భారత విదేశీ మారక నిల్వలు (Forex Reserves) ఆల్ టైమ్ హైకి చేరుకున్నాయి. ఆగస్టు 21, 2026 నాటికి ఇవి **$729.3 బిలియన్ల** మార్కును తాకాయి. RBI అమలు చేసిన స్పెషల్ స్వాప్ ఫెసిలిటీ దీనికి ప్రధాన కారణం.
భారత ఆర్థిక వ్యవస్థకు భారీ ఊరటనిస్తూ, ఫారెక్స్ నిల్వలు రికార్డు స్థాయిలో $729.328 బిలియన్లకు చేరుకున్నాయి. కేవలం ఒక్క వారంలోనే ఈ నిల్వలు $12.422 బిలియన్లు పెరగడం గమనార్హం. జూన్ 2026లో RBI ప్రవేశపెట్టిన స్పెషల్ స్వాప్ ఫెసిలిటీ ద్వారా భారీగా విదేశీ కరెన్సీ దేశంలోకి రావడమే ఈ వృద్ధికి ప్రధాన కారణం.
RBI స్వాప్ ఫెసిలిటీ ప్రభావం
ఈ స్కీమ్ ద్వారా బ్యాంకులు విదేశీ కరెన్సీని, ముఖ్యంగా FCNR డిపాజిట్ల రూపంలో దేశానికి తీసుకురావడాన్ని RBI ప్రోత్సహించింది. జూన్ నుంచి ఇప్పటివరకు సుమారు $72.8 బిలియన్ల ఇన్ ఫ్లోలు వచ్చాయి. ఇందులో $65.397 బిలియన్లు కేవలం FCNR డిపాజిట్ల నుంచే రావడం విశేషం. మిగిలిన $7.451 బిలియన్లు ఎక్స్టర్నల్ కమర్షియల్ బారోయింగ్స్ (ECB) మరియు ఇతర విదేశీ రుణాల ద్వారా సమకూరాయి.
రిస్క్ ఫ్యాక్టర్స్ మరియు భవిష్యత్తు
ఈ నిల్వలు అంతర్జాతీయ మార్కెట్ ఒడిదుడుకులను తట్టుకోవడానికి ఒక రక్షణ కవచంలా పనిచేస్తాయి. అయితే, ఎనలిస్టులు ఒక కీలక విషయాన్ని హెచ్చరిస్తున్నారు. ఇవి సహజ సిద్ధమైన వాణిజ్య మిగులు (Trade Surplus) ద్వారా వచ్చినవి కావు, అప్పుల రూపంలో తీసుకున్నవి. దీనివల్ల RBI కి హెడ్జింగ్ ఖర్చులు భారం కానున్నాయి.
ప్రస్తుతం RBI ఈ స్వాప్ విండోను ఆగస్టు 31, 2026 నాటికి మూసివేయాలని నిర్ణయించింది. ఈ గడువు ముగిసిన తర్వాత రూపాయి విలువపై ఎలాంటి ఒత్తిడి ఉంటుందనేది ఇప్పుడు ఇన్వెస్టర్ల కళ్లన్నీ దీనిపైనే ఉన్నాయి. ఎగుమతులు పెరగని పక్షంలో, తాత్కాలిక స్వాప్ ఫెసిలిటీలు లేని సమయంలో మన కరెన్సీ ఎలా స్పందిస్తుందో చూడాలి.