UPI ట్రాన్సాక్షన్‌లపై NPCI ప్రవేశపెట్టనున్న 0.4% Merchant Discount Rate (MDR) పెంపును IIT-Bombay పరిశోధకులు వ్యతిరేకిస్తున్నారు. దీనిని 0.08%కి పరిమితం చేయాలని సూచిస్తున్నారు. ఈ కొత్త ఫీజు విధానం అక్టోబర్ 15, 2026 నుంచి అమలులోకి రానుంది.
UPI ఛార్జీల రగడ: అసలు కారణం ఏంటి?
భారత డిజిటల్ పేమెంట్ వ్యవస్థలో కీలక మార్పులకు NPCI సిద్ధమవుతోంది. అక్టోబర్ 15, 2026 నుండి ₹2,000 దాటిన ప్రతి P2M (Person-to-Merchant) UPI లావాదేవీపై 0.4% MDR విధించాలని నిర్ణయించింది. అయితే, ఈ నిర్ణయాన్ని IIT-Bombay ప్రొఫెసర్ ఆశిష్ దాస్ మరియు మాజీ RBI అధికారి ప్రజ్ఞా దాస్ తీవ్రంగా తప్పుబట్టారు. ఈ ఛార్జీలను గరిష్టంగా **0.08%**కి మాత్రమే పరిమితం చేయాలని వారు ప్రతిపాదించారు.
బ్యాంకులపైనే భారం ఎందుకు?
పరిశోధకుల వాదన ప్రకారం, డిజిటల్ పేమెంట్ నెట్‌వర్క్‌ను నిర్వహించే బాధ్యత వ్యాపారులపై వేయడం సరికాదు. కేవలం 2026 ఆర్థిక సంవత్సరంలోనే బ్యాంకులు CASA డిపాజిట్ల ద్వారా ₹4.85 లక్షల కోట్ల నెట్ ఇంట్రెస్ట్ మార్జిన్లను ఆర్జించాయి. UPI అనేది ఒక ప్రజా మౌలిక సదుపాయం కాబట్టి, ఈ లాభాల్లో నుండే నిర్వహణ ఖర్చులను భరించాలని నిపుణులు సూచిస్తున్నారు.
ప్రతిపాదిత కొత్త ఫీజు స్ట్రక్చర్
IIT-Bombay ప్రతిపాదనలో భాగంగా:
- **0.08%**ను గరిష్ట పరిమితిగా నిర్ణయించాలి.
- ఇందులో 0.06% థర్డ్ పార్టీ యాప్ ప్రొవైడర్లకు, 0.02% పేమెంట్ సర్వీస్ ప్రొవైడర్లకు కేటాయించాలి.
- ముఖ్యంగా, ₹50 కోట్ల వార్షిక టర్నోవర్ దాటిన పెద్ద వ్యాపారులకు మాత్రమే ఈ ఫీజు పరిమితం చేయాలి. చిన్న వ్యాపారులకు, చిన్న లావాదేవీలకు పూర్తి మినహాయింపు ఇవ్వడం ద్వారా ప్రజల నమ్మకాన్ని కాపాడవచ్చని నివేదిక పేర్కొంది.
ఇన్వెస్టర్లకు హెచ్చరిక
ఈ పరిణామం బ్యాంకులు మరియు ఫిన్‌టెక్ కంపెనీల ఆదాయ నమూనాలపై నేరుగా ప్రభావం చూపుతుంది. ఒకవేళ MDR పెంపు అమలైతే వ్యాపారులు ఆ భారాన్ని వినియోగదారులపైకి నెట్టే ప్రమాదం ఉంది. దీనివల్ల రిటైల్ ధరలు పెరగవచ్చు. రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా (RBI) ఈ విషయంలో ఎటువంటి నిర్ణయం తీసుకుంటుందనేది ఇప్పుడు మార్కెట్ వర్గాల్లో పెద్ద చర్చగా మారింది.