భారత్‌లో స్కాములు భలే మారాయి! AI తో మోసాలు.. SEBI రంగంలోకి

అత్యాధునిక టెక్నాలజీతో కొత్త స్కాములు

మోసగాళ్లు ఇప్పుడు ఆర్టిఫిషియల్ ఇంటెలిజెన్స్ (AI), డీప్ ఫేక్స్, వాయిస్ క్లోనింగ్ వంటి అత్యాధునిక టెక్నాలజీలను వాడుతూ పెట్టుబడిదారులను మోసం చేస్తున్నారు. నమ్మకమైన వ్యక్తుల్లా నటిస్తూ, వెరిఫికేషన్ సిస్టమ్స్‌ను కూడా దాటేస్తున్నారు. ఈ AI-ఆధారిత స్కాముల వల్ల 2024-25 సంవత్సరంలోనే సుమారు ₹20,000 కోట్లకు పైగా నష్టం వాటిల్లిందని అంచనా. వాట్సాప్, టెలిగ్రామ్ వంటి యాప్‌ల ద్వారా అధిక, గ్యారెంటీ రిటర్న్స్ ఇస్తామని చెప్పి మెసేజ్‌లు పంపడం, కేవలం ఐదు నిమిషాల్లోనే అమాయకులను బురిడీ కొట్టించడం వంటివి జరుగుతున్నాయి.

భయం, దురాశను వాడుకుంటున్న మోసగాళ్లు

టెక్నాలజీతో పాటు, మోసగాళ్లు మానవ మనస్తత్వాన్ని కూడా బాగా వాడుకుంటున్నారు. 'గ్యారెంటీ రిటర్న్స్' అంటూ 100% లాభాలు త్వరగా వస్తాయని ఆశలు కల్పించడం, కొద్దిపాటి నకిలీ లాభాలను ముందు చూపించి, నమ్మకం కలిగించి, ఆపై పెద్ద మొత్తంలో డబ్బును కాజేయడం వంటివి చేస్తున్నారు. ఒత్తిడి, నకిలీ టెస్టిమోనియల్స్, 'ఆఫర్ ఈరోజుతోనే ముగుస్తుంది' అని తొందరపెట్టడం వంటి పద్ధతులతో వేగంగా నిర్ణయాలు తీసుకునేలా చేస్తున్నారు. అమాయకత్వంతో పాటు, దురాశ కూడా వీరి వలలో పడేలా చేస్తుందని నిపుణులు చెబుతున్నారు. విద్యవంతులు కూడా భావోద్వేగాలకు లోనై, తార్కిక ఆలోచనకు తావులేకుండా మోసపోతున్నారు.

SEBI ప్రయత్నాలకు సవాళ్లు

భారత సెక్యూరిటీస్ అండ్ ఎక్స్ఛేంజ్ బోర్డ్ (SEBI) పెట్టుబడిదారులను కాపాడేందుకు SCORES వంటి వ్యవస్థలు, మ్యూచువల్ ఫండ్స్, ఫిన్‌టెక్‌లపై కఠిన నిబంధనలు అమలు చేస్తోంది. ఇన్వెస్టర్ ఎడ్యుకేషన్ కూడా దీనిలో భాగమే. అయితే, SEBI-రిజిస్టర్డ్ ఇన్వెస్ట్‌మెంట్ అడ్వైజర్స్ (RIAs) సంఖ్య ఏప్రిల్ 2026 నాటికి 1,000 కంటే తక్కువకు పడిపోవడంతో, సరైన సలహాలు అందక చాలామంది రిజిస్ట్రేషన్ లేని 'ఫిన్‌ఫ్లూయెన్సర్స్' వైపు చూస్తున్నారు. వీరిలో దాదాపు 62% మంది ఈ నియంత్రణ లేని వారి సలహాలతో ప్రభావితమవుతున్నారు. టెక్నాలజీ వేగంగా మారుతున్నప్పటికీ, నిబంధనలు ఆ వేగాన్ని అందుకోలేకపోవడం మోసగాళ్లకు అవకాశమిస్తోంది.

వ్యవస్థాగత బలహీనతలను బయటపెడుతున్న పెరుగుతున్న రిస్కులు

స్కాముల పెరుగుదల భారతదేశ ఆర్థిక స్థిరత్వానికి పెద్ద ముప్పుగా మారింది. 2019 నుండి డీప్‌ఫేక్ మోసాలు 550% పెరిగాయి, 2024లో నష్టాలు ₹70,000 కోట్లకు చేరుకోవచ్చని అంచనా. విద్యార్థులు, పెద్దలు కలిపి దాదాపు 51% మంది భారతీయులు ఆన్‌లైన్ స్కాములలో డబ్బు కోల్పోయారు, ఒక్కొక్కరికీ సగటున ₹93,195 నష్టం వాటిల్లింది. డీప్‌ఫేక్ టెక్నాలజీ ఇప్పటికే 47% మంది భారతీయులను ప్రభావితం చేసింది, ఇది మీడియాపై నమ్మకాన్ని కూడా దెబ్బతీస్తోంది.

సురక్షితంగా ఉండటం ఎలా?

ఈ అత్యాధునిక మోసాల నుండి బయటపడాలంటే, నిబంధనలు ఎప్పటికప్పుడు కొత్త టెక్నాలజీలకు అనుగుణంగా మారాలి. పెట్టుబడిదారులలో విశ్లేషణాత్మక ఆలోచన, మోసాలను గుర్తించే సామర్థ్యం పెంచాలి. ఎవరైనా సలహా ఇచ్చేవారి రిజిస్ట్రేషన్ వివరాలను తప్పకుండా చెక్ చేసుకోవాలి, నియంత్రిత మార్గాల ద్వారానే పెట్టుబడులు పెట్టాలి. నిరంతర అప్రమత్తతే ఈ కొత్త తరహా మోసాల నుండి మనల్ని మనం కాపాడుకోవడానికి ఉన్న ఏకైక మార్గం.