Whalesbook
విధానపరమైన మార్పులే అసలు కారణం!
2026 జనవరి 29న విడుదలైన ఎకనామిక్ సర్వే (Economic Survey) ప్రకారం, భారత అంతరిక్ష రంగంలో ప్రైవేట్ రంగం భాగస్వామ్యం విపరీతంగా పెరిగింది. ప్రభుత్వ-కేంద్రీకృత నమూనా నుంచి ప్రైవేట్ సంస్థలను ప్రోత్సహించే దిశగా అడుగులు పడ్డాయి. 2020లో స్పేస్ సెక్టార్ రీఫార్మ్స్, 2023లో వచ్చిన ఇండియన్ స్పేస్ పాలసీ ఈ మార్పులకు నాంది పలికాయి. ఈ సంస్కరణల వల్ల, ప్రభుత్వ సంస్థ ISROతో పాటు ప్రైవేట్ సంస్థలు (NGEs) కూడా రంగంలోకి దిగేందుకు స్పష్టమైన నియంత్రణ వ్యవస్థ ఏర్పడింది.
IN-SPACe తో సులభతర అనుమతులు
భారత అంతరిక్ష ప్రమోషన్ అండ్ ఆథరైజేషన్ సెంటర్ (IN-SPACe) ఇప్పుడు ప్రైవేట్ ప్లేయర్లకు ఒకే చోట అనుమతులు, పర్యవేక్షణను సులభతరం చేస్తోంది. ప్రభుత్వ మద్దతు కూడా గణనీయంగా ఉంది. అక్టోబర్ 2024లో IN-SPACe ఆధ్వర్యంలో ₹1,000 కోట్ల వెంచర్ క్యాపిటల్ ఫండ్ ను ఆమోదించారు. ఫిబ్రవరి 2026 నాటికి స్టార్టప్ల కోసం ₹500 కోట్ల టెక్నాలజీ అడాప్షన్ ఫండ్ ను కూడా ఏర్పాటు చేయనున్నారు.
స్టార్టప్ల విజయాలు & ఆర్థిక అంచనాలు
ఈ ప్రోత్సాహకర వాతావరణం ఇప్పటికే కొన్ని విజయాలకు దారితీసింది. స్కైరూట్ ఏరోస్పేస్ (Skyroot Aerospace), అగ్నికల్ కాస్మోస్ (Agnikul Cosmos) వంటి కంపెనీలు వరుసగా 2023, 2024లో సబ్-ఆర్బిటల్ ప్రయోగాలను విజయవంతంగా నిర్వహించాయి. పిక్సెల్ స్పేస్ (Pixxel Space), అజిస్టా (Azista), హెక్20 (Hex20) వంటి అనేక స్టార్టప్లు విజయవంతంగా శాటిలైట్లను ప్రయోగించాయి.
ISRO తన 70కి పైగా సాంకేతికతలను ప్రైవేట్ పరిశ్రమలకు బదిలీ చేసింది. దీనివల్ల ఈ కంపెనీలు తమ ఉత్పత్తులను విస్తరించి, వాణిజ్య మార్కెట్లలోకి ప్రవేశించగలుగుతున్నాయి. ప్రస్తుతం భారతదేశ అంతరిక్ష రంగం విలువ సుమారు $8.4 బిలియన్లుగా ఉంది. రాబోయే దశాబ్దంలో ఇది $40–45 బిలియన్లకు చేరనుందని, 2033 నాటికి $44 బిలియన్లకు చేరుతుందని అంచనా. ప్రపంచ అంతరిక్ష మార్కెట్లో ప్రస్తుతం భారతదేశ వాటా సుమారు 2% మాత్రమే ఉంది, దీన్ని మరింత పెంచుకోవాలని లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది.
భవిష్యత్ ఆశయాలు & సవాళ్లు
భారతదేశ స్పేస్ విజన్ 2047 లక్ష్యాలను చేరుకోవడంలో ప్రైవేట్ అంతరిక్ష రంగం కీలక పాత్ర పోషిస్తోంది. 2035 నాటికి భారతీయ అంతరిక్ష కేంద్రం (Bharatiya Antariksh Station) ఏర్పాటు, 2040 నాటికి మానవ సహిత చంద్రునిపైకి యాత్ర వంటి ప్రతిష్టాత్మక లక్ష్యాలున్నాయి. రాబోయే చంద్రయాన్-4, LUPEX, వీనస్ ఆర్బిటర్ మిషన్, నెక్స్ట్ జనరేషన్ లాంచ్ వెహికల్ వంటి జాతీయ మిషన్లు పరిశ్రమల సహకారాన్ని, సాంకేతిక అభివృద్ధిని వేగవంతం చేస్తాయి. 2025 చివర్లో స్పేస్ డెక్స్ (SpaDeX) మిషన్ ద్వారా ఆటోనమస్ శాటిలైట్ డాకింగ్ ను ప్రదర్శించిన నాలుగవ దేశంగా భారత్ అవతరించింది.
అయితే, 2025 చివరిలో, 2026 ప్రారంభంలో రెండు వరుస PSLV మిషన్లు విఫలమైనప్పటికీ, వాణిజ్య ప్రయోగాలను ప్రైవేట్ రంగానికి (NSIL ద్వారా) అప్పగించి, ISRO వ్యూహాత్మక మిషన్లపై దృష్టి సారించే ప్రణాళికలు జరుగుతున్నాయి.