ఇన్కం టాక్స్ రిటర్న్ (ITR) ఫైల్ చేసే గడువు ముగిసిన తర్వాత, రిఫండ్స్ కోసం అప్డేటెడ్ ITR ఉపయోగపడదు. దీనికి బదులుగా, Income Tax Act లోని సెక్షన్ 119(2)(b) కింద 'కండోనేషన్ ఆఫ్ డిలే' కోసం దరఖాస్తు చేసుకోవాలి. CBDT సర్క్యులర్ 11/2024 ప్రకారం ఈ ప్రక్రియ ఎలా ఉంటుందో చూద్దాం.
ఐటీ రిటర్న్స్ ఫైల్ చేయడంలో ఆలస్యమైతే, ముఖ్యంగా TDS రిఫండ్ రావాల్సిన వారు ఆందోళన చెందుతుంటారు. సాధారణంగా అప్డేటెడ్ ITR (ITR-U) ద్వారా రిటర్న్స్ సవరించుకోవచ్చు, కానీ గుర్తుంచుకోవాల్సిన విషయం ఏమిటంటే, ఈ ఫెసిలిటీ కేవలం పన్ను చెల్లించడానికి మాత్రమే. దీని ద్వారా కొత్తగా రిఫండ్స్ క్లెయిమ్ చేయడం లేదా రిఫండ్ మొత్తాన్ని పెంచుకోవడం సాధ్యం కాదు.\n\n### కండోనేషన్ ఆఫ్ డిలే (Condonation of Delay) విధానం\n\nగడువు దాటిన తర్వాత కూడా రిఫండ్ క్లెయిమ్ చేసుకోవడానికి 'Income Tax Act, 1961'లోని సెక్షన్ 119(2)(b) ఒక మార్గాన్ని చూపుతోంది. దీని ప్రకారం, CBDT నిబంధనలకు లోబడి, ఆలస్యంగా సమర్పించిన దరఖాస్తులను అధికారులు స్వీకరించవచ్చు. అక్టోబర్ 1, 2024న విడుదలైన CBDT సర్క్యులర్ 11/2024 ఈ మొత్తం ప్రక్రియకు మార్గదర్శకాలను నిర్దేశిస్తుంది.\n\n### దరఖాస్తు మరియు ఆమోద ప్రక్రియ\n\nపన్ను చెల్లింపుదారులు తమ జురిస్డిక్షనల్ అసెసింగ్ ఆఫీసర్కు దరఖాస్తు చేసుకోవాలి. సంబంధిత అసెస్మెంట్ ఇయర్ ముగిసినప్పటి నుంచి 5 సంవత్సరాల వరకు ఈ దరఖాస్తు చేసుకునే అవకాశం ఉంటుంది. అయితే, ఇది ఆటోమేటిక్ ప్రాసెస్ కాదు. దరఖాస్తును అధికారులు పరిశీలించి, జాప్యానికి సరైన కారణం ఉందని భావిస్తేనే ఆమోదిస్తారు. మీ ఆదాయ పరిమితిని బట్టి కమిషనర్ లేదా చీఫ్ కమిషనర్ స్థాయిలో ఈ అభ్యర్థనలు పరిష్కరించబడతాయి.\n\n### గమనించాల్సిన కీలక విషయాలు (Caveats)\n\nఈ మార్గం ద్వారా రిఫండ్ పొందేటప్పుడు కొన్ని పరిమితులు ఉన్నాయి:\n- వడ్డీ ఉండదు: ఆలస్యంగా క్లెయిమ్ చేసిన రిఫండ్పై ఎటువంటి వడ్డీ (Interest) లభించదు.\n- డిస్క్రిషనరీ పవర్: అధికారులు అభ్యర్థనను ఆమోదించాలా వద్దా అనేది వారి విచక్షణపై ఆధారపడి ఉంటుంది.\n- సెక్షన్ 245: ఒకవేళ గతంలో ఏదైనా పన్ను బకాయిలు ఉంటే, ఈ రిఫండ్ మొత్తాన్ని వాటికి అడ్జస్ట్ చేసే అవకాశం ఉంది.\n\nకాబట్టి, ఇది సాధారణ పద్ధతి కాదని, అత్యవసర పరిస్థితుల్లో మాత్రమే ఎంచుకోవాల్సిన చివరి మార్గమని గుర్తుంచుకోవాలి.