదాపు $47 బిలియన్ల మార్కెట్ వాల్యుయేషన్‌ను సాధించిన నేపథ్యంలో ఈ చర్చ మరింత ప్రాధాన్యత సంతరించుకుంది.
అసలు చిక్కు ఎక్కడ?
భారతదేశంలో స్టాక్ ఎక్స్ఛేంజీలు కేవలం వాణిజ్య సంస్థలు మాత్రమే కావు, అవి ఫ్రంట్‌లైన్ రెగ్యులేటర్లుగా (Frontline Regulators) వ్యవహరిస్తాయి. అంటే, మార్కెట్ క్రమశిక్షణను కాపాడటం, కంపెనీల పనితీరును పర్యవేక్షించడం వంటి బాధ్యతలు వీటిపై ఉంటాయి. ఒకవేళ ఎక్స్ఛేంజ్ తన సొంత షేర్లను తానే పర్యవేక్షించుకోవాల్సి వస్తే, 'కాన్ఫ్లిక్ట్ ఆఫ్ ఇంట్రెస్ట్' (ప్రయోజనాల సంఘర్షణ) ఏర్పడుతుందని నిపుణులు హెచ్చరిస్తున్నారు.
SEBI పాత్ర కీలకం
గతంలో సెబీ (SEBI) ఈ తరహా 'సెల్ఫ్-లిస్టింగ్'ను నిషేధించింది. దీనివల్ల పారదర్శకత పెరుగుతుందని మరియు స్వతంత్ర పర్యవేక్షణ సాధ్యమవుతుందని భావించారు. ఒకవేళ భవిష్యత్తులో ఈ నిబంధనలను సడలించాలంటే, సెబీ ఒక ప్రత్యేక కమిటీని ఏర్పాటు చేసి, ఆధునిక గవర్నెన్స్ పద్ధతులతో ఈ సమస్యలను ఎలా అధిగమించవచ్చో అధ్యయనం చేయాల్సి ఉంటుంది.
ఈ పరిణామం మార్కెట్ వర్గాల్లో ఆసక్తిని రేకెత్తిస్తోంది. ఎక్స్ఛేంజీలకు సొంతంగా లిస్టింగ్ నిర్ణయం తీసుకునే స్వేచ్ఛ ఇస్తే ఎలా ఉంటుందనేది ఇప్పుడు పెద్ద ప్రశ్న. ఇన్వెస్టర్లు మాత్రం సెబీ నుంచి వచ్చే అధికారిక ప్రకటనల కోసం వేచి చూస్తున్నారు. ఈ విధానంలో మార్పు వస్తే, అది ఎక్స్ఛేంజీల పనితీరుపైనే కాకుండా, మార్కెట్ సమగ్రతపై కూడా ప్రభావం చూపే అవకాశం ఉంది.