భారత విద్యా రంగం: గ్లోబల్ స్టూడెంట్స్ కి ఆకర్షణ! అయితే.. క్వాలిటీ, జాబ్స్ లో లోపాలు?

పెరుగుతున్న విదేశీ విద్యార్థులు, మారుతున్న గ్లోబల్ సినారియో

ప్రస్తుతం ప్రపంచవ్యాప్తంగా విద్యార్థులు చదువుకోవడానికి ప్రత్యామ్నాయ దేశాల వైపు చూస్తున్నారు. ముఖ్యంగా అమెరికా, బ్రిటన్, కెనడా, ఆస్ట్రేలియా వంటి సంప్రదాయ దేశాల్లో వీసాలు, ఖర్చులు పెరగడంతో, భారతదేశం ఒక ఆకర్షణీయమైన గమ్యస్థానంగా మారుతోంది.

2025 నుంచి సంవత్సరానికి సుమారు 8% చొప్పున విదేశీ విద్యార్థుల సంఖ్య పెరుగుతుందని అంచనా. ప్రస్తుతం ఉన్న 58,000 మందితో పోలిస్తే, ఈ సంఖ్య గణనీయంగా పెరిగే అవకాశం ఉంది. ముఖ్యంగా నేపాల్, బంగ్లాదేశ్, ఆఫ్రికా దేశాల నుంచి విద్యార్థుల ఆసక్తి పెరుగుతోంది.

మరోవైపు, అమెరికా, యూకే వంటి దేశాల్లో అంతర్జాతీయ విద్యార్థుల నమోదు 0.5% వార్షిక క్షీణతను ఎదుర్కొనే అవకాశం ఉంది.

భారత్ నుంచి విదేశాలకు వెళ్లే విద్యార్థుల సంఖ్య తగ్గుముఖం

అంతర్జాతీయ విద్యార్థులు భారత్ వైపు చూస్తుండగా, భారత్ నుంచి విదేశాలకు వెళ్లే విద్యార్థుల సంఖ్య మాత్రం తగ్గుతోంది. 2023లో 9,08,000 మంది విద్యార్థులు విదేశాలకు వెళితే, 2024లో 7,70,000 మంది, 2025 నాటికి 6,26,000 మందికి ఈ సంఖ్య తగ్గిందని తాజా గణాంకాలు చెబుతున్నాయి.

దీనికి ప్రధాన కారణాలు - విదేశీ దేశాల్లో కఠినతరం చేస్తున్న వీసా నిబంధనలు, పెరుగుతున్న విద్యా ఖర్చులు. దీంతో, చాలామంది విద్యార్థులు ఇప్పుడు జర్మనీ, ఫ్రాన్స్ వంటి దేశాలను ప్రత్యామ్నాయంగా ఎంచుకుంటున్నారు.

విద్యా నాణ్యత - పేరు ప్రఖ్యాతుల్లో సవాళ్లు

భారతీయ విద్యా సంస్థలు, ముఖ్యంగా IITలు, గ్లోబల్ ర్యాంకింగ్స్‌లో మంచి పేరు తెచ్చుకుంటున్నాయి. QS 2026 ఎడిషన్‌లో 54 భారతీయ సంస్థలు చోటు సంపాదించాయి. అయితే, ఉద్యోగ కల్పన సంస్థల (Employer Reputation) దృష్టిలో మంచి మార్కులు వచ్చినా, అకడమిక్ పీర్ రివ్యూలలో (Academic Peer Reviews) మాత్రం ఆశించిన స్థాయిలో గుర్తింపు లభించడం లేదు. ముఖ్యంగా మధ్యప్రాచ్యం, అమెరికా నుంచి వచ్చే విద్యార్థులు సంస్థల ప్రతిష్టనే ముఖ్యంగా పరిగణిస్తున్నారు.

నియామకత (Employability) సమస్య - అసలు కథ ఇదే!

భారత ఉన్నత విద్యా రంగం ఎదుర్కొంటున్న అతిపెద్ద సమస్య గ్రాడ్యుయేట్ల నియామకత. 2025 మెర్సర్-మెట్ల నివేదిక ప్రకారం, కేవలం 42.6% మంది భారతీయ గ్రాడ్యుయేట్లకు మాత్రమే ఉద్యోగాలు పొందే సామర్థ్యం ఉందని తేలింది.

దీనికి కారణాలు - నాన్-టెక్నికల్ స్కిల్స్ లోపం, పాతబడిపోయిన కరికులం, కమ్యూనికేషన్, క్రిటికల్ థింకింగ్ వంటి సాఫ్ట్ స్కిల్స్ కొరత.

టెక్నికల్ రంగాల్లో, ముఖ్యంగా AI, మెషిన్ లెర్నింగ్ వంటి వాటిలో నియామకత 46% వరకు ఉన్నప్పటికీ, మొత్తం మీద చూస్తే ఇక్కడి విద్యా వ్యవస్థ, పరిశ్రమ అవసరాలకు తగ్గట్టుగా లేదన్నది స్పష్టమవుతోంది.

మౌలిక సదుపాయాలు, విద్యార్థుల అనుభవం

భారతదేశం అంతర్జాతీయ విద్యార్థులను ఆకర్షించాలనుకుంటున్న తరుణంలో, క్యాంపస్ మౌలిక సదుపాయాలు, వసతి, ఇతర సౌకర్యాలపై భారీగా పెట్టుబడులు పెట్టాల్సిన అవసరం ఉంది. లేదంటే, పెరుగుతున్న విద్యార్థుల సంఖ్యకు తగ్గట్టుగా సౌకర్యాలు లేకపోతే, విద్యార్థుల అనుభవం (Student Experience) దెబ్బతినే ప్రమాదం ఉంది.

పాలసీలు, ప్రపంచ పోటీ

ప్రపంచవ్యాప్తంగా మారుతున్న వీసా విధానాలు, ఖర్చుల పెరుగుదల వంటివి భారతదేశానికి అవకాశాలు కల్పిస్తున్నాయి. అదే సమయంలో, జర్మనీ, ఫ్రాన్స్ వంటి ఇతర దేశాలకు కూడా ఇవి కలిసి వస్తున్నాయి.

భారతదేశంలో నేషనల్ ఎడ్యుకేషన్ పాలసీ 2020 వంటివి దేశీయ విద్యా సామర్థ్యాన్ని, అంతర్జాతీయీకరణను పెంచాలని లక్ష్యంగా పెట్టుకున్నాయి. అయితే, భారత విద్యా రంగం ప్రపంచ స్థాయిలో పోటీ పడాలంటే, విద్యా నాణ్యతను పెంచడం, గ్రాడ్యుయేట్ల నియామకతను మెరుగుపరచడం, మౌలిక సదుపాయాల్లో పెట్టుబడులు పెట్టడం వంటి వాటిపైనే ఆధారపడి ఉంటుంది.