ఇ-కామర్స్ ప్లాట్ఫారమ్ల ద్వారా ఎగుమతులను పెంచేందుకు డైరెక్టరేట్ జనరల్ ఆఫ్ ఫారిన్ ట్రేడ్ (DGFT) కీలక నిర్ణయం తీసుకుంది. ఇకపై ఈ-కామర్స్ కంపెనీలు ఎగుమతుల కోసం ప్రత్యేకంగా ఇన్వెంటరీని ఉంచుకోవచ్చు. దీనికోసం 'Exporter-on-Record' (EOR) మోడల్ను ప్రవేశపెట్టారు.
ఎగుమతులకు సంబంధించి డైరెక్టరేట్ జనరల్ ఆఫ్ ఫారిన్ ట్రేడ్ (DGFT) ఒక సరికొత్త రెగ్యులేటరీ ఫ్రేమ్వర్క్ను తీసుకువచ్చింది. నోటిఫికేషన్ నంబర్ 27/2026-27 ప్రకారం, ఇ-కామర్స్ సంస్థలు భారతీయ వస్తువులను ఎగుమతి చేయడం కోసం ఇన్వెంటరీని నిల్వ ఉంచుకోవడానికి అనుమతి లభించింది. ఇది చిన్న, మధ్య తరహా పరిశ్రమలకు (MSME) గ్లోబల్ మార్కెట్లో అడుగుపెట్టేందుకు ఉన్న అడ్డంకులను తొలగిస్తుంది.
EOR vs SOR: కొత్త బాధ్యతలు
ఈ పాలసీలో ప్రధానంగా రెండు పాత్రలను విభజించారు:
- Exporter-on-Record (EOR): ఇ-కామర్స్ ప్లాట్ఫారమ్లు ఈ బాధ్యత తీసుకుంటాయి. కస్టమ్స్, లాజిస్టిక్స్ మరియు ఇతర కంప్లయన్స్ పనులను ఇవే చూసుకుంటాయి.
- Seller-on-Record (SOR): వస్తువులను తయారు చేసే అసలు తయారీదారులు. వీరు ఎగుమతి తలనొప్పులు లేకుండా కేవలం ఉత్పత్తిపైనే దృష్టి పెట్టవచ్చు.
ఇన్వెస్టర్లు గమనించాల్సిన కీలక అంశాలు
ఈ కొత్త నిబంధనల వల్ల స్థానిక తయారీదారులకు భరోసా లభిస్తుంది. ముఖ్యంగా, ఎగుమతి కోసం సేకరించిన వస్తువులకు 7 రోజుల్లోపు సెల్లర్లకు పేమెంట్ చేయాలని ప్రభుత్వం నిబంధన విధించింది. అలాగే, ఎగుమతి కోసం కేటాయించిన వస్తువులను స్థానిక మార్కెట్లో అమ్మకూడదు (No domestic sale). ఇది దేశీయ మార్కెట్ ధరలను స్థిరంగా ఉంచేందుకు సహాయపడుతుంది.
అయితే, ఈ మోడల్లో కొన్ని సవాళ్లు కూడా ఉన్నాయి. అమ్ముడుపోని వస్తువులను తిరిగి తీసుకురావడం (Reverse Logistics) మరియు డిజిటల్ ట్రాకింగ్ వంటి అంశాల్లో కంపెనీలు కఠినమైన జాగ్రత్తలు తీసుకోవాలి. ఏవైనా లోపాలు జరిగితే ఇన్వెంటరీ లాస్ అయ్యే అవకాశం ఉంది. రాబోయే రోజుల్లో ఇ-కామర్స్ దిగ్గజాలు ఈ ఆపరేషన్లను ఎలా సమర్థవంతంగా నిర్వహిస్తాయనే దానిపైనే వీటి స్టాక్ పెర్ఫార్మెన్స్ ఆధారపడి ఉంటుంది.