భారత రిటైల్ ప్రాపర్టీ మార్కెట్ లో సరికొత్త ట్రెండ్ చోటుచేసుకుంటోంది. 2025 రెండో సగంలో (H2 2025) దేశంలోని ప్రధాన ఏడు నగరాల్లో 4.3 మిలియన్ చదరపు అడుగుల రిటైల్ స్థలాన్ని లీజుకు తీసుకున్నారు. ఈ భారీ లీజింగ్, ఫిజికల్ స్టోర్స్ ప్రాముఖ్యతను చాటి చెబుతున్నా, వాటి స్వరూపం మారుతోందని స్పష్టం చేస్తోంది. ముఖ్యంగా, హై స్ట్రీట్స్ (ప్రధాన వ్యాపార వీధులు) అద్దెల పెరుగుదలలో, బ్రాండ్ల ఆదరణలో గణనీయంగా దూసుకుపోతున్నాయి. మరోవైపు, షాపింగ్ మాల్స్ తమను మరింత ఆకర్షణీయంగా, అనుభవాల కేంద్రాలుగా మార్చుకోకపోతే పోటీలో నిలబడటం కష్టమవుతోంది.
వినియోగదారుల అనుభవానికే పెద్ద పీట!
రిటైలర్లు ఇప్పుడు మాల్స్ కంటే హై స్ట్రీట్స్ వైపు మొగ్గుచూపడానికి ఇది ఒక బలమైన వ్యూహం. ఈ-కామర్స్ జోరు పెరుగుతున్న నేపథ్యంలో, ఆన్లైన్ లో దొరకని ప్రత్యేకమైన అనుభవాలను కస్టమర్లకు అందించడమే ఫిజికల్ స్టోర్స్ లక్ష్యంగా పెట్టుకుంటున్నాయి. అంటే, ప్రజలు సమయం గడపడానికి, ఇంటరాక్ట్ అవ్వడానికి, వినూత్నమైన అనుభూతులను పొందడానికి వీలైన ప్రదేశాలను సృష్టించడం. అప్పారెల్, ఎంటర్టైన్మెంట్, ఫుడ్ & బేవరేజెస్ (F&B) వ్యాపారాలు ఈ ట్రెండ్ ను ముందుండి నడిపిస్తున్నాయి. కస్టమర్లు తమకు నచ్చిన అనుభవాలను కోరుకుంటున్నారు. చాలా కంపెనీలు, స్టోర్ విజిబిలిటీ, అద్దె ఖర్చులు, వ్యాపార అవసరాలకు తగినట్లుగా 1,000–5,000 చదరపు అడుగుల విస్తీర్ణంలో ఉండే మధ్య తరహా స్టోర్ల కోసం లీజులు తీసుకుంటున్నాయి.
హై స్ట్రీట్స్ కి పెరుగుతున్న బ్రాండ్ ఆదరణ, అద్దెల్లో వృద్ధి!
ఇప్పుడు హై స్ట్రీట్స్, మాల్స్ కంటే మెరుగైన పనితీరు కనబరుస్తూ, కీలక ప్రాంతాల్లో అద్దెలను పెంచుతున్నాయి. బలమైన కస్టమర్ డిమాండ్, నాణ్యమైన మాల్ స్పేస్ కొరత దీనికి ప్రధాన కారణాలు. ఫ్యాషన్, లగ్జరీ, ఫుడ్ & డ్రింక్ రంగాల్లోని బ్రాండ్లు హై స్ట్రీట్స్ లో విస్తరించడానికి ఆసక్తి చూపుతున్నాయి. ఇక్కడ బ్రాండ్ కు మంచి విజిబిలిటీ దొరకడమే కాకుండా, స్థిరమైన కస్టమర్ ఫ్లో కూడా ఉంటుంది. మంచి ప్రజా రవాణా సౌకర్యాలు, పార్కింగ్ లభ్యత కూడా వీటిని మరింత ఆకర్షణీయంగా మారుస్తున్నాయి. అంతేకాకుండా, స్థానిక పరిసరాలకు అనుగుణంగా హై స్ట్రీట్స్, ప్రజలు నగరాల్లో నివసించే విధానానికి దగ్గరగా ఉంటున్నాయి.
మాల్స్ పోటీలో నిలవాలంటే అనుభవాలే శరణ్యం!
మాల్స్ లో లీజింగ్ స్థిరంగా ఉన్నప్పటికీ, అద్దెల పెరుగుదల ప్రధానంగా టాప్-టైర్ గ్రేడ్ A మాల్స్ కే పరిమితమైంది. పాత మాల్స్ లో ఖాళీలు ఎక్కువగా కనిపిస్తున్నాయి. సుమారు 20% మాల్స్ కాలం చెల్లిపోయి, ఆకర్షణ కోల్పోయి 'ఘోస్ట్ మాల్స్' గా మారే ప్రమాదంలో ఉన్నాయి. ఇది మార్కెట్లో స్పష్టమైన తేడాను సూచిస్తోంది. విజయవంతమవుతున్న మాల్స్ కేవలం షాపింగ్ కేంద్రాలుగా కాకుండా, వినోదం, భోజనం, ఇతర వినోద కార్యక్రమాల కోసం ప్రత్యేక ఆకర్షణలు కలిగిన ప్రదేశాలుగా మారుతున్నాయి. డెవలపర్లు రిటైల్ తో పాటు నివాస, వినోద సదుపాయాలు కలిగిన మిక్స్డ్-యూజ్ ప్రాజెక్టులను కూడా నిర్మిస్తున్నారు. ఇది పూర్తి లైఫ్ స్టైల్ అనుభవాన్ని అందిస్తుంది.
