భారతదేశం పునరుత్పాదక ఇంధన రంగంలో కేవలం సౌరశక్తిపైనే కాకుండా, ఇతర మార్గాలపై కూడా దృష్టి పెట్టాలని పార్లమెంటరీ కమిటీ సూచించింది. 2026-27 బడ్జెట్లో 92.8% సౌరశక్తికే కేటాయించడంపై కమిటీ ఆందోళన వ్యక్తం చేసింది. పవర్ డిస్ట్రిబ్యూషన్ కంపెనీల నుంచి వ్యతిరేకత, ఈశాన్య ప్రాంతంలో ప్రాజెక్టుల ఆలస్యం వంటి సమస్యలు పెట్టుబడిదారులకు ముఖ్యమైనవి.
భారతదేశ పునరుత్పాదక ఇంధన వ్యూహంలో కీలక మార్పులు తీసుకురావాలని, కేవలం సౌరశక్తిపైనే ఆధారపడటాన్ని తగ్గించాలని పార్లమెంటరీ కమిటీ కోరింది. గురువారం పార్లమెంట్లో సమర్పించిన నివేదికలో, ప్రస్తుత విధానం సౌరశక్తిపైనే ఎక్కువగా కేంద్రీకృతమై ఉందని, ఇది విండ్, బయోఎనర్జీ, స్మాల్ హైడ్రో, టైడల్, జియోథర్మల్ వంటి ఇతర స్వచ్ఛ ఇంధన వనరులకు తగిన విధాన, ఆర్థిక మద్దతును పరిమితం చేస్తోందని కమిటీ తెలిపింది.
ఈ నివేదికలోని ఆర్థిక గణాంకాల ప్రకారం, 2026-27 ఆర్థిక సంవత్సరానికి మినిస్ట్రీ ఆఫ్ న్యూ అండ్ రెన్యూవబుల్ ఎనర్జీ (MNRE) కి కేటాయించిన మొత్తం ₹32,914.67 కోట్ల బడ్జెట్లో దాదాపు 92.8% సౌర ఇంధన కార్యక్రమాలకే కేటాయించారు. ఇందులో, 72% 'PM సూర్య ఘర్ ముఫ్త్ బిజ్లీ యోజన' కోసం ప్రత్యేకంగా కేటాయించారు. సౌరశక్తి ప్రస్తుతం భారతదేశ మొత్తం ఇన్స్టాల్డ్ పవర్ కెపాసిటీలో సుమారు 29.5% వాటాను కలిగి ఉన్నప్పటికీ, దీర్ఘకాలిక స్థిరత్వం, శక్తి రంగంలో పటిష్టత కోసం మరింత సమతుల్య మిశ్రమం అవసరమని కమిటీ సూచించింది.
ఈ రంగానికి అందుబాటులో ఉన్న నిధులపై కూడా కమిటీ ఆందోళన వ్యక్తం చేసింది. వివిధ పునరుత్పాదక ఇంధన లక్ష్యాలకు మద్దతు ఇవ్వడానికి ప్రస్తుత ఆర్థిక సంవత్సరానికి ₹45,806.61 కోట్ల నిధులు అవసరమని మంత్రిత్వ శాఖ అభ్యర్థించగా, వాస్తవ కేటాయింపు ₹32,914.67 కోట్లు మాత్రమే. ఇది దాదాపు 28% లోటును సూచిస్తుంది. ఇది ప్రాజెక్టుల అమలు వేగాన్ని, కొత్త కార్యక్రమాల ప్రారంభాన్ని ప్రభావితం చేయవచ్చు.
పెట్టుబడిదారులకు నిరంతరం ఒక రిస్క్.. పవర్ డిస్ట్రిబ్యూషన్ కంపెనీలు (Discoms). ఈ యుటిలిటీలు రూఫ్టాప్ సోలార్ స్కీమ్లను స్వీకరించడానికి ఇంకా నిరాకరిస్తున్నాయని నివేదిక పేర్కొంది. వినియోగదారులు తమ సొంత విద్యుత్తును ఉత్పత్తి చేసుకుంటే, డిస్కంల ఆదాయం తగ్గుతుందనే భయంతోనే ఈ వెనకడుగు వేస్తున్నారని, ఇది PM సూర్య ఘర్ ముఫ్త్ బిజ్లీ యోజన వంటి కార్యక్రమాల అమలును మందగింపజేసిందని తెలుస్తోంది. ఈ పథకాలు విజయవంతం కావాలంటే, రాష్ట్రస్థాయి ఏజెన్సీలు, డిస్కంలు కేంద్ర ప్రభుత్వ లక్ష్యాలతో పూర్తిగా కలిసి పనిచేయాలని కమిటీ నొక్కి చెప్పింది.
ఈశాన్య ప్రాంతంలో కూడా కార్యకలాపాల సవాళ్లను గుర్తించారు. అక్కడ ప్రత్యేక ప్రయత్నాలు జరుగుతున్నప్పటికీ, పునరుత్పాదక ఇంధన పథకాల అమలు వేగం నెమ్మదిగా ఉంది. ఈ అమలు అడ్డంకులను పరిష్కరించడానికి MNRE, మినిస్ట్రీ ఆఫ్ డెవలప్మెంట్ ఆఫ్ నార్త్ ఈస్టర్న్ రీజియన్ మధ్య బలమైన సమన్వయం ఉండాలని కమిటీ సిఫార్సు చేసింది.
అంతేకాకుండా, ఎలక్ట్రిసిటీ చట్టం, 2003 ప్రకారం, పెద్ద హైడ్రో ప్రాజెక్టులతో సహా అన్ని పునరుత్పాదక వనరులపై పరిపాలనా నియంత్రణను చేపట్టాలనే మంత్రిత్వ శాఖ ప్రతిపాదనకు కమిటీ మద్దతు తెలిపింది. ఇది అమలు చేయబడితే, ఇంధన విధానాన్ని ఒకే అధికారం కింద ఏకీకృతం చేయడం వల్ల ఈ రంగానికి ఇది ఒక ముఖ్యమైన పరిణామం కావచ్చు. విండ్ ఎనర్జీ టెండర్లు, డిస్కంల ఆర్థిక పునర్నిర్మాణంలో సంభావ్య మార్పులు, ఈ సిఫార్సుల నుండి ఉత్పన్నమయ్యే ఇతర పునరుత్పాదక సాంకేతికతలకు నిధులపై భవిష్యత్ ప్రభుత్వ విధాన ప్రకటనలను పెట్టుబడిదారులు పర్యవేక్షించాలి.