కొత్త సప్లై, ఆర్థిక చోదకాలు (Economic Drivers):
రాబోయే రిటైల్ స్పేస్ లో అత్యధిక భాగం, అంటే సుమారు 70%, ఢిల్లీ NCR, హైదరాబాద్ లలోనే ప్లాన్ చేస్తున్నారు. దీనికి ఆ ప్రాంతాల్లో బలమైన వినియోగదారుల వ్యయం, మెరుగైన మౌలిక సదుపాయాలు, అనేక కొత్త మిక్స్డ్-యూజ్ ప్రాజెక్టులు కారణం. సాధారణంగా, భారతదేశ రిటైల్ ప్రాపర్టీ మార్కెట్ బలమైన ఆర్థిక వ్యవస్థ, పెరుగుతున్న ఆదాయాలు, విస్తరిస్తున్న మధ్యతరగతి ప్రజల మద్దతుతో ముందుకు సాగుతోంది. విలాసవంతమైన వస్తువులపై వినియోగదారుల వ్యయం గణనీయంగా పెరిగింది. 2024 ఆర్థిక సంవత్సరం (FY24) నాటికి క్రెడిట్ కార్డ్ ఖర్చులు మూడు రెట్లు పెరిగాయి. ప్రపంచ ఆర్థిక అనిశ్చితి ఉన్నప్పటికీ, ఈ ఆర్థిక అంశాలు రిటైలర్ల విశ్వాసాన్ని పెంచుతున్నాయి.
ముందున్న సవాళ్లు, రిస్కులు:
టాప్ హై స్ట్రీట్స్/మాల్స్, పాత రిటైల్ ఆస్తుల మధ్య పనితీరులో వ్యత్యాసం ఒక పెద్ద రిస్క్. పాత మాల్స్ తమ స్థలాలను అప్డేట్ చేయకపోతే త్వరగా కాలం చెల్లిపోతాయి. ఇది యజమానుల విభేదాలు, నియంత్రణల వల్ల కష్టతరం. 2030 నాటికి $170-$190 బిలియన్లకు చేరుతుందని అంచనా వేయబడిన ఈ-కామర్స్ వృద్ధి, ఫిజికల్ రిటైల్ లో ఆవిష్కరణలను ప్రోత్సహిస్తున్నప్పటికీ, పాత ఫార్మాట్లపై ఒత్తిడిని పెంచుతుంది. దీర్ఘకాలిక ఆర్థిక అవకాశాలు బాగున్నప్పటికీ, ఇటీవలి అధిక ద్రవ్యోల్బణం, నిలిచిపోయిన వేతనాలు 2026లో డిమాండ్ వృద్ధిని ప్రభావితం చేయవచ్చు. అలాగే, కొన్ని ప్రాంతాల్లో భారీగా కొత్త సప్లై ప్లాన్ చేయడం, డిమాండ్ కు తగ్గట్టుగా లేకపోతే లేదా కొత్త ప్రాజెక్టులు ప్రత్యేకంగా లేకపోతే స్థలం మిగిలిపోయే ప్రమాదం ఉంది.
భవిష్యత్తు అంచనా: అనుభవాలే భవిష్యత్తుకు కీలకం!
మారుతున్న వినియోగదారుల అభిరుచులు, డెవలపర్ల వ్యూహాల వల్ల భారతదేశ రిటైల్ ప్రాపర్టీ మార్కెట్ ఆశాజనకంగా కనిపిస్తోంది. భవిష్యత్తు విజయం, ఆకర్షణీయమైన, ప్రత్యేకమైన స్థలాలను సృష్టించడంపై ఆధారపడి ఉంటుంది. కొత్త, నాణ్యమైన మాల్స్ వస్తాయని అంచనా వేస్తున్నప్పటికీ, ప్రధాన వృద్ధి హై స్ట్రీట్స్, ప్రత్యేక అనుభవాలను అందించే అప్డేట్ చేయబడిన మిక్స్డ్-యూజ్ ప్రాజెక్టుల నుంచే వస్తుంది. పెట్టుబడిదారులు ఈ రంగంలో పెట్టుబడులు పెడుతున్నారు, ఇది దాని దీర్ఘకాలిక అవకాశాలపై విశ్వాసాన్ని సూచిస్తుంది. ఈ అభివృద్ధి చెందుతున్న మార్కెట్లో విజయవంతం కావడానికి కంపెనీలు స్థానిక, ఫ్లెక్సిబుల్ విధానాలను ఉపయోగించుకోవాలి మరియు అనుభవం-ఆధారిత ఫార్మాట్లపై దృష్టి పెట్టాలి.